Zonnepanelen hebben over het algemeen een levensduur van 25 tot 30 jaar. Dat lijkt onverslijtbaar en in principe hoef je inderdaad nauwelijks om te kijken naar de installatie. Toch zijn er bedrijven die een onderhoudscontract proberen te slijten, waarbij de panelen jaarlijks worden schoongemaakt. Is dat nodig? Kun je het ook zelf doen? En hoe vaak moeten je zonnepanelen een schoonmaakbeurt krijgen?

Zonnepanelen zijn zelfreinigend en daarom bijzonder onderhoudsarm. Door de hellingshoek spoelt het meeste vuil gewoon van de installatie af. Bovendien is het geharde glas beschermd door een vuilafstotende coating: de zogenaamde nanocoating. Beide eigenschappen zorgen dat een regenbui voldoende is om ze schoon te maken. En aan regen hebben we in Nederland en België geen gebrek. Bovendien doet de wind de rest. Een stevige bries neemt het meeste vuil en ander afzettingen met zich mee. Moet er dan niemand het dak op?  Helaas wel, maar niet vaak…

Hardnekkig vuil

Toch kan er hardnekkig vuil op de panelen belanden en blijven kleven – denk aan vogelpoep. En als het langere tijd niet regent, blijft er soms zand op het oppervlak liggen. Regelmatig komt het voor dat er een laagje zand op je auto, tuinmeubels en zonnepanelen neerdaalt: het fameuze Sahara-zand. Ligt je woning aan de kust, dan zit er veel zout en zand in de lucht. En ook in een bosrijke omgeving kan er behoorlijk wat smurrie en pollen op de panelen achterblijven, en dan moet je wel actie ondernemen. Vanwege hun opstelling kan het lastig zijn om de panelen zelf schoon te maken. Laat daarom een professioneel schoonmaakbedrijf de klus klaren. Dat kost tussen de 100 en 150 euro.

Volg het rendement

Via de smartphone volg je de opbrengst van de installatie. Merk je dat de panelen minder presteren, controleer dan zeker of er viezigheid op de panelen zit. Dat kan op jaarbasis 2 tot 3 procent aan opbrengst schelen. Een studie aan de universiteit van Californië berekende dat het rendement door vuil en stof zelfs tot 7,5 procent kan dalen, maar zoals Albert Hammond zong: “It never rains in Southern California.” Deze Amerikaanse staat is niet bepaald een referentie, omdat daar regelmatig  periodes voorkomen van meer dan 140 dagen zonder regen. 

©Marina Lohrbach

Wanneer?

Op welk moment kun je de panelen het best schoonmaken? Je leest online soms dat je de panelen elk jaar of om de twee jaar moet laten schoonmaken. Dat is overdreven. Het volstaat om de zonnepanelen eens in de drie of vier jaar een beurt te geven. Liefst in de lente, vooral niet in de winter en altijd op een moment dat de installatie geen of nauwelijks elektriciteit produceert. Sowieso kun je deze klus het best ’s avonds klaren. 

Zelf doen

Wil je het zelf doen, volg dan de volgende stappen.

◾ Voordat je de ladder opklimt, schakel je de zonnepanelen uit en zorg je dat je alle schoonmaakmiddelen en een zachte doek bij de hand hebt. Dat uitschakelen doe je aan de omvormer. Je kunt ook de zekering van de zonnepanelen even uitschakelen.

◾ Begin dan met het grove vuil te verwijderen, zoals bladeren, dode naalden of vogelnesten tussen de panelen. 

◾ Reinig de zonnepanelen met lauwwarm water en een neutraal schoonmaakmiddel. Gebruik nooit chemische middelen of een harde schuurspons, maar een zachte doek. 

◾ Tot slot kijk je even of alle verbindingen nog steeds goed zijn aangedraaid. Daarna kun je de zonnepanelen opnieuw aanzetten.  

