ID.nl logo
10 mooie plekken om te e-mountainbiken in Nederland
© Reshift Digital
Mobiliteit

10 mooie plekken om te e-mountainbiken in Nederland

In berglanden als Oostenrijk en Zwitserland zie je hem al overal, maar in Nederland was de elektrische mountainbike tot voor kort nog een bezienswaardigheid. Want heb je de trapondersteuning van een e-mtb niet vooral nodig als je moet klimmen? Ja, dat klopt, maar e-mtb’en is óók in Nederland geweldig leuk om te doen. Daarom: 10 plekken waar een e-mtb helemaal tot zijn recht komt.

In dit artikel noemen we 10 plekken in Nederland waar je met veel plezier kunt e-mountainbiken. Lange beklimmingen vind je hier natuurlijk niet, maar aan korte, pittige hellingen is geen gebrek. Ook vloeiende singletracks (waar je direct een sensatie van hoge snelheid krijgt) zijn er genoeg, zowel voor beginnende rijders als voor ervaren bikers.

Lees ook: Elektrische mountainbikes: welke soorten zijn er?

E-mountainbiken is in opmars, ook in het vlakke Nederland. E-mountainbiken is namelijk veel sportiever dan je geneigd bent te denken, en minder ‘gratis’ dan je zou vermoeden. Om te beginnen moet je zelf al trapkracht leveren om vooruit te komen. Daarnaast is een e-mtb vanwege zijn hoge gewicht lastiger te hanteren en ten slotte ondersteunt hij slechts tot een wettelijk bepaalde snelheid van 25 km/u. Ga je harder, dan dat dan valt de motorkracht weg en zijn het puur en alleen je benen die de noppenbanden over het zanderige bospad of andere offroad-ondergrond moeten voortbewegen. Nee, de eigen inbreng op een e-mtb valt niet te onderschatten, zeker als je in eco- of tourmodus rijdt om de hele rit lang accuvermogen te blijven houden. 

Ook sportfietsers kunnen dus hun hartje ophalen op een e-mtb. Het liefst wel op een parcours met wat hoogteverschil erin, want juist op een klim voel je het voordeel van de trapondersteuning. Je komt gemakkelijker boven, je hebt meer tijd om van de omgeving te genieten en je kunt langer door blijven gaan. Hetzelfde geldt voor passages met los zand of in de duinen. Waar je met een gewone mtb al rap je evenwicht verliest omdat het losse zand je te traag doet gaan, trekt een e-mtb je vrolijk en zonder sputteren naar de overkant. Los zand is er in Nederland in overvloed, maar ook heuveltjes en pittige hellinkjes zijn er her en der voldoende om van de kracht van een e-mtb te kunnen genieten.

4 tips voordat je op de e-mtb stapt

Voordat je verder leest welke 10 plekken het ontdekken absoluut waard zijn, geven we je nog wat nuttige kennis mee:

Tip 1: Zorg ervoor dat je je e-mtb goed kent voordat je ermee aan technische trails en steile afdalingen begint. Even ‘bunny-hoppen’ over een omgevallen boom is er met een e-mtb niet bij, en de kracht van de motor (in turbo-stand bijvoorbeeld) kan je (op een onbewaakt moment) verrassen.
Tip 2: Draag altijd een helm.
Tip 3: Op sommige plaatsen in Nederland is een mtb-vignet verplicht, bijvoorbeeld op de Utrechtse Heuvelrug en op de routes van Natuurmonumenten (klik op de links om te zien hoe en waar je het benodigde vignet bestelt), maar ook op andere routes kan een vignet verplicht zijn. Ga dit vooraf na zodat je niet tegen een strenge boswachter aan loopt.
Tip 4: De natuur in Nederland is er voor iedereen en dat betekent dat wandelaars, ruiters, joggers en fietsers elkaar wel eens zullen kruisen. Als je rekening met elkaar houdt en wandelaars hun wandelroutes laat en ruiters hun ruiterpaden, dan heb jij als mountainbiker je mountainbikepad voor jou en je collega-bikers.

©Roel van Schalen

Korte, pittige hellinkjes zijn er ook in Nederland volop.

