Je bent secretaris van een club of vereniging en je wilt je leden iets vragen. Een mondeling gesprek met iedereen is te omslachtig en dus werk je met invulformulieren. Dat doe je natuurlijk wel digitaal en als het even kan het liefst volledig online. In dit artikel maak je kennis met twee gratis oplossingen, één offline en één (vooral) online.

Het zal je niet verbazen dat er heel wat webapplicaties zijn voor het creëren en beheren van allerlei online vragenlijsten. In dit artikel gaan we dieper in op een populaire oplossing. Maar misschien vind je zo’n online vragenlijst wel overkill of vrees je dat de respondenten zich, bijvoorbeeld om privacyredenen, niet zo comfortabel voelen bij zo’n aanpak. In dit geval kan het ook net iets klassieker en vertrouwder: via een pdf-invulformulier. Met Word is dat helaas niet zonder meer mogelijk en dit pakket is ook niet gratis. Het kan wél met de tekstverwerker uit de gratis kantoorsuite LibreOffice. We bekijken eerst kort hoe je dit aanpakt.

Offline

01 Ontwerp

Installeer LibreOffice (op het moment van schrijven versie 7.1.3.x) en start tekstverwerker Writer op. Ga naar Formulier en zorg dat het knopje Ontwerpmodus is ingeschakeld (dan is het blauw), waarna er heel wat besturingselementen zichtbaar worden in dit menu. Als je dat wilt, kun je deze opties ook in de vorm van een verplaatsbare werkbalk zichtbaar maken: ga naar Beeld en kies Werkbalken / Formulierbesturingselementen.

Tik nu in je document de namen van enkele tekstvelden in die op je formulier moeten komen, zoals Naam, Voornaam en Woonplaats. Selecteer het element Tekstvak in de werkbalk en trek een kadertje achter de respectieve tekstvelden. Wil je deze velden bij wijze van test zelf even invullen, dan moet je tijdelijk de Ontwerpmodus uitzetten.

©PXimport

02 Elementtypes

Om andere veldtypes, zoals Datumveld, Tijdveld en Numeriek veld, te kunnen toevoegen, selecteer je bij Formulier eerst Meer velden. In datzelfde menu tref je ook het element Groepsvak aan. Dat heb je nodig als je keuzerondjes wilt op je formulier, zodat de respondent bijvoorbeeld kan aangeven of hij Abonnee of Geen abonnee is. Via zo’n Groepsvak geef je Writer te kennen dat beide rondjes bij elkaar horen en elkaar uitsluiten.

Selecteer dus Groepsvak en trek een kader op een geschikte plaats in je document. In het dialoogvenster vul je Abonnee in en druk je op de >>-knop. Herhaal dit voor Geen abonnee. Druk op Volgende en kies bijvoorbeeld Ja, en wel het volgende /Abonnee. Bevestig je keuze met Volgende (2x) en vul als bijschrift bijvoorbeeld Geabonneerd? in. Rond af met Voltooien en pas eventueel de kadergrootte aan. Vanuit het contextmenu van het groepsvak kun je nu nog allerlei aanpassingen doorvoeren.

©PXimport

03 Pdf-formulier

Is je ontwerp klaar, dan wil je dat natuurlijk in een formulier gieten, bij voorkeur in een universeel pdf-document. Open hiervoor Bestand en kies Exporteren als / Exporteren als pdf. Zorg dat er een vinkje staat bij PDF-formulier maken en laat bij Opmaak bevestigen de optie PDF geselecteerd staan. Klik op Exporteren en bewaar het pdf-formulier, dat je vervolgens in je favoriete pdf-lezer kunt uittesten. Je hoeft nu alleen nog een (oningevuld) exemplaar naar de mensen te sturen, of je zet een downloadlink op je website.

Uiteraard krijg je de antwoorden binnen als afzonderlijke pdf-documenten. Wil je de verwerking van de antwoorden automatiseren, dan is een webtoepassing handiger (zie het gedeelte ‘Online’).

