ID.nl logo
Beste VPN van nu: 10 aanbieders vergeleken
© Reshift Digital
Huis

Beste VPN van nu: 10 aanbieders vergeleken

Zo veel VPN’s, maar welke moet je hebben? Welke juist niet? Wij testen tien VPN’s op gebruiksgemak, snelheid, streaming en privacy. Zo kom je erachter welk VPN bij jou past.

In deze test checken we bij elk VPN hoeveel we van onze eigen downloadsnelheid overhouden, zoeken we contact met de helpdesk van de provider, beoordelen we de abonnementskosten en tot slot proberen we Netflix, Disney Plus, NPO, Amazon Prime Video, Videoland en Ziggo Go te streamen.

Naast deze technische tests onderzoeken we ook de privacygerelateerde aspecten, zoals de vestigingsplaats van het VPN en of de verbinding wel waterdicht is, zodat je echte ip-adres niet lekt.

Uiteindelijk heeft deze test een winnaar, maar het zou zomaar kunnen dat een van de andere VPN’s in deze test beter bij jouw specifieke wensen aansluit. De testwinnaar moet op elk vlak goed scoren, maar het kan zijn dat een ander VPN beter bij jou past omdat het nu net een bepaalde streamingdienst unblockt die jij dagelijks gebruikt. Lees snel verder om erachter te komen welk VPN het beste bij jouw wensen aansluit.

NordVPN

Wie NordVPN niet kent, heeft de afgelopen jaren niet op internet gezeten of is in het bezit van een zeer goede adblocker. De marketingmachine van dit VPN heeft er namelijk voor gezorgd dat het complete internet de naam weleens voorbij heeft zien komen.

Ook de financiële afdeling heeft zich niet onbetuigd gelaten. Bovenop de prijzen van nordvpn.com komt namelijk nog 21 procent btw als je eerlijk aanvinkt dat je in Nederland woont. Dit is eenvoudig te omzeilen door de VS als thuisland te kiezen (uiteraard adviseren wij lezers zich aan alle belastingregels te houden en eerlijk te zijn over hun woonplaats). Hetzelfde geldt voor Surfshark, een VPN van hetzelfde moederbedrijf dat we eveneens in deze test bespreken.

Naast het standaard VPN dat goed werkt, zijn er nog extra’s. Zo beschermt Cybersec tegen advertenties, trackers en malware. Vanaf het Plus abonnement kan de Dark Web Monitor controleren of jouw emailadres op het darkweb rondzwerft tussen gestolen inloggegevens. Voor gebruikers die het VPN voor verschillende doeleinden gebruiken, heeft NordVPN presets om de beste server te kiezen voor downloaden, snelheid of regulier browsen.

NordVPN is een aanrader voor iedereen die voor langere tijd een allround VPN zoekt, al zijn de prijzen van het maandabonnement wel aan de hoge kant.

Een overvloed aan serverlocaties bij NordVPN.

ExpressVPN

Hoewel ExpressVPN een ijzersterk VPN levert, is de prijs-kwaliteitverhouding wel een beetje zoek. Zo kent het VPN geen speciale servers als double- of multihop, stealth- of TOR/VPN-combinaties, zoals bij veel andere providers.

De apps zijn gebruiksvriendelijk. Bij het starten van de app krijg je een grote knop te zien waarmee je direct verbinding maakt met de snelste en dichtstbijzijnde locatie. Verder kun je kiezen met welk land je verbinding maakt.

Onder de motorkap kun je in de instellingen nog kiezen voor standaardzaken, zoals de manier waarop je verbinding wilt maken en een extra instelling om te voorkomen dat je echte ip-adres uitlekt. Threat Manager blokkeert schadelijke websites maar werkt, in tegenstelling tot dezelfde functie bij NordVPN, alleen als er verbinding is met ExpressVPN.

Enerzijds is ExpressVPN een van de duurste providers in deze test (alleen Surfshark vraagt een nog hoger maandbedrag). Anderzijds biedt ExpressVPN een ijzersterk en gebruiksvriendelijk VPN van hoge kwaliteit.

ExpressVPN is van zeer hoge kwaliteit, maar biedt weinig extra’s.