10x: e-mountainbiken in Nederland

1) Limburg: Mountainbikeroute Vijlen

In het meest zuidoostelijke stukje Limburg ligt de mtb-route van Vijlen, een van de hoogst gelegen dorpen van Nederland. De route voert je 25,7 km lang over brede grindpaden, smalle holle wegen, pittige klimmetjes en uitdagende tot zeer uitdagende rotsige afdalingen. Aan afwisseling geen gebrek dus, en de prachtige vergezichten over het Limburgse heuvellandschap geven je fietsbeleving nog een extra boost. Een boost die je trouwens prima kunt gebruiken op de 580 hoogtemeters van de route, want het klimwerk valt niet te onderschatten. Gelukkig kun je af en toe even op adem komen op een stuk asfalt. Wil je even langer uitrusten, dan is een terrasje hier of daar nooit ver weg. Ben je na 25 km klimmen en dalen nog niet verzadigd, combineer Vijlen dan met de mtb-route Mechelen of de mtb-route Gulpen. Zorg er dan wel voor dat je genoeg accupower mee hebt (lees: een extra accu), want ook je e-bike voelt Limburg in de benen.

📍 Start route: Boscafé ’t Hijgend Hert, Harles 23, 6294 NG Vijlen (kaart)
Lengte/hoogtemeters: 25,7 km / 580 hm

2) Drenthe: Mountainbikeroute Gieten-Gasselte

Op de Drentse Hondsrug ligt de mtb-route Gieten-Gasselte. Je toert er door de bossen van Staatsbosbeheer over brede zandpaden, je rijdt langs weilanden en je komt onderweg ook heidelandschap tegen. Op de vele vloeiende singletracks slinger je van bocht tot bocht en bij de zwemplas het Gasselterveld (een voormalige zandafgraving) kan er ook nog geklommen worden. Het aanwezige hoogteverschil op de route is zoveel mogelijk benut en dat levert mooie klimmetjes op die flink in de kuiten bijten. De beloning is een soepele trail met prachtig uitzicht over het helder blauwe zwemwater. Tip: start bij het Boomkroonpad voor een rustige aanloop en bewaar het meer uitdagende klimwerk voor vanaf halverwege de rit. 

📍 Start route: Koerscafé Gasselte, Houtvester Jansenweg 2, 9462 TB Gasselte (kaart) | Buitencentrum Boomkroonpad, Steenhopenweg 4, 9533 PN Drouwen (kaart)
Lengte/hoogtemeters: 33,9 km / 276 hm

3) Gelderland: Mountainbikeroute Groesbeek

Het Rijk van Nijmegen hoort bij de meest heuvelachtige streken van Nederland en dus valt er van alles te beleven voor mountainbikers. Op de mtb-route Groesbeek moet je 376 hoogtemeters overwinnen in 17 km. Dat is heel wat, maar onderweg word je beloond met een 1,5 km lange afdaling met vele vloeiende bochten, hoge kuipbochten en kleine sprongetjes. De technische afdaling kreeg de veelbetekenende naam Traumapad mee. Niet voor beginners dus! Gelukkig kunnen die voor een parallelpad kiezen. De route biedt volop afwisseling tussen brede bospaden, kort draaiwerk en high-speed secties. Voor wie na 17 km nog niet verzadigd is, zijn er de routes van Mook (ten zuiden, 15 km) en de (iets zwaardere) route van Nijmegen (ten noordoosten, 15 km). 

📍 Start route: Boscafé de Zweef, Groesbeekseweg 55A, 6581 BJ Malden (kaart)
Lengte/hoogtemeters:
17 km / 376 hm

©Dan Edwards

De meeste routes worden perfect onderhouden.

4) Noord-Brabant: Bikepark WielerExperience Roosendaal

Wil je als beginnende e-mtb’er je bike beter leren kennen of eerst gecontroleerd oefenen voordat je de vrije natuur in trekt, dan is de mountainbiketrail van WielerExperience Roosendaal wellicht iets voor jou. Het fietspark aan de noordkant van Roosendaal is 3500 m² groot en herbergt een trail met allerlei natuurlijke en kunstmatige hindernissen. Rotspartijen, boomwortels, kombochten, hoogteverschillen en enkele drops (plotse verlagingen) bieden volop uitdaging. Niet alleen voor beginners trouwens, ook ervaren rijders kunnen hier hun vaardigheden aanscherpen. Prettig is ook nog dat er vaak collega-bikers aan het rondtoeren zijn. Kun je een beetje sparren, en van elkaar leren! Het bikepark is gratis toegankelijk.