©PXimport

Online

Webapplicaties

©PXimport

04 Google Formulieren

Het zal je nauwelijks verbazen dat je over een (gratis) Google account moet beschikken, voordat je met Google Formulieren aan de slag kunt. Desnoods regel je zo’n account via www.tiny.cc/googlestart.

Meld je vervolgens met je Google-account aan bij Google Drive. Klik op Nieuw en dan op het pijlknopje bij Google Formulieren. Kies Leeg formulier. Of je surft rechtstreeks naar de webapp op https://docs.google.com/forms en je klikt op Leeg.

Je krijgt al meteen een standaardformulier te zien. Klik hier op Naamloos formulier en geef het een geschikte naam en een korte formulierbeschrijving.

©PXimport

05 Vraagstelling

Klik nu op Naamloze vraag en tik je eerste vraag in. Geef via het uitklapmenu aan om wat voor soort vraag het precies gaat. Er zijn elf mogelijkheden: Kort antwoord, Alinea, Meerkeuze, Selectievakjes, Dropdownmenu, Bestand uploaden, Lineaire schaal (beoordeling via een cijfer van 0 of 1 tot …), Meerkeuzeraster (keuzerondjes in tabelvorm), Selectievakraster (selectievakjes in tabelvorm), Datum en Tijd. Afhankelijk van het gekozen vraagtype zorg je dan voor één of meer mogelijke antwoorden. Zet de schuifknop bij Verplicht op aan als je niet wilt dat de respondent deze vraag zomaar overslaat.

Om nog een vraag toe te voegen, klik je linksonder op het plusknopje Vraag toevoegen en kies je weer een passend type en bijbehorende(e) antwoord(en). Zijn twee vragen soortgelijk? Druk dan op het knopje Dupliceren en bewerk je eerdere vraag. Via het vuilnisbak-pictogram haal je een geselecteerde vraag weg.

Je kunt op elk moment je formulier-in-opbouw bekijken via de knop Voorbeeld, rechtsboven. Je keert terug in de bewerkmodus via het potlood-pictogram (Dit formulier bewerken).

©PXimport

06 Secties

Het is ook mogelijk je formulier in meerdere secties op te delen. Je bepaalt dan zelf wat er moet gebeuren als de respondent de vragen uit een bepaalde sectie heeft beantwoord, zoals netjes naar de volgende sectie gaan of naar een ander, door jou te bepalen, gedeelte. Dit kan ook automatisch gebeuren. Vragen over iemands ervaringen met een abonnement zijn bijvoorbeeld alleen relevant als iemand ook echt abonnee is.

Zo’n workflow zet je als volgt op: druk eerst op Sectie toevoegen, rechtsonder. Klik dan op Naamloze sectie en geef die sectie een naam, bijvoorbeeld Abonnementservaring. Voeg de gewenste vragen toe aan deze sectie. Deze sectie is logischerwijze bedoeld voor wie (eerder) een vraag als ‘Ben je al geabonneerd?’ met Ja heeft beantwoord. Zorg er ook voor dat er een gedeelte is voor mensen die Neen hebben geantwoord op die vraag.

Druk nu op de knop met de drie puntjes bij de vraag ‘Ben je al geabonneerd?’ en kies Ga naar sectie op basis van antwoord. Naast elk antwoord van het type Meerkeuze en Dropdownmenu verschijnt nu een keuzemenu met de opties Ga naar volgende sectie, Ga naar sectie [nummer/naam] en Formulier verzenden. Je hoeft hier alleen de gewenste optie aan te duiden.

©PXimport

07 Aankleding

Je kunt je in je formulier natuurlijk beperken tot eenvoudige tekstvragen en -antwoorden, maar dat oogt wel wat saai. Er zijn gelukkig enkele opties waarmee je je formulier, de vragen en de antwoorden wat kunt opleuken.

Daarvoor staan rechts twee knoppen tot je beschikking: Afbeelding toevoegen en Video toevoegen. Zo’n afbeelding kun je uit diverse bronnen ophalen, zoals je eigen pc, een (web)camera, een url, Google Foto’s, Google Drive of Google Afbeeldingen. Een video ophalen kan alleen uit YouTube. De geïmporteerde media zijn je naderhand nog te verplaatsen of te schalen.