ProtonVPN

Een goed begin is het halve werk. Zo geeft ProtonVPN je een duidelijke rondleiding door de app bij de eerste start. Door het intuïtieve ontwerp en de rondleiding is ProtonVPN zeer geschikt voor beginners.

Ook gevorderden kunnen zich uitleven met het haarfijn instellen van presets. Zo kan je per preset specifieke privacyinstellingen wijzigen, een land selecteren en kiezen welk protocol je wilt. Tip: Maak twee voorinstellingen voor Nederlandse en Amerikaanse Netflix. Dit kan natuurlijk ook allemaal handmatig, maar de fanatieke VPN-gebruiker zal de gestroomlijnde voorinstellingen waarderen.

Secure Core is een van de paradepaardjes van dit VPN. Hiermee maakt je verbinding een tussenstop op een van de Secure Core-servers voordat je op de uiteindelijke server terechtkomt. De Secure Core-servers zijn eigendom van ProtonVPN en staan alleen in Zwitserland, IJsland of Zweden.

ProtonVPN biedt een mooie balans tussen gebruiksvriendelijkheid voor beginners en extra mogelijkheden voor gevorderden.

ProtonVPN: toegankelijk en uitgebreid tegelijk.

PrivateVPN

Ook PrivateVPN geeft een rondleiding bij het starten van de app, maar hiervan raken we juist in de war. De app vraagt of je wilt streamen of hulp nodig hebt met verbinding maken. Wij kozen voor streaming, waarop de app de tip gaf om onder het tabblad streaming te zoeken. Logisch, maar dit tabblad was onvindbaar. De rondleiding maakte het dus alleen maar verwarrender.

Van de downloadsnelheid blijft 39 procent over. Daar kwam een VPN jaren gelegen nog mee weg, maar in 2022 is snelheidsverlies boven 30 procent onacceptabel. Verder staat er geen standaardserver nadat je de app voor het eerst opstart. Je moet eerst zelf een server kiezen. Nadat je verbinding gemaakt hebt, blijft de server wel op het hoofdscherm staan, waardoor je er makkelijk mee kan verbinden.

PrivateVPN is voorzien van een killswitch, zodat je eigen ip-adres niet lekt wanneer dat de verbinding onverhoopt verbreekt. Stealth maskeert het VPN, waardoor het lastiger is om deze te blokkeren. De helpdesk is snel, maar de medewerker had net te weinig achtergrondkennis.

Al met al een redelijk VPN voor gevorderden, maar als beginner ben je beter af met een gebruiksvriendelijker exemplaar.

Op het uiterlijk van PrivateVPN is niets aan te merken, maar het karakter valt tegen.

Mullvad

Mullvad maakt ingewikkelde zaken simpel. Het is een van de weinige VPN’s waarvan de Nederlandse versie bruikbaar is, in tegenstelling tot bij veel andere providers waar de vertalingen bijzaak lijken.

Verbinden gaat eenvoudig en bij de serverkiezer kun je zelf multihop-combinaties samenstellen. Daarmee kies je de server waarmee jij direct verbindt en waar het eindpunt boven water komt. Het samenstellen van deze combinaties is redelijk uniek.

Privacy is de kern en dat zie je overal terug. Zo staat de broncode op internet en waar andere providers kiezen tussen een killswitch en firewall heb je hier beide. Geavanceerde instellingen zoals DNS en portforwarding zijn allemaal aanwezig.

Betaal je het abonnement met crypto, dan krijg je 10 procent korting. Mullvad doet niet aan ellenlange abonnementen. Voor de vaste prijs van 5 euro per maand krijg je een steengoede VPN.

Of je nou voor het eerst een VPN gebruikt of vergevorderd bent, Mullvad is ijzersterk. De enige zwakke plek is het niet kunnen streamen van Prime Video. Maar als je zo’n goed VPN neerzet, zullen we het daar verder niet over hebben.

Mullvad is kinderlijk eenvoudig in gebruik met talloze opties voor elke gebruiker.