📍 Start route: Buijenstraat 14, 4705 RD Roosendaal (kaart)Lengte parcours: 1,2 km

5) Friesland: Mountainbikeroute Appelscha

Als Nederland érgens plat is, dan wel in de noordelijke provincies Friesland en Groningen. Toch hebben de parcoursbouwers van mtb-route Appelscha een fraaie lus door het al even fraaie landschap van het Drents-Friese Wold weten te realiseren. Elk hoogteverschil is benut en dus rijd je regelmatig lekker technisch bergop en bergaf, slingerend tussen de bomen. Of kun je snelheid maken door de open bossen of zigzaggend over mooie heidevlakten met weids uitzicht. Afgezien van het losse zand waar je geregeld mee te maken krijgt, is de route is fysiek niet bijzonder zwaar. Een aanrader is daarom om de aparte route (lengte 4 km) naar de Bosberg mee te pikken. Volop speelplezier op swingende singletracks! Is je honger dan nog niet gestild, of heb je toch de hele dag, pak dan de mtb-route Diever mee (sluit ten zuiden aan, 22 km).

📍 Start route: Parkeerplaats Het Groote Veen, Bosweg, 8426 SJ Appelscha (kaart)
Lengte/hoogtemeters:
17 km / 80 hm

6) Utrecht: Mountainbikeroute Leersum

Nationaal Park de Utrechtse Heuvelrug is het op één na grootste bosgebied van Nederland en (dus)  ook een mtb-paradijs. Er liggen liefst 10 mtb-routes te wachten en vanwege het hoogteverschil is die van Leersum voor e-mtb’ers heel interessant. Het terrein varieert van 8 meter boven NAP tot 69 m boven NAP. Je rijdt door grove dennenbossen afgewisseld met loofbos, heide en stuifzand, en natuurlijk over eindeloze singletracks. Het is draaien en keren en naar boven en naar beneden manoeuvreren. Heb je na 20 intensieve kilometers nog power in de benen (en in de accu), dan is de oversteek naar de mtb-route Amerongen zo gemaakt. Die is 18 km lang en heeft 260 hoogtemeters. Let op: voor al deze routes is een mtb-vignet verplicht.

📍 Start route: BBQ De Heuvelrug, Scherpenzeelseweg 45, 3956 KB Leersum (kaart)
Lengte/hoogtemeters:
20 km / 340 hm

©anton havelaar

Op veel routes is aan vloeiende singletracks geen gebrek!

7) Noord-Holland: Mountainbikeroute Schoorl

‘Schoorl’ is een begrip onder mountainbikers en wie er gaat fietsen, snapt meteen waarom. De Schoorlse Duinen is een prachtig natuurgebied met alles wat het hartje van een natuurliefhebber begeert. Zandverstuivingen, dichte bebossing, heidegebied en open duinen: je komt het allemaal tegen. Als mountainbiker geniet je bovendien van serieuze hoogteverschillen: je klautert naar 48 m boven NAP, de Schoorlse Nok op, maar als beloning voor die pittige klim krijg je een lange en steile afdaling. Technische secties en vlakke stukken wisselen elkaar af, en dan is er ook nog altijd die zilte zeebries. Wat wil je nog meer?

📍 Start route: hoek Postweg/Duinweg 66, 1871 AH Schoorl (kaart)
Lengte/hoogtemeters:
14,3 km / 359 hm

8) Overijssel: Mountainbikeroute Hellendoorn

Bergop en bergaf rijden kan maar op een paar plekken in Nederland en de Sallandse Heuvelrug is er daar één van. Het natuurgebied van 5.000 hectare kent flinke hoogteverschillen met mooie vergezichten. De mtb-route Hellendoorn gaat langs het gelijknamige avonturenpark en je rijdt constant in prachtige open bossen, door heidegebied en vooral over vlotte singletracks. De route is zeer goed onderhouden en in de snelle afdalingen kun je dan ook lekker je skills oefenen, swingend van linkerbocht naar rechterbocht en vice versa. Kun je niet genoeg krijgen van de mooie omgeving dan kun je aan de zuidkant van de route vlot aansluiten op de route van Holten. Die voert over 30 km en is minder uitdagend wat hoogtemeters betreft.