Osmosewater

Pas dus op met schoonmaakmiddelen. Die kunnen strepen op de zonnepanelen veroorzaken die de straling van de zon kunnen weerkaatsen, en dan krijg je het tegenovergestelde effect, namelijk dat het rendement vermindert. De beste manier om je zonnepanelen schoon te maken, is met osmosewater en een zeem.

Osmosewater is goedkoop en vrij van kalk en andere stoffen, zodat het geen strepen of vlekken achterlaat. Door een zeem of zachte doek te gebruiken, voorkom je schade aan de zonnepanelen. Osmosewater ontstaat door zuiver water onder druk te filteren middels een fijn membraan. Hierdoor worden alle onzuiverheden zoals zouten, kalk, ammonium enzovoort uit het water verwijderd. De gemiddelde prijs van dit osmosewater bedraagt 0,02 euro per liter.  

©Osmosepunten.nl

Omvormer

Aan de omvormer, het belangrijkste onderdeel binnenshuis van de zonnepaneleninstallatie, kun je weinig doen. Alleen hangt die vaak op zolder of in een garage waar het stof zich kan ophopen. Het volstaat om de omvormer nu en dan met een kleine schoonmaakbeurt stofvrij te maken. Doe dat vooral bij toestellen met een ventilator. Verwijder het stof van de luchtinlaten en controleer of de ventilatieroosters niet verstopt zitten.

De levensduur van de omvormer is korter dan die van de zonnepanelen. Hij gaat meestal 12 tot 15 jaar mee. Als je hem moet vervangen, kost dat ongeveer 1.200 euro exclusief plaatsing. Zorg dus dat de lucht rond de omvormer goed kan circuleren. Als het toestel oververhit zou raken, leidt dat tot zwakkere prestaties en een kortere levensduur.

Controleer de aansluitingen, het display en kijk of er corrosie op de verbindingen zit. Als een lampje op de omvormer verdacht doet, neem je zo snel mogelijk contact op met de installateur, die dan uitzoekt wat het probleem is. Behalve het reinigen kun je de volledige installatie ook af en toe laten controleren op defecten. 

©NOWRA photography - stock.adobe.com

Sneeuw niet ruimen

Vijand nummer één is niet vogelpoep, maar sneeuw. Als de panelen bedekt zijn door een wit sneeuwtapijt en de hellingshoek te klein is, kunnen de fotovoltaïsche cellen geen licht meer absorberen. Laat de sneeuw desondanks rustig liggen, en wel om drie redenen: 1) het is sowieso niet verstandig om met vriesweer het dak op te klauteren, 2) door de sneeuw weg te schrapen riskeer je de coating van het glas te beschadigen en 3) het rendement tijdens deze koude donkere dagen is überhaupt zo laag dat het sop de kool niet waard is. Als de sneeuw van de zonnepanelen is gegleden, laat je die rustig liggen. Die sneeuw weerkaatst het licht, wat de hoeveelheid zonneschijn op de panelen verhoogt. 

Vogelnesten onder de panelen

Tussen de zonnepanelen en de dakpannen of dakleien bevindt zich altijd een kleine opening. Die ruimte dient als ventilatieruimte, zodat de panelen kunnen afkoelen als ze te warm worden. Bovendien is de achterkant van de panelen geschikt om de bekabeling uit het zicht te houden.

Helaas gebeurt het vaak dat vogels hun nesten tussen het dak en de zonnepanelen maken. Het is lekker warm en het nest is verborgen voor bijvoorbeeld eksters. Dat zorgt echter voor geluidsoverlast onder het dak en rommel in de dakgoot, waardoor die verstopt kan raken. Ook de ventilatie van de panelen wordt hierdoor belemmerd. Bovendien trekt het insecten aan.

Bij het schoonmaken van de panelen moet je dus even goed kijken of er vogelnesten zitten. Je kunt deze nestbouw voorkomen door een vogelweringssysteem aan te brengen. Dat is een strip met kunststof pennetjes die je met clips vastzet op de rand van de zonnepanelen. 