IVPN

Bij IVPN draait alles om privacy en vrij internet. Als enige heeft IVPN een zogenoemde Hardcore Mode, waarmee het iedereen die jou wilt tracken, blokkeert. Alle grote trackingbedrijven en gerelateerde diensten komen op de blacklist. Gmail of Facebook checken is er dus niet meer bij. Voor privacyfanaten is dat geen probleem, maar wees voorbereid. Net zoals Mullvad kan je bij IVPN zelf multihop-combinaties maken; daarmee kan je zelf het in- en uitgangspunt kiezen.

Streamen en downloaden werkt prima. Alleen Prime Video werkt niet, andere streamingdiensten werken vlekkeloos. De helpdesk is de beste die we bij een VPN tegenkwamen. Ook voor extra hulp bij lastige routerconfiguraties werden we uitstekend geholpen.

IVPN focust vooral op privacy.

Windscribe

De installatie van Windscribe is niet intuïtief. Een wereldreis van browser naar app, terug naar browser, maar niet meer terug naar de app. Veel instellingen die bij andere providers in de app staan, kunnen bij Windscribe alleen via het klantengedeelte op de website ingesteld worden. Niet gebruiksvriendelijk dus.

Gelukkig kan je met de Windscribe-app wel instellen dat bepaalde applicaties wel of juist geen gebruik moeten maken van het VPN. Een functie die we bij veel providers missen.

Gevorderden kunnen per ip-adres en hostname aangeven of er van het VPN gebruik moet worden gemaakt. Ook configbestanden van derden zijn te gebruiken; handig als je meerdere VPN’s gebruikt.

De chatbot van Windscribe doet het redelijk, maar het is bijna onmogelijk om contact te krijgen met een echt mens. Na een aantal keer aangeven dat de bot niet nuttig is, krijg je een knop te zien waarna je een contactformulier moet invullen. Via de kennisbank kan je een ticket indienen, maar alleen nadat je aangeeft dat je zelf al naar een oplossing hebt gezocht.

Voor beginners is de balans tussen gebruiksvriendelijkheid en mogelijkheden niet in balans. Jammer, want het onbeperkt aantal gelijktijdige verbindingen is aantrekkelijk voor elke gebruiker.

Windscribe is een prima VPN, maar te ingewikkeld voor beginners.

Private Internet Access

Private Internet Access (PIA) kampt met veel snelheidsverlies; alleen met automatische serverselectie halen we acceptabele snelheden, maar dan kun je weer niet kiezen welk land je gebruikt. Onhandig bij streamen.

Multihop is wel beschikbaar, maar hiervoor moet je het protocol zelf omzetten. PIA multihop werkt alleen met OpenVPN. Qua beveiliging doet PIA het goed door broncode van de apps te openbaren.

Split-tunneling kan zowel op applicatie- als ip-adresniveau. Minder goed zijn de Automation Rules. Op het eerste gezicht nuttig voor gevorderden, maar het beperkt zich tot niet automatisch verbinden op bepaalde netwerken.

De applicatie hapert soms, en naar de applicatie overschakelen met Alt+Tab werkt niet omdat dit VPN in de tray draait. Ik kon niet wachten om Private Internet Access te de-installeren.

Private Internet Access komt snelheid tekort.

Mozilla VPN

Onder de motorkap is Mozilla VPN een versimpelde versie van Mullvad. Daardoor kun je er in elk geval op vertrouwen dat de kwaliteit van de servers en de app van topklasse is. Mozilla VPN is inderdaad zeer gebruiksvriendelijk en de app werkt supergoed.

Een van de versimpelingen is bijvoorbeeld het verwijderen van de optie om het VPN handmatig in te stellen. Zo kan je Mozilla VPN alleen via de apps gebruiken. Gebruik op niet-ondersteunde apparaten zoals routers is onmogelijk. Voor beginners is Mozilla VPN een goede keus. Het enige dat we missen, is een aantal features voor gevorderden. Maar juist door deze weg te laten, is Mozilla VPN voor iedereen toegankelijk.

Bij de helpdesk is helaas wel direct duidelijk dat dit niet het Mullvad team is. Het kennisniveau is prima, maar de behulpzaamheid is ver te zoeken. Ook privacytechnisch legt Mozilla het af tegen Mullvad doordat Mozilla onder Amerikaanse jurisdictie valt.