📍 Start route: Buitencentrum Staatsbosbeheer, Grotestraat 281, 7441 GS Nijverdal (kaart)
Lengte/hoogtemeters: 19,5 km / 366 hm

9) Limburg: Mountainbikeroute Landgraaf Strijthagen

Voor ervaren bikers die hun rijvaardigheid tot het uiterste willen testen, liggen er in de Limburgse stadsregio Parkstad (o.a. Heerlen-Brunssum-Landgraaf) vijf schitterende mtb-routes te wachten. Brunssumerheide, Roode Beek, Heerlen, Landgraaf en Strijthagen. Het strijdtoneel voor de mtb-route Strijthagen is de Wilhelminaberg, ontstaan als stortplaats voor afvalsteen uit de Staatsmijnen. Ook Snowworld Landgraaf heeft er zijn thuis gevonden, en aan de achterkant daarvan heb je de uitdagende ‘half-pipe’-afdaling en de ‘wortel’-afdaling. Ze worden tot de meest uitdagende afdalingen in Nederland gerekend. Wie over goede benen beschikt, kan de route vervolgen door er die van Brunssumerheide aan te koppelen. Klimwerk, technische secties, snelle afdalingen en heel veel vloeiende singletracks. Allemaal in een landschap om je vingers bij af te likken.

📍 Start route: Park Strijthagen/VV Schaesberg, Hofstraat 5, 6372 XC Landgraaf (kaart)
Lengte/hoogtemeters: 23 km / 450 hm

10) Noord-Brabant: Mountainbikeroute Best

Ten noorden van Eindhoven, net boven recreatiepark Aquabest ligt een groot bosgebied waar het heerlijk mountainbiken is. Loofbos en stukken heide wisselen elkaar af. De mtb-route Best bestaat uit twee lussen, gescheiden door het Wilhelmina-kanaal. De noordelijke groene lus is 10 km lang en ideaal om lekker op te warmen over niet al te uitdagende (brede) paden; perfect voor beginnende bikers om ervaring op te doen. De zuidelijke rode lus is met 5 km een stuk korter maar vraagt meer stuurmanskunst en klimvermogen, want er zitten flink wat bochtige stukken in en korte hellinkjes.

📍 Start route: Joe Mann Paviljoen, Joe Mannweg 4, 5681 PT Best (kaart)
Lengte/hoogtemeters: 10+5 km / 135 hm

▼ Volgende artikel
Spatial audio: de zin en onzin van 3D-geluid
© ER | ID.nl
Huis

Spatial audio: de zin en onzin van 3D-geluid

Spatial audio, oftewel ruimtelijke audio, belooft een luisterervaring waarbij het geluid niet alleen van links en rechts komt, maar je volledig omringt. Hoewel de marketingkreten je geregeld om de oren vliegen, is de techniek niet in elke situatie even zinvol. In dit artikel ontdek je wanneer ruimtelijke audio je ervaring verrijkt en wanneer je prima zonder kunt.

Vergeet het statische geluid van je oude vertrouwde stereo-set. Met spatial audio krijgt geluid eindelijk de diepte die het verdient. Dankzij slimme algoritmes die de akoestiek van de echte wereld nabootsen, ontsnapt de audio aan je koptelefoon of soundbar. Geluid beweegt vrij door de kamer, waardoor een helikopter in een film ook echt boven je hoofd lijkt te cirkelen. Het is de overstap van een platte foto naar een hologram, maar dan voor je oren.

Bioscoopervaring thuis

De meest logische toepassing voor spatial audio is zonder twijfel de moderne filmervaring. Wanneer je een blockbuster kijkt die is gemixt in formaten zoals Dolby Atmos, komt de techniek pas echt tot leven. Een helikopter die overvliegt of regen die op een dak klatert, krijgt een verticale dimensie die voorheen onmogelijk was met een standaard hoofdtelefoon of een simpele soundbar.

Voor filmliefhebbers die niet de ruimte hebben voor een volledige surround-installatie met fysieke speakers in het plafond, biedt spatial audio een overtuigend en compact alternatief dat de zogenaamde immersie aanzienlijk vergroot.

