Bluetooth kennen we allemaal, maar met bluetooth-codecs wordt het al wat ingewikkelder. Waarom zijn er verschillende codecs en wat doen ze precies? We zetten ze hier voor je op een rij, met tekst en uitleg.

Lees eerst: Alles wat je wil weten over bluetooth

Data wordt bij bluetooth v2.0/2.1+edr in de praktijk met 2,1 Mbit/s overgedragen. In theorie is het maximaal 3 Mbit/s, maar door allerlei overhead is de beschikbare datapijp in de praktijk veel smaller. Een cd-stream verbruikt ruim 1,4 Mbit/s. Dat zou de bluetooth-verbinding direct doen opstroppen: voor andere aangesloten apparaten blijft er nauwelijks voldoende bandbreedte over om te functioneren.

Om zoiets te vermijden, wordt audio in ‘real time’ gecomprimeerd door een codec, zodat er bandbreedte genoeg overblijft voor andere bluetooth-toepassingen. Het a2dp-profiel verplicht het gebruik van de low complexity subband codec of sbc. Zowel de ‘source’ als de ‘sink’ moeten die ondersteunen.

Minder bekend is dat het a2dp-profiel nog drie optionele codecs toelaat, namelijk mpeg-1,2 layer 1/2/3 (mp1/mp2/mp3), mpeg-2,4 aac en atrac. Zender en ontvanger moeten minstens één daarvan ondersteunen. Vbr of variable bit rate-ondersteuning is overigens verplicht voor de ontvanger, maar niet voor de zender.

Om het helemaal ingewikkeld te maken, zijn daarnaast ook nog optionele fabrikant specifieke codecs toegestaan. De bekendste daarvan zijn Qualcomm aptx en Sony ldac, maar in theorie mag elke fabrikant eigen codecs gebruiken. Addertje onder het gras is wel dat zender én ontvanger dezelfde bedrijfseigen codec moeten ondersteunen.

De verplichte sbc-codec neemt het altijd over wanneer de eventuele optionele codecs niet herkend worden door de ontvanger, of ontbreken op de zender.

Sbc-codec

De door het a2dp-profiel verplichte sbc-codec kwamen we al tegen als wideband-codec voor de hsp- en hsf-profielen. Daar wordt die in mono-vorm (msbc) gebruikt, bovendien met de laagst mogelijke kwaliteitsinstellingen. Bij a2dp werkt sbc met een hogere bemonsteringsfrequentie van naar keuze 44,1 kHz of 48 kHz. De luisterapparatuur (‘sink’) moet deze hogere bemonsteringsfrequenties verplicht ondersteunen. Optioneel mogen ook de lagere bemonsteringsfrequenties van 16 en 32 kHz worden ondersteund. De speler (‘source’) moet verplicht één van beide hoogste bemonsteringsfrequenties ondersteunen en mag optioneel de drie andere ook ondersteunen.

De sbc-decoder in de ‘sink’ of ontvanger moet mono-, stereo-, dual-channel- en joint-stereo-modussen aankunnen. De sbc-encoder in de ‘source’ moet verplicht mono ondersteunen en daarnaast minimaal één van de drie vermelde stereo-methodes. De sbc-code ondersteunt bitrates tussen 127 en 356 Kbit/s.

Aac-codes (Apple)

Mpeg-2 aac en mpeg-4 aac zijn optioneel toegelaten codecs in het bluetooth-a2dp-profiel. Het luisterapparaat moet verplicht de 44,1 en 48 kHz bemonsteringsfrequenties aankunnen en de zender verplicht minstens één van beide. Optioneel zijn echter alle bemonsteringsfrequenties toegelaten tussen 8 en 96 kHz.

iOS-apparatuur ondersteunt niet alleen de standaard sbc-codec, maar ook de optionele mpeg-2/4 aac-codec. Apple raadt fabrikanten van accessoires voor Mac, iPad, iPod en iPhone trouwens aan om bij voorkeur aac te gebruiken, omwille van de hogere audiokwaliteit bij een vergelijkbare bitrate. iOS-apparatuur streamt aac-stereogeluid met een bemonsteringsfrequentie van 44,1 kHz en een bitrate van 264 Kbit/s. Variabele bitrates worden eveneens ondersteund.