Mozilla VPN is een uitstekend instap-VPN gebouwd op de ijzersterke fundering van Mullvad; zie het als een Mullvad Light. Een aanrader voor beginners.

Mozilla VPN: Toegankelijk en goed.

Surfshark

Surfshark is in korte tijd mateloos populair geworden. Naast VPN biedt Surfshark een antivirus, anonieme zoekmachine en een darkweb-monitor aan. Die laatste stelt je op de hoogte als je e-mailadres in een darkweb-datalek voorkomt. Omdat we alleen het VPN testen, gaan we hier verder niet op in.

Surfshark slaagt er (net als ExpressVPN en Windscribe) in om alle streamingdiensten op ons lijstje te unblocken. Let op: Surfshark valt onder Nederlandse jurisdictie; niet ideaal als je onder de radar wilt blijven.

Statische ip-adressen zijn standaard bij dit VPN, maar er is slechts één statisch Nederlands ip-adres beschikbaar. Prima omdat we er niet voor betalen, maar het was toch prettig geweest om een extra server te hebben voor momenten dat de server drukbezet is.

Zonder genoemde toeters en bellen valt Surfshark niet echt op, afgezien van het onbeperkt aantal gelijktijdige verbindingen. Wat overblijft is een goed VPN voor een lage prijs, als je het tweejarige abonnement pakt tenminste.

Surfshark is een prima VPN voor streamers, minder voor echte privacyliefhebbers.

De winnaar

Hoewel we het niet voor elkaar kregen om Prime Video met Mullvad te streamen, heeft deze provider onze voorkeur. Mullvad levert in de breedte de allerbeste ervaring voor zowel beginners als gevorderden. De applicaties zijn simpel en gebruiksvriendelijk genoeg voor beginners, maar ook gevorderden kunnen naar hartenlust hun instellingen tweaken. Tel daarbij op de uitgebreide privacy- en beveiligingsfeatures en portforwarding, en onze keuze voor deze kleine, onafhankelijke provider is duidelijk.

▼ Volgende artikel
Check de eerste trailer van de Peaky Blinders-film
Huis

Check de eerste trailer van de Peaky Blinders-film

De eerste trailer van Peaky Blinders: The Immortal Man - de film die de Peaky Blinders-serie opvolgt - is online gedeeld.

Eind vorig jaar kwam er al een korte teaser online, maar nu is de eerste volledige trailer te zien, die meer dan tweeënhalve minuut lang is.

Peaky Blinders: The Immortal Man speelt zich af in 1940, net zoals de serie in Birmingham. Daarin speelt de Tweede Wereldoorlog een grote rol. Hoofdpersonage Tommy Shelby heeft gedurende de serie die zich voor de film afspeelt immers last van zijn ervaringen met de Eerste Wereldoorlog, dus de Tweede Wereldoorlog zal ook een grote impact op hem maken.

Tegelijkertijd worstelt hij ook met zijn verleden als leider van de gevreesde Peaky Blinders-bende. Zeker wanneer hij verneemt dat zijn zoon de bende nieuw leven in wil blazen, moet hij uit zijn isolement komen om daar een stokje voor te steken.

Watch on YouTube

Natuurlijk speelt Cillian Murphy weer de rol van Tommy Shelby. Verder zijn ook acteurs als Tim Roth, Barry Keoghan, Rebecca Ferguson en Sophie Rundle te zien. Peaky Blinders: The Immortal Man draait vanaf 6 maart in selecte bioscopen, en is vanaf 20 maart te zien op Netflix.

Vorig jaar werd ook aangekondigd dat Netflix met een nieuwe Peaky Blinders-serie komt, die verdergaat waar de serie eindigt. Om precies te zijn gaat die serie zich in 1953 afspelen, rondom een nieuwe generatie van de Shelby-familie.

▼ Volgende artikel
Schijfopruiming: zo vind en verwijder je overbodige bestanden
© MG | ID.nl
Huis

Schijfopruiming: zo vind en verwijder je overbodige bestanden

Zelfs een royaal bemeten schijf raakt ooit weer vol met bestanden, van freeware en tijdelijke systeembestanden tot foto’s en vergeten downloads. Dat is niet alleen hinderlijk voor jezelf, maar kan ook problemen geven. Hoog tijd dus om schijfruimte vrij te maken en je ruimte voortaan ook beter te beheren.