Spatial audio in de praktijk

Je komt ruimtelijke audiotechnieken op steeds meer plekken tegen, vaak zonder dat je er specifiek naar hoeft te zoeken. In de filmwereld is Dolby Atmos de absolute standaard, waarbij streamingdiensten zoals Netflix en Disney+ deze techniek inzetten om geluidseffecten via een soundbar dwars door je kamer te laten bewegen.

Muziekliefhebbers vinden soortgelijke ervaringen bij Apple Music en Tidal, waar speciale mixes van bekende albums een breder en dieper geluidsveld bieden dan de originele stereoversie. Ook in de gamingwereld is het inmiddels de norm; Sony gebruikt de Tempest 3D-technologie voor de PlayStation 5 om spelers midden in de actie te plaatsen, terwijl Microsoft met Windows Sonic en Dolby Atmos for Headphones vergelijkbare resultaten behaalt op de Xbox en pc.

©ER | ID.nl

Muziek met een extraatje

Voor muziek is het nut van ruimtelijke audio iets genuanceerder en sterk afhankelijk van de productie. Bij klassieke concerten of live-opnames kan de techniek je het gevoel geven dat je midden in de concertzaal zit, waarbij de akoestiek van de ruimte tastbaar wordt. Ook bij moderne popmuziek die specifiek voor dit formaat is geproduceerd, kunnen artiesten creatiever omgaan met de plaatsing van instrumenten of subtiele geluidseffecten.

Toch blijft voor de purist die zweert bij een eerlijke, ongefilterde weergave van een studio-album de traditionele stereomix vaak de voorkeur genieten, omdat spatial audio de oorspronkelijke balans soms onnatuurlijk kan veranderen.

Gaming en de functionele voorsprong

In de wereld van gaming verschuift de waarde van spatial audio van puur esthetisch naar functioneel. Vooral in competitieve shooters is het horen van de exacte positie van een tegenstander een serieus dingetje. Door gebruik te maken van ruimtelijke audio kun je voetstappen boven, onder of achter je nauwkeurig lokaliseren. Dat geeft niet alleen een intensere spelervaring waarbij je volledig wordt opgeslokt door de spelwereld, maar biedt ook een tactisch voordeel dat met standaard audio simpelweg niet te evenaren is. Hierdoor is de techniek voor fanatieke gamers bijna onmisbaar geworden.

Wanneer kun je het beter uitschakelen?

Ondanks de indrukwekkende demonstraties is spatial audio niet altijd de beste keuze. Voor dagelijks gebruik, zoals het luisteren naar podcasts of het kijken van het journaal, voegt de extra ruimtelijkheid weinig toe en kan het de verstaanbaarheid van stemmen zelfs negatief beïnvloeden. Ook bij oudere opnames die door softwarematige kunstgrepen naar ruimtelijk geluid worden omgezet, ontstaat er vaak een hol en onnatuurlijk resultaat. In dergelijke gevallen is een zuivere stereoweergave nog altijd de meest betrouwbare weg naar een prettige luisterervaring.

Populaire merken voor spatial audio

Verschillende fabrikanten lopen voorop in de adoptie van ruimtelijke audiotechnieken. Apple heeft met de integratie in de AirPods Max en AirPods Pro in combinatie Apple Music de techniek toegankelijk gemaakt voor de massa, terwijl Sony met hun 360 Reality Audio een sterk eigen ecosysteem heeft gebouwd dat vooral schittert bij gaming en specifieke streamingdiensten. Daarnaast is Sonos een dominante speler op het gebied van home-entertainment met soundbars die Dolby Atmos ondersteunen. Bose en Sennheiser zijn eveneens belangrijke namen die met hun geavanceerde algoritmes en hoogwaardige hardware zorgen dat de ruimtelijke beleving ook voor de veeleisende luisteraar geloofwaardig blijft.

▼ Volgende artikel
Personalisatie: zo zet je Android en iOS naar je hand
© MG | ID.nl
Huis

Personalisatie: zo zet je Android en iOS naar je hand

Met het kiezen van een eigen thema, bedieningspanelen en omgeving zet je je Android- of iOS-toestel pas echt naar je hand. Android 16 en iOS/iPadOS 26 bevatten voldoende mogelijkheden voor een gepersonaliseerde omgeving. Hoe je te werk gaat, lees je hier.

