Heb je geen nas, maar wel een (oudere?) computer ter beschikking en waarop je zelf een fotosharing-server kunt installeren? In deze Piwigo-tutorial vertellen we je over de mogelijkheden daarvan.

Lees ook: Eigen cloud maken voor het delen van foto's

Piwigo is een php-applicatie, gebruikt een MySQL-database en werd onder een GPL-licentie uitgebracht. Het programma bestaat al zo’n vijftien jaar en werd door de maker, de Fransman Pierrick Le Gall, aanvankelijk uitgebracht onder de naam PhpWebGallery. Op het moment van schrijven is versie 2.9.2 de nieuwste, daterend van oktober 2017.

De systeemvereisten van Piwigo zijn alles bij elkaar bescheiden: een webserver (als Apache) die php ondersteunt, MySQL 5 en PHP 5 of hoger. Hoewel je zo’n ‘AMP’-stack (Apache, MySQL, PHP) ook onder Linux en zelfs macOS kunt realiseren, focussen we ons in dit artikel op een Windows (10)-omgeving. Een ‘WAMP’-configuratie dus.

Je kunt gemakkelijk een WAMP-server downloaden en installeren. Check eerst of je systeem over de vereiste componenten beschikt, waaronder Visual CC+ Redistributable for Visual Studio 2012 Update 4. Je kunt ook handmatig die AMP-stack installeren, de uitleg hiervoor vind je via deze site.

Heb je echter geen zin of tijd om je met een soms wat recalcitrante WAMP-installatie bezig te houden, dan kan het ook makkelijker: met behulp van de portable USBWebserver V8.6. Die is weliswaar al enkele jaren oud, maar bevat wel alle benodigde onderdelen.

USB-server configureren

Er verschijnt nu een klein programmavenster waar je via Instellingen niet alleen de taal maar ook de poort van de webserver (standaard 8080) en van de MySQL-server (standaard 3307) kunt aanpassen. Je start (en stopt) beide services door respectievelijk Apache en MySQL te openen en op Start te drukken (of Stop om te stoppen natuurlijk).

Voor de installatie van Piwigo heb je een MySQL-database nodig, dus maak die gelijk maar aan. Dat doe je door in het programmavenster Algemeen te kiezen en vervolgens PHPMyAdmin te starten. De standaard inloggegevens zijn root (naam) en usbw (wachtwoord). Als je bent aangemeld, wijzig dan het wachtwoord in de rubriek Algemene instellingen bij Wachtwoord wijzigen, wel even bevestigen via Start.

Over naar het tabblad Databanken, waar je bij Databank aanmaken een geschikte naam voor je fotodatabank invult. Laat de optie Collatie ongemoeid. Bevestig met Aanmaken. De nieuwe database verschijnt in het linkerpaneel en je kunt PhpMyAdmin verlaten.

©PXimport

Piwigo instellen

je vindt het Piwigo-pakket op deze site, via de knop Download Package. Pak het zip-archief uit en kopieer de complete inhoud van de uitgepakte map \piwigo naar een lege, zelf te creëren submap (bijvoorbeeld met de naam \fotos) van de map \root van je USBWebserver.

Heb je nu zowel Apache als MySQL ingesteld, dan kunnen we aan de slag. Ga in je browser naar http://localhost/<naam_van_de_submap>. De kans is groot dat er nu een foutmelding opduikt in verband met de datum en tijd. Piwigo is pas tevreden als je zelf de juiste tijdzone hebt ingesteld. Dat doe je in het bestand php.ini, dat je vindt in de map \php, een submap van je USBWebserver-installatie. Idealiter open je php.ini in een teksteditor als Notepad++. Hier verwijder je vervolgens de puntkomma voor de regel

en wijzig je die in

In Notepad++ is dit regelnummer 923. Herstart de Apache-server na deze wijziging.

De foutmelding hoort nu te verdwijnen en je kunt met de configuratie van de database en het Piwigo-beheer beginnen. Laat MySQL host (wellicht) ingesteld op localhost(:<poortnummer>), vul root in als gebruiker met het bijhorende wachtwoord voor MySQL (usbw of iets anders als je dat daarnet hebt aangepast). Vul tevens de Database-naam in (mijnfotos in ons voorbeeld). De prefix kun je gerust ingesteld laten op piwigo_.