Wanneer de vrije schijfruimte tot minder dan circa 15 procent van de totale capaciteit zakt, is het hoog tijd om ruimte vrij te maken. Windows heeft namelijk ruimte nodig voor tijdelijke bestanden, updates, caches, herstelpunten en het wisselbestand (pagefile). Een nagenoeg volle schijf dwingt het systeem om voortdurend data te herschikken, wat merkbare vertraging veroorzaakt. Bovendien kan Windows bij ruimtegebrek updates of systeembescherming pauzeren, en ook de (indexering van de) ingebouwde zoekfunctie kan trager werken. Voor ssd’s komt daar nog bij dat de controller eerst oude datablokken moet wissen voordat hij nieuwe kan schrijven, wat bij een nagenoeg volle schijf extra vertraging geeft.

Maar ook met meer dan 15 procent vrije ruimte blijft schijfopruiming zinvol, al zal dit dan weinig invloed hebben op de (systeem)prestaties. Een opgeruimde schijf zonder oude downloads, dubbele bestanden en ongebruikte apps biedt namelijk meer overzicht, je vindt sneller wat je zoekt en ook je back-ups worden kleiner en sneller. Bovendien kunnen oude documenten, browserdata en caches gevoelige informatie bevatten, waardoor opruimen ook je privacy ten goede komt.

Bij minder dan 20 procent vrije schijfruimte kan Windows in ademnood raken.

Opslaganalyse

Voor je begint met opruimen, controleer je eerst hoeveel vrije schijfruimte je nog hebt en welke bestanden de meeste ruimte gebruiken. Klik in Verkenner in het navigatievenster op Deze pc om meteen te zien hoeveel ruimte er op elk station nog vrij is.

Wil je weten welke bestandscategorieën de meeste ruimte innemen, open dan Instellingen in Windows en kies Systeem / Opslag. Bovenaan zie je hoeveel ruimte op je systeempartitie in gebruik is. Daaronder toont Windows verschillende categorieën, zoals Geïnstalleerde apps, Tijdelijke bestanden en E-mailberichten, telkens met de hoeveelheid ingenomen ruimte. Klik op Meer categorieën weergeven voor alle categorieën. Let op: bij categorieën als Documenten, Afbeeldingen, Video’s en Muziek controleert Windows enkel de standaardmappen, zoals C:\Users\<accountnaam>\Afbeeldingen. Klik op een categorie voor meer details en voor mogelijke verwijderacties.

Windows toont je de gebruikte schijfruimte per datacategorie.

Analyse met TreeSize Free

De ingebouwde opslaganalyse beperkt zich tot de systeemschijf, terwijl je vaak ook het ruimteverbruik op andere partities of schijven wilt zien. Dit kan met een tool als TreeSize Free (www.kwikr.nl/treesize2). Start de app als administrator, open het tabblad Start en kies bij Selecteer map het station of de map. Na de scan verschijnen de (sub)mappen en bestanden in het bovenste venster, met onder meer hun grootte, aantal mappen en bestanden, en het opslagpercentage binnen de bovenliggende map. Je kunt op elke kolomkop klikken om te sorteren. Via de knoppenbalk bepaal je wat in het onderste deelvenster wordt getoond. Klik bijvoorbeeld op Grootte om elke (sub)map weer te geven als een rechthoek waarvan het oppervlak overeenkomt met de gebruikte schijfruimte, zodat je meteen ziet welke mappen het grootst zijn. Je kunt ook kiezen voor Aantal bestanden of Percentage. De Personal-versie (gratis proefversie van 14 dagen, daarna 27 euro) biedt ten opzichte van de Free-versie extra functies, zoals wizards om snel de grootste, oudste of dubbele bestanden te vinden.

Met TreeSize vind je snel welke mappen veel ruimte innemen.