In dit artikel kijken we naar Android 16 en iOS 26. Voor Android maken we gebruik van een Samsung-toestel in combinatie met One UI 8. We beginnen met Android, want de meest recente versie beschikt over interessante opties om de omgeving te personaliseren. Verderop lees je over iOS 26.

Ben je wat uitgekeken op de statische achtergronden van je Android-toestel, dan kun je een dynamische achtergrond gebruiken. Open de instellingen en kies Achtergrond en stijl, Achtergronden wijzigen. Blader naar beneden en tik op Dynamisch vergrendelscherm. Hier kun je verschillende categorieën kiezen. Kies maximaal vijf aansprekende categorieën. Vervolgens wordt elke 2 weken een nieuwe set afbeeldingen geladen. Standaard worden de nieuwe afbeeldingen alleen gedownload met een wifi-verbinding. Wil je dat de plaatjes ook via een mobiele verbinding worden bijgewerkt, dan activeer je Downloaden met mobiele gegevens. Als je geen veranderende foto’s wilt zien, maar in plaats hiervan veranderende kleuren, kies je in de sectie Kleuren voor Dynamisch.

Dynamische achtergronden zorgen voor afwisseling.

Bediening met één hand

Als je gebruikmaakt van een telefoon met een relatief groot scherm, kun je het systeem hier beter rekening mee laten houden. Tik in de instellingen op Geavanceerde functies en schakel de optie Bediening met één hand in. Je kunt de verschillende elementen op het scherm nu beter met één hand (je duim) bedienen.

Wil je een specifieke app in een andere taal gebruiken, dan hoef je hiervoor niet de volledige gebruikersomgeving om te zetten. Kies in de instellingen voor

Algemeen beheer, Talen van app. Kies de app waarvoor je de taal wilt instellen en kies een taal uit de lijst Alle talen. Je kunt op elk moment terugkeren naar de oorspronkelijke instelling: kies in hetzelfde venster voor Systeemstandaard.

Handig: voor specifieke apps een andere taal hanteren.

Snelle instellingen

Geef het onderdeel Snelle instellingen (Quick Panel) een eigen indeling. Het onderdeel verschijnt wanneer je met de vinger vanuit de rechterbovenhoek naar beneden veegt. Tik op de knop met de pen. Eerst bepaal je de volgorde van de elementen: tik op een component en sleep het vervolgens naar de gewenste locatie. Tik hierna op Bewerken: je vindt deze knop bij de onderdelen die je kunt aanpassen. Je kunt vervolgens de individuele knoppen verplaatsen naar een andere locatie. Ook kun je deze knoppen verwijderen (gebruik het minteken linksboven elk pictogram) en andere knoppen toevoegen via het venster Beschikbare knoppen. Tot slot is het mogelijk om het gedeelte met de knoppen groter te maken, zodat je meer knoppen in één keer ziet. Pak de onderrand van het blok en sleep de rand naar beneden, totdat een extra rij met knoppen verschijnt. Tevreden met de instellingen? Bevestig met een tik op Gereed.

Het venster Snelle instellingen is flink op de schop gegaan.

Niet meer los

Geeft je Android-toestel het onderdeel Snelle instellingen apart weer van het scherm met de meldingen? In het verleden waren beide schermen gecombineerd in één weergave. Wil je terug naar die oude situatie? Open het onderdeel Snelle instellingen in de bewerkingsmodus (via de knop met de pen). Tik hierna op Vensterinstellingen. Kies voor Samen: beide vensters worden weer gecombineerd zoals vanouds. Je kunt ook kiezen om het venster Snelle instellingen links in plaats van rechts te tonen. Kies in hetzelfde scherm voor Quick Panel aan linkerkant.

Je hoeft geen genoegen te nemen met losse vensters.

Aangepaste pictogrammen

Toe aan andere vormen voor de pictogrammen in Android? Dat is mogelijk. Tik op een leeg gedeelte van het thuisscherm. Onderin verschijnt een balk met keuzen. Kies voor Achtergrond en stijl. Kies voor Pictogrammen. Vervolgens kun je kiezen uit verschillende vormen, waaronder een boog, vierkant en rechthoek. Of je deze functie aantreft op je telefoon, is afhankelijk van de fabrikant. Bij Samsung heb je de app Good Lock nodig. Je vindt deze als beschikbare download in de Galaxy Store. Bij Pixel-telefoons is de optie direct toegankelijk via de gebruikersomgeving. 