Tot slot kies je zelf een gebruikersnaam, die zal zichtbaar zijn voor bezoekers. Stel ook geen goed wachtwoord in. Vul tevens je e-mailadres in (en verwijder beide vinkjes). Rond af met Start installatie. Piwigo is zo vriendelijk je een rondleiding aan te bieden en waarom zou je niet?

(Lees verder onder de afbeelding)

©PXimport

Foto's uploaden met Piwigo

Er valt op dit moment natuurlijk nog weinig te beleven op je Piwigo, want je hebt nog geen fotoalbums. Daar brengen we snel verandering in. Ga in je browser naar http://localhost(<:poortnummer>)/<submap>/admin.php (of andere gegevens als je in de vorige stappen andere keuzes hebt gemaakt) en meld je aan. Je belandt nu als beheerder op je dashboard. Klik op Foto’s / Toevoegen in het linkerpaneel en kies Maak een nieuw album aan.

Je kunt hier nog geen Hoofd-album selecteren omdat je nog nooit eerder een album in Piwigo hebt aangemaakt. Voor daaropvolgende albums is het dus wél mogelijk die in bovenliggende albums onder te brengen, dus je kunt hier een logische structuur aanbrengen. Selecteer het gewenst (sub)album en open het tabblad Via webformulier. Versleep de foto’s naar het browservenster of klik op Foto’s toevoegen en bevestig met Start Upload.

Er zijn nog andere methodes om foto’s aan je albums toe te voegen: op het tabblad Via toepassingen tref je negen applicaties aan, waaronder Piwigo Remote Sync, Piwigo voor iOS (zie verder), Lightroom, digiKam en iPhoto.

Op het tabblad Via FTP + Synchronisatie lees je hoe je via een ftp-client ‘fysieke albums’ creëert. Dergelijke albums kun je binnen Piwigo niet zomaar verplaatsen of verwijderen.

Een andere handige tool om snel een hele reeks foto’s van je computer naar Piwigo te uploaden is nog het portable pLoader for Windows (je vindt het exe-bestand in de uitgepakte submap \bin).

Foto's delen

Komen we bij het delen van je foto’s. Je wilt waarschijnlijk albums met anderen delen, maar wel zó dat niet iedereen zomaar alle foto’s kan bekijken. We gaan uit van de situatie dat je een bepaald album uitsluitend wilt delen met je collega’s.

Ga naar je dashboard en open Gebruikers / Groepen. Klik hier op Voeg een groep toe, vul een geschikte naam in en bevestig met Toevoegen. Over naar de rubriek Gebruikers / Beheer, waar je Voeg een gebruiker toe aanklikt en de bijhorende naam en wachtwoord invult. Bevestig met Verzenden, selecteer de toegevoegde naam en kies Wijzig. Vervolgens selecteer je de gewenste groep in het uitklapmenu bij Groepen. Bevestig met Werk de gebruiker bij.

Nu moet je nog aangeven dat je een bepaald fotoalbum alleen zichtbaar wilt maken voor je collega’s. Open de rubriek Albums / Beheer, selecteer het gewenste (sub)album en kies Wijzig. Open het tabblad Rechten van dit album, kies Privé en selecteer de juiste groep(en) bij Rechten verleend aan groepen.

Overigens is het ook mogelijk rechten aan specifieke gebruikers te verlenen. Bevestig met Bewaar instellingen, eventueel nadat je een vinkje hebt geplaatst bij Toepassen op subalbums. Wanneer nu een van je toegevoegde collega’s zich bij je Piwigo-galerie aanmeldt, zal hij toegang krijgen tot het bedoelde album (let op, gebruikersnamen zijn hoofdlettergevoelig). Tenzij je dat als beheerder anders hebt ingesteld, kunnen bezoekers ook commentaar achterlaten bij foto’s.

©PXimport

Extra's

Er zijn nog heel wat meer functies en instelopties beschikbaar in Piwigo, die kun je zelf gaan ontdekken. Een paar in het kort: in de categorie Configuratie vind je allerlei thema’s terug op het tabblad Nog niet geïnstalleerde thema’s. Bij Plugins / Beheer tref je circa 150 uiteenlopende extensies aan (op het tabblad Andere plugins).

Er zijn ook gratis mobiele apps beschikbaar voor Piwigo. Voor Android zijn de beschikbare apps (Piwigo Client en ReGalAndroid behoorlijk rudimentair. De iOS-app is een stuk gebruiksvriendelijker, hiermee kun je onder meer foto’s downloaden en uploaden en albums bekijken, verplaatsen en verwijderen.