Android O, dat dit najaar uitkomt, voegt de aac-codec toe aan de Android aosp-basiscode. Gebruikers van de nieuwe Android-versie zullen in de toekomst daarom vrij kunnen kiezen tussen sbc, aac, aptx, aptx hd en ldac.

Aptx-codec (Qualcomm)

De aptx-codec, intussen eigendom van chipfabrikant Qualcomm, levert volgens de makers bij een beperkte bitrate ‘cd-achtige audiokwaliteit’. Zender en ontvanger moeten het beide ondersteunen. Omdat fabrikanten er extra voor betalen, vind je het alleen bij duurdere bluetooth-apparatuur. Jammer genoeg is er geen verplicht logo, zodat het niet altijd duidelijk is of deze codec op een apparaat aanwezig is.

Er bestaan intussen drie aptx-versies, die gelukkig wel achterwaarts compatibel zijn. De originele aptx-codec gebruikt een bemonsteringsfrequentie van 48 kHz bij 16 bits. Aptx le (low latency) is aptx met een kleinere vertragingsfactor (slechts 40 ms tegenover 130 ms voor het origineel). Dat zorgt voor een betere synchronisatie tussen beeld en geluid, van belang voor gaming en video. Je vindt het bijvoorbeeld terug op draadloze gaming-headsets en draadloze soundbars. Aptx hd ten slotte is de highres-audiovariant met een bemonsteringsfrequentie van 48 kHz bij 24 bits. De bitrate voor aptx varieert tussen 176 en 352 Kbit/s.

Android O voegt aptx en aptx hd toe aan de Android aosp-basiscode. Gebruik ervan is gratis voor Android-apparatuur. Maar fabrikanten van afspeelapparatuur moeten aan Qualcomm wel een licentie voor aptx betalen.

Ldac-codec (Sony)

Herinner je dat atrac nog? Het is een bedrijfseigen codec van Sony, dat één van de optionele codecs is in het originele a2dp-bluetooth-audioprofiel. Sony-ingenieurs ontwikkelden dit compressiealgoritme oorspronkelijk in 1992 voor de MiniDisc. In bluetooth-apparatuur wordt atrac buiten Japan echter sinds 2008 niet meer gebruikt. Sony geeft intussen de voorkeur aan een andere bedrijfseigen codec, namelijk ldac. Je treft het voorlopig alleen aan op Sony-apparatuur. Overigens maakt Sony ook nog bluetooth-apparatuur met de aac- en aptx-codecs.

Ldac levert net zoals aptx bijna cd-kwaliteit. Het heeft drie kwaliteitsinstellingen: quality (bitrate van 960 Kbit/s), normal (600 Kbit/s) en connection priority (330 Kbit/s). De Sony-codec ondersteunt cd-audio (44,1 kHz / 16 bit) en hr-audio (96 kHz / 24 bit). Je vindt het terug op duurdere Xperia-smartphones, Sony Walkmans, Sony-koptelefoons en Sony actieve speakers.

Android O voegt de ldac-codec toe aan de Android aosp-basiscode. Gebruik ervan is gratis voor Android-apparatuur. Fabrikanten van afspeelapparatuur moeten Sony echter betalen om ldac te mogen gebruiken.

Hoor je eigenlijk verschil?