Verlichtingseffect

Krijg je een melding binnen, dan kun je het als een subtiele lijn rondom het scherm tonen. Via instellingen kies je voor Meldingen, Pop-upstijl melding. Tik op Verlichtingseffect toevoegen. De optie Basis geeft een subtiele lijn, maar je kunt ook uitgebreidere effecten tonen, zoals Spotlight of Echo. Kies de tab Kleur om een aangepaste kleur te kiezen. Normaal gesproken past de kleur zich aan de app aan. In de sectie Geavanceerd kun je details aanpassen, zoals transparantie, breedte en duur van het effect. De kleur kan ook op basis van een trefwoord veranderen. Tik op Kleur van verlichtingseffect op trefwoord. In de sectie Trefwoord tik je op het plusteken (+) om nieuwe trefwoorden (bijvoorbeeld van contactpersonen) op te geven. Kies hierna de kleur die je wilt toepassen op het verlichtingseffect.

Een verlichtingseffect zodra je een melding ontvangt.

iOS

Ook iOS (en iPadOS) kun je goed naar je hand zetten. Recent bracht Apple iOS 26 uit. Mogelijk verwachtte je iOS 19 als logische opvolger van versie 18, maar de makers uit Cupertino hanteren voortaan een ander naamschema. iOS 26 verwijst naar 2026. Opvallend aan deze editie is het nieuwe Liquid Glass Design, waarin transparantie en spiegelingen een grote rol spelen. Er zijn volop aanpassingsmogelijkheden, beginnend bij het vergrendelingsscherm. Tik hierop en kies Pas aan, Pas huidige achtergrond aan.

Tik op de datum bovenin om een widget te kiezen en meer informatie te tonen, bijvoorbeeld het weer. In het venster vind je een overzicht van bruikbare widgets en suggesties. Waar mogelijk gebruikt iOS het ‘glass’-ontwerp, dus ook bij de klok. Gelukkig kun je dit aanpassen als je niet enthousiast bent. Tik erop en schakel onderin het venster tussen Glas en Effen. In hetzelfde venster kun je ook een kleur selecteren, terwijl je met de schuifregelaar de dikte van de klok kiest. Via Voeg widgets toe kun je extra widgets op het vergrendelingsscherm plaatsen. Via het element onderin kun je swipen tussen verschillende achtergronden.

iOS 26 hanteert het Liquid Glass-design.

Zonder achtergrond

iOS bevat de nieuwe app Voorvertoning. Hiermee kun je documenten scannen, invullen en opslaan als pdf-bestand. Wil je een nieuwe achtergrond op het vergrendel- of thuisscherm instellen, maar heeft de afbeelding een achtergrond die je liever niet ziet? Ook dan kun je de app Voorvertoning inzetten. Open de afbeelding en tik op de knop rechtsboven (herkenbaar aan >>). Kies voor Verwijder achtergrond. Sla de afbeelding opnieuw op en gebruik deze vervolgens als achtergrond. 

Thuisscherm

Ook het thuisscherm zetten we naar onze hand. Tik op een leeg gedeelte en kies Wijzig, Pas aan. Je kunt nu kiezen hoe de pictogrammen worden getoond. De standaardmodus ken je al van eerdere versies. Kies voor Donker om de pictogrammen donker te maken. Dit werkt nog niet voor alle pictogrammen: de app-maker moet hiermee rekening houden. Kies Helder als je alle pictogrammen een uniforme, lichte uitstraling wilt geven. Tot slot is er Getint: hiermee kun je de pictogrammen een eigen kleur en contrast geven.

Bepaal hoe de pictogrammen worden getoond.

Uniforme kleuren

Je kunt het kleurenschema van iOS ook overeen laten komen met de kleur van de behuizing van het toestel, bijvoorbeeld oranje. In het vak Getint vind je uiterst links een knop met het pictogram van een telefoon. Klik hierop om de kleuren te laten ‘matchen’. iOS weet op basis van het serienummer welke telefoon en welke kleur je gebruikt.