Om ook de formulierachtergrond wat minder saai te maken, kun je die van een kleur of een afbeelding voorzien. Klik op het palet-pictogram (Thema aanpassen) en selecteer een kleur via Aangepaste kleur toevoegen. Pas eventueel ook de Letterstijl aan, of kies Afbeelding kiezen bij Kop en haal een geschikt plaatje op.

©PXimport

08 Extra functies

Via het tandwielpictogram Instellingen komen nog enkele interessante opties beschikbaar. Zo kun je op het tabblad Algemeen de e-mailadressen van de respondenten opvragen en er via Beperken tot één antwoord voor zorgen dat elke persoon slechts één keer kan reageren. Zet een vinkje bij Bewerken na verzending als de respondent een reeds ingestuurd formulier naderhand nog mag aanpassen.

Gaat het om een quiz of een toets, open dan het tabblad Toetsen en zet de schuifknop op Aan. Geef aan wanneer je het behaalde resultaat (cijfer) wil tonen (bijvoorbeeld Onmiddellijk na elke verzending) en wat de ander precies kan bekijken (Gemiste vragen, Goede antwoorden en/of Puntwaarden).

Na je bevestiging met Opslaan, moet je natuurlijk wel nog voor een score- of puntenverdeling zorgen. Selecteer achtereenvolgens elke vraag uit je formulier en klik linksonder op Antwoordsleutel. Vul het aantal te behalen punten in en duid het juiste antwoord aan. Klik eventueel op Feedback voor antwoord toevoegen, voor een reactie op goede of foute antwoorden.

©PXimport

09 Add-ons

Je kunt de functionaliteit van Google Formulieren verder uitbreiden met add-ons, oftewel scripts. Klik hiervoor op de knop met de drie knopjes rechts bovenaan en kies Add-ons. Je krijgt nu zo’n honderd scripts te zien die in principe geschikt zijn voor Google Formulieren. Klik op de streepjesknop linksboven om snel te filteren, zoals op Populairste, Best beoordeeld en Categorieën / Werkt met Formulieren. Je kunt trouwens ook aan het +-knopje bij elke add-on zien welke Google-applicatie geschikt is (een paarse knop is bedoeld voor Google Formulieren).

Een zoektocht via Google toont je snel de weg naar allerlei leuke connecties, zoals die via www.tiny.cc/gaddons. We nemen hier als voorbeeld de add-on formLimiter. Druk op de blauwe Installeren-knop, druk op Doorgaan, selecteer je Google-account en druk op de knop Toestaan. Er duikt nu een dialoogvenster op, waarin je bij Limit Type kunt kiezen tussen date and time en number of form responses. Hiermee kun je aangeven vanaf welk tijdstip of vanaf hoeveel reacties je de vragenlijst automatisch wilt afsluiten. Je kunt ook een melding intikken die laatkomers duidelijk maakt wanneer of waarom je de online vragenlijst hebt beëindigd. Bevestig met Save and enable.

©PXimport

SurveyMonkey

10 Verzending en verwerking

Voor je je Google-formulier daadwerkelijk verzendt, kun je aangeven hoe je de reacties van de inzenders wilt verzamelen. Klik daarvoor op Antwoorden, helemaal bovenaan je formulier, druk op de knop met de drie puntjes en kies Bestemming voor antwoorden selecteren. Daarna kies je een bestaande of een nieuwe spreadsheet in Google Documenten. Vervolgens druk je op het groene plusknopje om je online spreadsheet te openen: hierin worden namelijk alle reacties verzameld. Zet de schuifknop bij Accepteert antwoorden uit als je niet langer antwoorden wilt ontvangen (tenzij je dit mooi hebt geregeld via formLimiter).

Alles is er nu klaar voor om je formulier te versturen. Druk op de paarse knop Verzenden en geef aan hoe je dat precies wilt doen: via e-mail, met een link of als html-code op een webpagina. Bevestig met Verzenden en als het goed is, stromen de reacties even later bij je binnen.