Geluidskwaliteit hangt van veel meer factoren af dan de codec in een bluetooth-apparaat. Is wat je wil beluisteren losless of gecodeerd? Zo ja, met welke codec? Een slecht mp3’tje met een lage bitrate tover je niet om in hr-audio, hoe goed je apparatuur ook is. Is het bronmateriaal in orde, dan klinkt dat natuurlijk nooit goed op een slechte koptelefoon of speaker, hoezeer bluetooth verder ook zijn best doet. De standaard sbc-codec is, wanneer hij correct wordt toegepast (wat niet altijd het geval is bij goedkope bluetooth-apparatuur), beslist bruikbaar. Sbc voldoet vaak, zeker bij typische gebruiksscenario’s, zoals muziek beluisteren tijdens het wandelen, sporten of in de wagen.

Maar ben je een kritische luisteraar, dan merk je met de juiste apparatuur bij goed bronmateriaal zeker subtiele verschillen tussen de codecs. De verschillen objectief testen is niet eenvoudig, maar bij min of meer correcte a/b-vergelijkingen klinken aptx, ldac en aac subtiel beter dan sbc en mp3. Deze codecs snijden alle tonen boven de 20 kHz af; bij sbc zelfs soms nog lager, afhankelijk van de dynamiek van het stukje muziek. De meeste mensen horen weliswaar weinig of niets boven 15 kHz (ruwweg de kwaliteit van een fm-radio), maar hoge tonen spelen wel degelijk een rol in hoe ruimtelijk en subtiel muziek in de praktijk klinkt. Verder veroorzaken aptx, aac en ldac door de band genomen minder digitale vervorming dan mp3 of sbc. Er zijn ook nadelen. Zo voegt aptx hoorbaar ruis toe, wat vooral in een stille omgeving opvalt.

Wil je zelf het verschil horen tussen losless audio en audio gecomprimeerd met respectievelijk aptx, sbc en mp3 320 Kbit/s (ldac ontbreekt helaas), dan vind je op deze website voorbeeldbestanden.

Benieuwd wat afgelopen jaar de échte uitblinkers op het gebied van consumentenelektronica waren? Kieskeurig.nl reikt voor het eerst de Best Reviewed van het Jaar-awards uit. Deze 64 producten scoorden consistent de hoogste cijfers bij echte gebruikers. Bekijk hieronder de complete lijst met winnaars en ontdek welke producten de ultieme publieksprijs verdienen én de beste koop zijn voor jou.

Als je op zoek bent naar een nieuwe televisie of stofzuiger, wil je eigenlijk maar één ding weten: ga ik spijt van deze aankoop krijgen of niet? Al jaren helpen de maandelijkse Best Reviewed-labels op Kieskeurig.nl je om die keuze te maken: die predicaten zijn namelijk gebaseerd op de ervaringen van gebruikers die het product al in huis hebben.

Dit jaar doen we daar nog een schepje bovenop. We introduceren namelijk een gloednieuwe onderscheiding voor de absolute uitblinkers die niet slechts even, maar het hele jaar door favoriet waren: de Best Reviewed van het Jaar-award.

Het winnen van deze prijs is het bewijs dat een product een vaste waarde is gebleken waar consumenten het hele jaar (2025 in dit geval) blind op hebben kunnen bouwen. Het is daarmee de ultieme publieksprijs, want er komt geen vakjury aan te pas. De enige jury die telt, is de eindgebruiker die zijn ongezouten mening heeft achtergelaten op Kieskeurig.nl.

©AK | ID.nl

De winnaars

We hebben de balans over het afgelopen jaar opgemaakt en dat heeft geresulteerd in een prachtige lijst met winnaars. In totaal zijn er 64 producten in de prijzen gevallen, variërend van televisies en koelkasten tot de nieuwste gadgets. Stuk voor stuk zijn dit apparaten die de hoogste beoordelingen kregen en die de verwachtingen van de koper echt hebben waargemaakt. Ben je benieuwd welke producten zich de allereerste Best Reviewed van het Jaar mogen noemen en daarmee de veiligste keuze zijn voor jouw volgende aankoop? Bekijk hieronder het volledige overzicht van alle winnaars per categorie.