Minderen

Je kunt de transparante uitstraling van iOS 26 niet volledig uitschakelen. Toch bestaan er een paar trucs om het Liquid Glass-ontwerp iets te verminderen. In de instellingen kies je voor Toegankelijkheid, Beweging en activeer je de optie Verminder beweging. Verder kies je Toegankelijkheid, Weergave en tekstgrootte en kies je Maak minder doorzichtig.

Liquid Glass kan niet helemaal uitgeschakeld worden, maar je kunt een eind komen.

Donkere modus

Via de app Instellingen kun je meer onderdelen van de gebruikersomgeving tweaken. Tik in de instellingen op Scherm en helderheid en kies tussen de lichte en donkere modus (Licht en Donker). Bovendien kun je hier de tekstgrootte aanpassen en de tekst op het scherm dikker tonen (via Vette tekst). Dit kan helpen om de tekst beter leesbaar te maken. Om eenvoudig achtergronden aan te passen, kun je via instellingen ook kiezen voor Achtergrond en tikken op Voeg nieuwe achtergrond toe.

Werp ook een blik bij Beginscherm en appbibliotheek. Hier bepaal je onder meer of aanbevolen en recente apps moeten worden getoond in het Dock (het gedeelte onderaan het scherm). Wil je het Dock zo opgeruimd mogelijk houden, dan haal je de vinkjes weg bij Toon appbibliotheek in Dock en Toon aanbevolen en recente apps in Dock.

Kies tussen een lichte en donkere modus.

Volledig scherm

Vooral als je een iPad hebt, kun je meer uit het schermoppervlak halen door te werken met vensters. Je kunt dan meerdere apps naast elkaar plaatsen. Werken met vensters is overigens niet verplicht. Schuif met je vinger vanaf de rechterbovenhoek naar beneden, zodat het bedieningspaneel opent. Tik op de knop Apps in vensters. Je vindt deze op de onderste rij, naast het pictogram van de batterij. Kies vervolgens tussen Apps in vensters of Stage Manager. Die laatste optie zorgt ervoor dat apps schermvullend worden getoond. 

Berichten

Ook voor veel apps hoef je niet genoegen te nemen met de standaardinstellingen en kun je deze personaliseren. Goed voorbeeld is de app Berichten. Geef personen met wie je vaak communiceert een eigen achtergrond. Open de app en tik op de naam van de persoon voor wie je een achtergrond wilt instellen. Tik op Achtergronden. Je kunt kiezen uit foto’s, maar ook uit vaste kleuren. In de sectie Suggesties vind je een combinatie van standaardfoto’s en foto’s die je eerder zelf hebt gemaakt. Sommige foto’s zijn geanimeerd: je kiest eerst de foto en kunt dan vaak ook een kleurenschema selecteren. Heb je na verloop van tijd geen behoefte meer aan een specifieke achtergrond, dan selecteer je de naam van de contactpersoon en kies je Geen. Houd er rekening mee dat de achtergrond ook wordt aangepast bij de contactpersoon.

Je kunt aangepaste achtergronden kiezen in de app Berichten.

Safari

Maak je gebruik van Safari? De gebruikersomgeving is ook onder handen genomen en vooral op dieet gegaan: het aantal knoppen is teruggebracht en het grootste deel van de bediening loopt nu via swipes. Zet ook de browser naar je hand. Via instellingen kies je voor Apps, Safari. In de sectie Tabbladen geef je aan in hoeverre je wél de bedieningselementen wilt zien. Standaard is Compact geactiveerd, maar je kunt hier ook kiezen voor Onder en Boven

Bestanden

De app Bestanden heeft in iOS 26 ook volwassen opties om de omgeving verder te personaliseren. Zo kun je mappen een eigen kleur geven zodat je ze beter kunt onderscheiden. Tik op een map en houd de map vast totdat het menu verschijnt. Kies Pas map en tags aan. Tik op Tags en kies de gewenste kleur. Je kunt via hetzelfde venster ook emoji’s aan de map toevoegen.

Op bestandsgebied kun je ook aangeven welke app voor het bestand moet worden geopend. Tik op een bestandsnaam en houd ingedrukt totdat het menu verschijnt. Kies voor Open met en selecteer de gewenste app. In hetzelfde menu kun je ook de elders besproken app Voorvertoning kiezen. Vooral bij documenten en foto’s (zoals pdf- en jpg-bestanden) werkt deze app goed.