Je laptopaccu lijkt altijd leeg te zijn op het moment dat er nergens een stopcontact te bekennen is. Met de juiste software-instellingen pers je echter makkelijk een uur extra uit je apparaat, zonder dat je daarvoor technisch onderlegd hoeft te zijn. Wij leggen uit aan welke knoppen je precies moet draaien voor maximaal resultaat.

Er is weinig irritanter dan een laptop die in de spaarstand schiet of uitvalt terwijl je in de trein net de laatste hand legt aan een belangrijk document. Veel gebruikers denken bij een snel leeglopende batterij direct dat de hardware versleten is en kijken alweer naar een nieuwe laptop. Vaak is de accu zelf echter nog prima in orde, maar gaat het besturingssysteem slordig om met de beschikbare energie. Fabrieksinstellingen zijn namelijk vaak gericht op maximale prestaties en helderheid, niet op uithoudingsvermogen. In dit artikel leer je hoe je de regie terugpakt en de energievreters in toom houdt, zodat je met een gerust hart de dag doorkomt.

Waar die energie eigenlijk naartoe lekt

Om te begrijpen hoe je accucapaciteit bespaart, moet je eerst weten waar de energie aan opgaat. De twee grootste verbruikers in een laptop zijn vrijwel altijd het beeldscherm en de processor. Het scherm vreet stroom om pixels te verlichten; hoe feller het scherm, hoe sneller de teller tikt. Daarnaast speelt de verversingssnelheid een rol. Veel moderne schermen verversen het beeld 120 keer per seconde (120 Hz). Dat kijkt heel rustig, maar kost aanzienlijk meer rekenkracht dan de standaard 60 Hz.

Onder de motorkap is de processor continu bezig met het verwerken van taken. Een veelvoorkomende misvatting is dat je handmatig alle programma's moet afsluiten om stroom te besparen. Dat is maar ten dele waar, want moderne systemen zijn heel goed in het bevriezen van apps die je niet gebruikt. Wat wél energie kost, zijn achtergrondprocessen die actief blijven synchroniseren, zoals cloudopslagdiensten of mailprogramma's die elke minuut checken op nieuwe berichten. Ook randapparatuur die stroom trekt via de usb-poort, zelfs als je deze niet actief gebruikt, snoept procenten van je lading af.

Besparen tijdens eenvoudige taken

De energiebesparende modus is je beste vriend wanneer je taken uitvoert die weinig rekenkracht vereisen. Denk hierbij aan tekstverwerken, e-mailen, webbrowsen of het invullen van spreadsheets. In deze scenario's heb je de volledige kracht van je processor en videokaart simpelweg niet nodig. Door in Windows of macOS te kiezen voor de energiebesparende modus, klokt de processor zichzelf terug. Hij werkt dan letterlijk iets langzamer, maar voor administratieve taken merk je daar in de praktijk niets van. De letters verschijnen nog steeds direct op je scherm zodra je ze typt.

Daarnaast is dit het moment om eens kritisch naar je schermhelderheid te kijken. Binnenshuis is een helderheid van 50 tot 60 procent vaak meer dan voldoende om comfortabel te kunnen werken. Werk je vooral 's avonds? Dan kan het zelfs nog lager. Ook het uitschakelen van toetsenbordverlichting levert in deze context pure winst op. Het zijn kleine percentages per uur, maar op een hele werkdag maakt dit het verschil tussen wel of niet de oplader moeten pakken.

©PXimport

Prestaties boven accuduur

Er zijn momenten waarop je de batterijbesparingsinstellingen beter uit kunt laten, of zelfs agressief moet vermijden. Zodra je aan de slag gaat met zware grafische taken, zoals videobewerking, 3D-rendering of serieuze gaming, werkt een besparingsmodus averechts. De software knijpt de toevoer van stroom naar de componenten af, wat resulteert in een haperend beeld, trage exporttijden en een frustrerende gebruikservaring.

In deze gevallen heeft de hardware ademruimte nodig om te kunnen presteren. Als je probeert te gamen op een besparingsstand, zal het systeem de prestaties van de grafische chip zo ver terugschroeven dat het spel onspeelbaar wordt. Bovendien duurt het renderen van een video in spaarstand veel langer, waardoor het scherm en de schijf langer actief moeten blijven, wat onderaan de streep soms zelfs méér energie kost dan een korte piekbelasting op vol vermogen. Hier geldt: efficiëntie door snelheid is soms zuiniger dan traagheid.