Audio & beeld

Autoradio: Kenwood DMX5020BTS

Draadloze speaker: JBL Grip

Koptelefoon: Sony WH-1000XM6

Televisie: LG OLED55C56LB

Computer, gaming & telefonie

Computermuis: Trust Fyda

Gamingaccessoires: Trust GXT 721 Ruya Pro

Laptop: Acer Aspire 14 AI A14-52M-56CK

Router: TP-Link Deco BE25

Smartphone: Google Pixel 10 Pro

Smartwatch: Huawei WATCH GT6

Software: NordVPN Plus Premium Vpn Services

Toetsenbord: Trust GXT 871 Zora

Keukenapparatuur klein

Blender: Philips HR2670

Eierkoker: Philips HD9137

Frituurpan: Tefal Easy Fry XL Surface FW4018

Grill: Tefal OptiGrill Elite XL GC760D

Handmixer: Philips HR3781

IJsmachine: Tefal Dolci IG602A

Keukenmachine: Kenwood Go KZM35GY

Pastamachine: Philips HR2665

Rijstkoker: Philips HD3080

Staafmixer: Philips HR2531

Tosti-ijzer: Philips HD2331/90

Wafelijzer: Philips HD2332

Huishouden & wonen

Bijverwarming: Philips CX3120

Elektrische deken: Beurer HK 48 Cosy

Kledingstomer: Tefal AeroSteam DT9814

Luchtbevochtiger: Philips HU5710

Luchtontvochtiger: Philips DE5305

Luchtreiniger: Philips  PureProtect Quiet 2200-serie AC2221

Robotstofzuiger: Rowenta X-Plorer Serie 135+ RR91D5

Stofzuiger: Rowenta X-Force Flex 15.60 RH99F1

Stoomgenerator: Tefal Pro Express Eco GV9E21

Strijkijzer: Tefal Freemove Power FV6675E0

Vloerreiniger: Rowenta X-Clean 10 GZ7035

Wasdroger: Hisense DH5S102BW

Wasmachine: LG F4WX809Y

Wastafelkraan: GROHE Start Wastafelkraan

Keukenapparatuur groot

Afzuigkap: ETNA AB791ZT

Fornuis: ETNA FIV560RVS

Inbouwkoelkast: Liebherr IRD 3900-22

Inbouwmagnetron: ETNA CM250TI

Inbouwoven: ETNA CM250MZ

Inbouwvaatwasser: ETNA VW544N

Inbouwvriezer: Liebherr IFND 3924-22

Koelkast: ETNA KCV282NRVS

Kookplaat: ETNA KIV354RVS

Magnetron: ETNA ECM153WIT

Vaatwasser: ETNA VWV144ZWA

Vriezer: Liebherr FNE 5207-22

Koffie & thee

Espressomachine: Krups Sensation Milk M50 EA9129

Koffiemolen: WMF Lumero Espresso

Melkopschuimer: Inventum MK350

Kookgerei

Keukenaccessoires: Philips Airfryer XXL HD9957/00 Bakset

Pan: Tefal Ingenio So Light 16-delig

Persoonlijke verzorging

Elektrische tandenborstel: Laifen Wave

Föhn: Remington D6077

Krul- en stijltang: Shark Glam 5-in-1 HD6051SEU

Massageapparaat: Beurer MG 89 CompactPower

Scheerapparaat: BaByliss X-Blade Super-X Metal Series OT991E

Smarthome

Beveiligingscamera: Trust IPCAM-2700

Slimme deurbel: TP-Link Tapo D210

Sport & vrije tijd

Loopband: Moovv SmartStep Pro v3 

Huisdieren

Dierbenodigdheden: POOPY NANO 2

Bij ID.nl zijn we gek op producten voor een mooie prijs of die iets extra's of bijzonders te bieden hebben. Daarom gaan we een paar keer per week voor jullie op zoek naar leuke deals. Dit keer: Amerikaanse koelkasten met een energielabel van C tot E, en voor een mooie prijs.