Schijfopruiming

Met een tool als TreeSize kun je makkelijker overtollige opslagverbruikers vinden en ze verplaatsen of verwijderen, maar dit handmatig doen kost tijd. Het kan ook ‘semiautomatisch’ via de ingebouwde tool Schijfopruiming, die Microsoft helaas steeds minder prominent maakt. Typ schijf in het startmenu, open Schijfopruiming en kies het station dat je wilt opruimen. Na bevestiging met OK verschijnt een lijst met items die je kunt selecteren en verwijderen via OK / Bestanden verwijderen, zoals Windows Update opschonen, Tijdelijke internetbestanden en Prullenbak. Je ziet ook telkens hoeveel ruimte elk item inneemt.

Met de knop Systeembestanden opschonen start je een nieuwe scan, met op het extra tabblad Meer opties twee knoppen Opruimen: een om overbodige programma’s te verwijderen en een om oude herstelpunten te wissen. Verder in dit artikel komen we op deze onderdelen terug.

Je kunt ook opruimprofielen maken, waarbij telkens andere onderdelen worden opgeschoond. Druk op Windows-toets+Ren voer cleanmgr /sageset:<n>uit (vervang <n> door een willekeurig profielnummer, bijvoorbeeld 1), zet de gewenste vinkjes en bevestig met OK. Herhaal dit voor een ander profiel (zoals cleanmgr /sageset:<n+1>). Voer Schijfopruiming later opnieuw uit met een bestaand profiel via bijvoorbeeld cleanmgr

De tool Schijfopruiming is ook in Windows 11 nog goed bruikbaar.

De-junking

Er bestaan ook gratis tools die zich richten op het opsporen en verwijderen van tijdelijke en andere ongewenste bestanden (junk). Zulke tools zijn niet strikt noodzakelijk, maar wel handig om in één keer alle webbrowsers en andere applicaties schoon te maken. Maak vooraf wel een systeemherstelpunt: klik in het startmenu op Een herstelpunt maken en volg de instructies.

Bekende tools zijn CCleaner (www.ccleaner.com) en het opensource BleachBit (www.bleachbit.org). We nemen hier BleachBit als voorbeeld. Na het opstarten zie je in het linkervenster de onderdelen die kunnen worden opgeschoond, met rechts telkens een korte toelichting. Selecteer de gewenste items, zoals Google Chrome, Microsoft Edge, Microsoft Office en Systeem, en klik op Voorvertonen om te zien wat er precies wordt verwijderd en hoeveel ruimte dat oplevert. Je kunt ook met rechts op een item klikken en hier Voorvertonen kiezen om direct te zien hoeveel schijfruimte je ermee vrijmaakt. Bevestig met Opruimen om het opschoonproces te starten.

Heel wat programma’s laten sporen na die je wellicht liever opgeruimd ziet.

Programma’s verwijderen

Er is zoveel goede freeware dat je waarschijnlijk al regelmatig een gratis programma uitprobeert en installeert. Zulke programma’s kosten wel schijfruimte. Gebruik je een applicatie niet langer, dan verwijder je die bij voorkeur. Dat kan via Instellingen / Apps / Geïnstalleerde apps. Klik op het knopje met drie puntjes naast de app en kies Verwijderen (twee keer). Oudere of complexere toepassingen haal je weg via het Configuratiescherm met Een programma verwijderen.

Een nadeel van de Windows-procedures is dat je slechts één toepassing tegelijk verwijdert en niet altijd alle sporen meeneemt. Gratis alternatieven als IObit Uninstaller (www.kwikr.nl/uninst) en het opensource Bulk Crap Uninstaller (www.bcuninstaller.com) ondersteunen batchverwijdering en ruimen grondiger op. Omdat IObit nogal opdringerig is, focussen we hier op BCU, gericht op iets gevorderde gebruikers.

Sommige programma’s kun je vanuit het Configuratiescherm verwijderen.

BCU

Installeer BCU en start het programma. De eerste keer verschijnt een wizard die je in een zevental stappen door de initiële configuratie leidt; de voorgestelde opties kun je gerust laten staan. Daarna zie je een lijst met gedetecteerde programma’s die je kunt sorteren op bijvoorbeeld Naam, Installatiedatum of Grootte.