©PXimport

Frustraties over een trage pc of ongewenste advertenties? Grote kans dat de standaard Windows-instellingen de boosdoener zijn. Met drie simpele ingrepen optimaliseer je direct de snelheid, privacy en veiligheid van je systeem. Wij zetten de belangrijkste aanpassingen op een rij, zodat je direct weer vlot en zorgeloos aan de slag kunt!

Of je nu net een gloednieuwe laptop uit de doos haalt of al jaren op dezelfde vertrouwde desktop werkt, de standaardinstellingen van Windows zijn zelden optimaal. Microsoft kiest vaak voor opties die hun eigen diensten promoten in plaats van jouw gebruiksgemak centraal te stellen. Gelukkig kun je met een paar gerichte ingrepen direct winst behalen. Pas deze drie essentiële instellingen aan voor meer privacy, snelheid en overzicht.

Schakel onnodige opstart-apps uit

Niets is zo frustrerend als een computer die er minutenlang over doet om startklaar te zijn. De grootste boosdoener hiervoor is vaak een overdaad aan programma's die automatisch opstarten zodra je de pc aanzet. Veel applicaties, van Spotify tot samenwerkingstools als Microsoft Teams, nestelen zich tijdens de installatie ongevraagd in je opstartproces. Dat vreet direct aan je systeemgeheugen en vertraagt de opstarttijd aanzienlijk.

Je lost dit eenvoudig op door naar de instellingen van Windows te navigeren en te zoeken naar de optie Opstart-apps. Hier zie je een duidelijk overzicht van alle software die met Windows mee start, inclusief de impact die elk programma heeft op de prestaties. Loop kritisch door deze lijst heen. Programma's die je niet dagelijks direct na het inloggen nodig hebt, kun je zonder risico uitschakelen door het schuifje om te zetten. Je verwijdert de software hiermee niet; je voorkomt alleen dat ze op de achtergrond draaien zonder dat je erom gevraagd hebt. Je pc zal hierdoor merkbaar vlotter reageren.

Weg met die advertenties en suggesties!

Windows is in de loop der jaren steeds meer veranderd in een platform waarop Microsoft eigen en gesponsorde diensten probeert te verkopen. Dat uit zich in zogenaamde 'suggesties' in je Startmenu, op je vergrendelingsscherm en zelfs in de Verkenner. Voor de meeste gebruikers voelt dat – terecht – als ongewenste reclame binnen een besturingssysteem waarvoor al betaald is. Het zorgt bovendien voor ruis en leidt af van waar je eigenlijk mee bezig bent.

Om deze stroom aan prikkels te stoppen, duik je in het menu Persoonlijke instellingen. Bij de instellingen voor het Startmenu en het Vergrendelingsscherm vind je opties die verwijzen naar het tonen van suggesties, tips of leuke weetjes. Vink deze opties uit om een schonere, rustigere interface te krijgen. Vergeet ook niet bij de privacy-instellingen de optie uit te zetten die Windows toestaat om je Instellingen-app te gebruiken voor het tonen van voorgestelde inhoud. Het resultaat is een professionelere werkomgeving die doet wat hij moet doen, zonder je continu te proberen te verleiden tot extra klikken.

Maak bestandsextensies zichtbaar

Een van de meest riskante standaardinstellingen in Windows is het verbergen van bestandsextensies voor bekende bestandstypen. Standaard zie je alleen de naam van een bestand, bijvoorbeeld 'factuur', maar niet of het een .pdf, .docx of een .exe is. Cybercriminelen maken daar dankbaar gebruik van door virussen te vermommen als onschuldige documenten. Een bestand dat 'foto.jpg.exe' heet, wordt door Windows dan getoond als 'foto.jpg', waardoor je denkt een afbeelding te openen terwijl je in werkelijkheid schadelijke software installeert.

Je kunt dit veiligheidsrisico direct verhelpen via de Bestandsverkenner. Zoek in de menubalk naar de optie Weergeven en navigeer vervolgens naar de instellingen voor weergeven. Hier vind je een optie genaamd Extensies voor bestandsnamen. Zorg dat deze optie aangevinkt staat. Hoewel het in het begin even wennen kan zijn om achter elk bestand een punt en drie of vier letters te zien staan, geeft het je volledige controle en inzicht. Je ziet nu in één oogopslag met wat voor type bestand je écht te maken hebt, en dat verkleint de kans op een succesvolle malware-infectie drastisch.