Samsung RS68A884CSL

Deze Samsung is een van de zuinigere keuzes in dit segment met een energielabel C. Met een totale inhoud van 635 liter heb je een enorme hoeveelheid ruimte tot je beschikking. De wanden zijn dankzij de SpaceMax-technologie dunner dan gebruikelijk, waardoor je aan de binnenkant meer liters overhoudt zonder dat de koelkast aan de buitenkant groter is. Het koelgedeelte (409 liter) en vriesgedeelte (226 liter) worden gekoeld door twee aparte systemen, waardoor geurtjes niet over en weer gaan en de luchtvochtigheid op peil blijft. Je sluit dit model aan op de waterleiding voor koud water en ijsblokjes, dus je hoeft geen reservoirs bij te vullen.

In het vriesgedeelte vind je hierdoor een ruime indeling met vier legplateaus en twee transparante lades onderin. Doordat de ijsmachine in de deur is verwerkt, lever je geen ruimte in op de legplanken zelf. Dit zorgt ervoor dat je de volledige diepte van de planken kunt benutten voor pizzadozen of grote verpakkingen. De vriezer wordt gekoeld door een apart systeem, waardoor er geen geuroverdracht plaatsvindt vanuit het koelgedeelte.

Totale inhoud: 635 liter (409L koel / 226L vries)
Afmetingen (hxbxd): 178 x 91,2 x 71,6 cm
Geluidsniveau: 36 dB
Dispenser: Ja (waterleiding)
No Frost: Ja
Energielabel: C

LG GSLV70PZTD

Met energielabel D doet deze LG het netjes qua verbruik. Het is een klassiek side-by-side model waarbij het vriesvak aan de linkerkant zit en het koelvak rechts. De totale capaciteit is 635 liter, verdeeld over 416 liter koelen en 219 liter vriezen. Een handige eigenschap is de speciale koeling in de deur, waardoor producten die je in de deurvakken zet sneller koud worden en beter op temperatuur blijven. Ook dit model vereist een vaste wateraansluiting voor de dispenser aan de voorzijde. De Inverter Linear Compressor zorgt ervoor dat de temperatuur constant blijft en het geluidsniveau beperkt blijft tot 35 decibel.

De indeling van deze LG is gericht op overzicht en gemak. Aan de linkerkant bevindt zich het vriesgedeelte, dat is uitgerust met vier glazen legplateaus en twee vrieslades voor losse producten. Daarnaast heb je in de deur van de vriezer nog twee extra opbergvakken, handig voor kleinere items die je snel wilt kunnen pakken. De Inverter Linear Compressor zorgt voor een constante temperatuur, wat ijsvorming op de producten tegengaat. Voor het ijs en koude water sluit je dit apparaat aan op een vaste wateraansluiting, waarbij het UVnano-systeem de uitgang van de dispenser automatisch reinigt.

Totale inhoud: 635 liter (416L koel / 219L vries)
Afmetingen (hxbxd): 179 x 91,3 x 73,5 cm
Geluidsniveau: 35 dB
Dispenser: Ja (waterleiding)
No Frost: Ja
Energielabel: D

Haier HSR3918ENPG

Als je geen behoefte hebt aan een water- of ijsdispenser in de deur, is deze Haier een interessante optie. Doordat de dispenser ontbreekt, heb je aan de binnenkant van de vriesdeur meer bruikbare ruimte. De totale inhoud is met 528 liter iets compacter dan de modellen van Samsung en LG, maar voor de meeste gezinnen nog steeds ruim voldoende. De vriezer heeft een inhoud van 191 liter en de koelkast 337 liter. De Multi Air Flow-techniek zorgt ervoor dat de koude lucht gelijkmatig door de hele koelkast wordt verspreid. Met energielabel E valt hij in de middenmoot wat betreft zuinigheid voor moderne Amerikaanse koelkasten.