Situaties waarin instellingen het niet meer redden

Hoewel je met software veel kunt optimaliseren, zijn er harde grenzen waarbij geen enkele instelling je meer gaat redden. Je moet realistisch zijn over de fysieke staat van je apparaat.

Ten eerste is er de chemische degradatie. Als de maximale capaciteit van je accu (ook wel battery health geheten) onder de 70 procent is gezakt, kun je instellen wat je wilt, maar de rek is er fysiek uit. De batterijcellen kunnen de lading simpelweg niet meer vasthouden. Ten tweede is oververhitting een doodsteek voor je accuduur. Als de ventilatoren van je laptop continu staan te loeien omdat de koelkanalen vol stof zitten, kost dat enorm veel energie. Warmte is in feite verspilde energie. Tot slot helpt software niet als je zware externe apparaten zonder eigen voeding aansluit. Een externe harde schijf die zijn stroom via de laptop krijgt, trekt de accu leeg alsof het een rietje in een pakje sap is, ongeacht je schermhelderheid.

Creëer je eigen energieprofiel

Om echt grip te krijgen op je verbruik, moet je de instellingen afstemmen op jouw specifieke gedrag. Begin met de slaapstand-instellingen. Veel mensen laten hun laptop openstaan als ze even koffie gaan halen, waarbij het scherm zomaar tien minuten op volle sterkte blijft branden. Stel in dat het scherm al na twee of drie minuten inactiviteit uitgaat. Dat is de makkelijkste winst die je kunt boeken.

Kijk ook naar je randapparatuur. Gebruik je een externe monitor? Zorg dan dat je laptop zo is ingesteld dat het interne scherm volledig uitschakelt, en niet 'zwart maar aan' blijft staan. Gebruik je veel bluetooth-apparaten? Schakel bluetooth uit als je ze niet gebruikt; het constant scannen naar verbindingen kost stroom. Voor gebruikers met een oledscherm is er nog een extra truc: gebruik een donkere modus. Bij oledschermen verbruiken zwarte pixels namelijk helemaal geen energie, in tegenstelling tot traditionele lcd-schermen waar de achtergrondverlichting altijd aan staat.

Balans tussen snelheid en stopcontact

Het verlengen van je accuduur is uiteindelijk een balansspel tussen comfort en noodzaak. De grootste winst behaal je door de schermhelderheid te temperen en de slaapstand agressiever in te stellen, zodat je geen energie verspilt in de pauzes. Wees niet bang om de energiebesparingsmodus standaard aan te zetten voor alledaags werk; de moderne processors zijn krachtig genoeg om dat zonder haperingen op te vangen. Pas als je merkt dat je laptop traag reageert bij zwaardere taken, is het tijd om de teugels weer iets te laten vieren. Zo bepaal jij hoelang de werkdag duurt, en niet je batterij.

Een medley gebaseerd op soundtracks uit Super Mario-games van het Jazzorkest 8-Bit Big Band heeft afgelopen zondagnacht een Grammy gewonnen.

De medley ‘Super Mario Praise Break’ won een Grammy Award voor beste arrangement (instrumentaal of a capella). In de medley zijn nummers als Gusty Garden Galaxy uit Super Mario Galaxy en Bomb-Omb Battlefield uit Super Mario 64 te horen.

De 9-Bit Big Band is afkomstig uit New York en heeft al eens eerder een Grammy gewonnen voor gamemuziek. In 2022 won het orkest een Grammy voor het nummer Meta’s Knight’s Revenge uit de SNES-game Kirby Superstar.

De Grammy Awards

De Grammy Awards worden al sinds 1959 georganiseerd en worden gezien als een van de belangrijkste prijzen voor muziek ter wereld. Ze worden vaak vergeleken met de Oscars, die worden uitgereikt aan films. Dit jaar won Bad Bunny de prijs van album van het jaar, en ging Billie Eilish er vandoor met een Grammy voor nummer van het jaar. Overigens won Austin Wintory een Grammy in de categorie beste gamesoundtrack voor de soundtrack van Sword of the Sea.

De Super Mario-reeks van Nintendo valt op diverse spelcomputers van het bedrijf te spelen, waaronder de Nintendo Switch 2 en Nintendo Switch. Onder de meest recente grote hoofddelen vallen Super Mario Wonder en Super Mario Odyssey.