Wanneer je je dekbed gewassen hebt, wil je dat het natuurlijk weer lekker dik en luchtig aanvoelt. Maar wanneer je hem gewoon in de droger gooit, kan de vulling gaan klonteren, zodat er dunne stukken en dikke stukken ontstaan. Dat slaapt niet echt lekker. Om dat te voorkomen, gooien veel mensen er een paar tennisballen bij. Helpt dat echt?

Wat tennisballen in de droger doen

Tijdens het drogen raken de tennisballen telkens het dekbed. Dat helpt vooral bij dons en veren. Als die nat zijn, blijven ze aan elkaar plakken en zakt de vulling in. Door de constante beweging vallen die samengepakte delen weer uiteen, waardoor de vulling zich opnieuw verspreidt. Zo kan de warme lucht overal beter bij en droogt het dekbed gelijkmatiger. De droogtijd wordt er niet korter van, maar het dekbed komt wel duidelijk voller uit de droger.

Hoeveel tennisballen zijn genoeg?

Met één tennisbal in de wasdroger merk je vaak weinig, zeker bij een groot dekbed. Die verdwijnt al snel in de stof en heeft dan weinig effect. Met twee tot vier ballen werkt het beter, omdat ze het dekbed op meerdere plekken tegelijk in beweging houden. Zolang de ballen vrij kunnen bewegen en niet vast blijven zitten in de vulling, doen ze hun werk.

Kun je elke tennisbal gebruiken bij het drogen van een dekbed in de droger?

iet elke tennisbal is even geschikt. Vooral nieuwe of felgekleurde ballen kunnen bij hogere temperaturen kleur afgeven en kleine pluisjes verliezen van de vilten buitenlaag. Dat komt niet vaak voor, maar het risico is wel aanwezig. Gebruik je oudere tennisballen, dan is de kans hierop kleiner. Wil je dat verder beperken, dan kun je de ballen in een oude witte sok stoppen en die dichtknopen. Het effect blijft grotendeels hetzelfde, al is het iets minder uitgesproken dan met losse ballen.

Geef het dekbed genoeg ruimte in de droger

Tennisballen helpen alleen als het dekbed voldoende ruimte heeft om te bewegen. Is de trommel te vol, dan draait alles als één geheel rond en gebeurt er weinig. Wil je grote tweepersoonsdekbedden drogen, dan heb je een droger met een ruime trommel nodig. Heb je die niet zelf? Kijk dan of er een wasserette bij je in de buurt is. Meer ruimte zorgt voor meer beweging en daarmee voor een beter eindresultaat.

Niet elk dekbed kan in de droger

Tennisballen hebben vooral effect bij dons- en verendekbedden. Bij synthetische vulling is dat verschil kleiner en kan de constante beweging van de ballen de vulling na verloop van tijd zelfs vervormen. Wol, zijde en andere natuurlijke materialen mogen meestal helemaal niet in de droger. Check daarom altijd eerst het waslabel voordat je het dekbed in de trommel legt.

Even tussendoor opschudden helpt

Haal het dekbed halverwege het programma even uit de droger en schud het los, alsof je het bed opmaakt. Leg het daarna omgedraaid terug in de trommel. Zo verdeelt de vulling zich opnieuw en kan het dekbed gelijkmatiger drogen.

Wat kun je van het eindresultaat verwachten?

Tennis- of drogerballen zijn vooral een hulpmiddel, geen vervanging voor de juiste drooginstellingen. Droog het dekbed niet te vaak of te heet: kies een lage of middelhoge temperatuur en selecteer een speciaal dons- of beddengoedprogramma als dat op je droger zit. Zorg ook voor voldoende ruimte in de trommel. Als je dan ook nog eens ballen laat meedraaien, heb je er alles aan gedaan om te zorgen dat je dekbed weer lekker vol uit de droger komt!