Omdat deze Haier geen water- of ijsdispenser heeft, is de binnenkant van de vriesdeur volledig beschikbaar voor opslag. Je vindt hier drie ruime deurvakken waar je flessen of potjes in kwijt kunt. Het vriescompartiment zelf bestaat uit vijf niveaus met legplateaus en twee lades aan de onderzijde. Doordat de dispenser ontbreekt, heb je over de gehele breedte van het vriesvak evenveel diepte tot je beschikking. De Multi Air Flow-techniek verspreidt de koude lucht gelijkmatig, zodat het op elk plateau even koud is. Deze koelkast heeft een E-label.

Totale inhoud: 528 liter (337L koel / 191L vries)
Afmetingen (hxbxd): 177,5 x 90,8 x 64,7 cm
Geluidsniveau: 38 dB
Dispenser: Nee
No Frost: Ja
Energielabel: E

LG GSXV90MCDE

Dit model onderscheidt zich direct door het glazen paneel in de rechterdeur. Als je hier twee keer op klopt, wordt het glas transparant en kun je zien wat er in het voorste compartiment staat zonder de deur te openen. Dit voorkomt dat je koude lucht verliest. De koelkast heeft een totale inhoud van 635 liter en beschikt over een dispenser voor water, ijsblokjes en crushed ice. Hiervoor is een vaste wateraansluiting nodig. In de dispenser zit een UV-lampje dat de uitgang van het water automatisch reinigt. Qua energieverbruik valt dit model in klasse E.

Dit model biedt in het vriesgedeelte een bijzondere extra: de Craft Ice-maker. Naast gewone ijsblokjes en crushed ice maakt dit systeem langzaam smeltende ijsballen. De ijsmachine is in de deur geïntegreerd, waardoor je in het vriesvak zelf meer plankruimte overhoudt. Je beschikt over vier legplateaus en twee transparante lades. De metalen afwerking aan de achterwand (Metal Fresh) helpt om de kou vast te houden en geeft het interieur een strakke uitstraling. Uiteraard is ook dit model volledig No Frost, dus handmatig ontdooien is niet nodig.

Totale inhoud: 635 liter (416L koel / 219L vries)
Afmetingen (hxbxd): 179 x 91,3 x 73,5 cm
Geluidsniveau: 36 dB
Dispenser: Ja (waterleiding) + Craft Ice
No Frost: Ja
Energielabel: E

Hisense RS694N4TFE

Zoek je de luxe van koud water en ijsblokjes maar heb je geen waterleiding in de buurt van je koelkast? Deze Hisense lost dat op met een ingebouwd waterreservoir van 4,5 liter dat je handmatig bijvult. Het model heeft een strakke afwerking en biedt in totaal 562 liter inhoud, waarvan 371 liter voor de koeling en 191 liter voor de vriezer. Met energielabel E is het een prima optie gezien de grootte van dit model. De No-Frost technologie zorgt er bovendien voor dat je het vriesgedeelte nooit handmatig hoeft te ontdooien, wat ook weer gunstig is voor het energieverbruik op de lange termijn.

De vriezer van deze Hisense bevindt zich aan de linkerzijde en heeft een nettocapaciteit van 191 liter. De indeling bestaat uit vier legplateaus en twee lades, aangevuld met drie deurvakken. Omdat dit model een ingebouwd watertankje in de koelkastdeur heeft in plaats van een vaste wateraansluiting, ben je flexibeler in waar je het apparaat in de keuken plaatst. De vriescapaciteit is groot genoeg om 11 kilo per 24 uur in te vriezen en bij stroomuitval blijven je producten tot 6 uur bevroren.

Totale inhoud: 562 liter (371L koel / 191L vries)
Afmetingen (hxbxd): 178,6 x 91 x 68,9 cm
Geluidsniveau: 42 dB
Dispenser: Ja (waterreservoir 4,5L)
No Frost: Ja
Energielabel: E