Google's AI-assistent Gemini kan nu muzieknummers van maximaal dertig seconden genereren voor gebruikers.

Google heeft gisteren laten weten dat het de Lyria 3, een bètaversie van het generatieve muziekmodel van Google DeepMind, heeft geïntegreerd in Gemini. Daardoor kunnen gebruikers van de AI-tool nu middels een prompt een muzieknummer van maximaal dertig seconden lang laten genereren - zelfs in het Nederlands.

Daarbij bepalen gebruikers zelf het genre van de muziek, alsmede het onderwerp waar de songteksten over gaan. Aldus Google: "Of je nu een wild idee beschrijft of een foto uploadt – denk aan de prompt 'een komische R&B slow jam over een eenzame sok die zijn ware liefde vindt' – Gemini tovert het in een paar seconden om tot een pakkende track van hoge kwaliteit. Wil je het nóg persoonlijker maken? Dan kun je Gemini zelfs vragen om zich te laten inspireren door iets wat je zelf uploadt."

Het is voor gebruikers ook mogelijk om audio te uploaden in Gemini en te vragen of deze met de AI-assistent zijn gecreëerd. Op die manier kan men achterhalen of het om met AI gemaakte muziek gaat. Dat kan omdat elk nummer een onhoorbaar SynthID-watermerk krijgt.

"Het idee achter Lyria 3 is niet per se om de volgende grote Grammy-hit te scoren", aldus Rachid Finge van Google Benelux, "maar vooral om je een leuke, nieuwe manier te geven om een verhaal te delen met vrienden. Tenzij je Linda, Pamela of Rosanna heet, heb je waarschijnlijk nog nooit een track gehad die over jezelf gaat. Het blijkt ook erg leuk te zijn om in no-time een liedje voor je kinderen te maken over opruimen, naar bed gaan of de tafel van 7 in bubblegum pop stijl!"

Geïnteresseerden kunnen het nu zelf uitproberen via de desktopversie van Gemini - binnen enkele dagen moet het ook via de mobiele app mogelijk worden. Het kan met alle versies van Gemini, dus ook de gratis edities, maar mensen die betalen voor Gemini via een Google AI Plus-, Pro- en Ultra--abonnement krijgen hogere limieten voor het genereren van tracks, al is niet duidelijk wat die hogere limieten precies inhouden.

We zijn de diepste krochten van de aarde binnengeslopen, met de vrienden van bol aan onze zijde, om ervoor te zorgen dat we deze week een PS5-exemplaar van Styx: Blades of Greed weg kunnen geven, en dat misschien wel aan jou.

De Styx-reeks staat bekend om zijn stealthgameplay, waarin je heel veel verschillende opties krijgt om zwaarbewaakte forten en dergelijke locaties binnen te dringen. In het nieuwe deel, Blades of Greed, krijgt dit een meer open wereld-achtige opzet, maar dit geeft de titulaire goblin juist veel meer opties om de verschillende diefstallen uit te voeren. Er is heel goed nagedacht over het leveldesign, en hoe Styx’s verschillende vaardigheden daarbij aansluiten.

Styx’ voornaamste vaardigheid is overigens dat hij de oren van je kop praat. Als een soort Deadpool na drie trays Red Bull maakt de titulaire goblin continu grappen en opmerkingen, wat je wel een beetje moet liggen - of uit moet kunnen filteren. Gezien hij een kleine en relatief zwakke goblin is, is volledig in de aanval gaan voor Styx vaak geen handige keuze, maar het kan wel enorm bevredigend zijn als je even schoon genoeg van hem hebt.

Goed, de game is nu uit, maar wat moet je doen om te winnen? Ga naar de website van bol, vind de productcode in de url (bestaande uit zestien cijfers) en vul die hieronder in het invulformulier in! Vergeet ook niet je naam en emailadres in te vullen, dan sturen we je zo snel mogelijk een code om de game fysiek op bol.com te bestellen!

Doet het invulformulier het niet? Druk dan hier.