Met de Ctrl- of Shift-toets selecteer je meerdere ongewenste programma’s tegelijk, waarna je op De-installeer (stil) klikt. In het dialoogvenster dat volgt kun je het verwijderproces eventueel nog aanpassen, of zelfs kiezen voor De-installatie simuleren. Na bevestiging kun je eventueel nog aangeven welke programma-onderdelen je alsnog wilt behouden. BCU maakt automatisch een herstelpunt en zoekt na afloop naar restanten, zoals registersleutels, die je desgewenst kunt laten verwijderen. Via Help / Help openen krijg je toegang tot een uitgebreide Engelstalige handleiding.

BCU laat je het verwijderproces van applicaties nauwkeurig sturen.

Bloatware

De kans is groot dat Windows al vooraf geïnstalleerd was toen je je pc of laptop kocht. In dat geval heeft de fabrikant waarschijnlijk flink wat ‘crapware’ oftewel ‘bloatware’ toegevoegd, zoals proefversies en extra software naast de standaard Windows-apps. Je kunt deze handmatig verwijderen zoals eerder beschreven, maar er bestaan ook gratis tools die zich specifiek op bloatware richten.

Een daarvan is O&O AppBuster (www.kwikr.nl/appbuster). De app toont alle gedetecteerde programma’s en geeft per item in de kolom Recommendation een aanbeveling om het al dan niet te verwijderen. Kies je vervolgens de optie Computer, dan verdwijnen de geselecteerde apps ook bij toekomstige Windows-accounts. Beantwoord de vraag om eerst een herstelpunt te maken met Yes.

Voor iets gevorderde gebruikers is er Bloatware Removal Utility (www.kwikr.nl/bru). Klik op de groene Code-knop en kies Download ZIP. Pak het archief uit, navigeer naar de map, klik met rechts op Bloatware-Removal-Utility.bat en kies Als administrator uitvoeren. Dit start een PowerShell-script dat de aanwezige applicaties oplijst. Via Toggle Suggested Bloatware krijg je suggesties voor te verwijderen apps. Laat in het Options-menu de standaardinstellingen staan, zodat automatisch ook een herstelpunt wordt gemaakt. Selecteer de ongewenste items, klik op Remove Selected en bevestig met Y in het PowerShell-venster.

Op een Windows-pc is vaak veel ‘bloatware’ geïnstalleerd die je wellicht liever kwijt dan rijk bent.

Dubbele bestanden

Na verloop van tijd stapelen zich niet alleen overtollige bestanden op, maar vaak ook dubbele exemplaren. Wanneer je deze opspoort en verwijdert, moet je er zeker van zijn dat het echt om exacte kopieën gaat en dat het systeem of andere applicaties ze niet nodig hebben, wat geregeld voorkomt.

Handmatig dubbele bestanden opruimen is haast onmogelijk, maar met een hulpmiddel als het gratis opensource dupeGuru (https://dupeguru.voltaicideas.net) lukt dat wel. Installeer de app en start deze bij voorkeur als administrator. Met het plusknopje onderaan voeg je de mappen toe die je wilt laten analyseren. De Toepassingsmodus laat je bij voorkeur staan op Standaard, tenzij je specifiek dubbele muziek- of beeldbestanden zoekt. Bij Onderzoekstype kies je wellicht Bestandsnaam, maar je kunt ook Inhoud (duurt langer) of Mappen selecteren.

Je kunt direct op Onderzoeken klikken, rechtsonder, maar via Meer Opties pas je indien gewenst eerst zoekfilters aan. Zo kun je bijvoorbeeld Negeer bestanden kleiner dan x KB instellen om je op grote ruimtevreters te concentreren. Na de scan toont dupeGuru alle mogelijke dubbele bestanden met een zekerheidspercentage. Via Acties kun je geselecteerde bestanden kopiëren, verplaatsen of verwijderen. Nogmaals, wees hierbij wel voorzichtig.

Dubbele bestanden opsporen doe je liever niet helemaal handmatig.

Extra ruimte

We belichten graag nog enkele specials: onderdelen die vaak over het hoofd worden gezien, maar waarmee je toch flink wat schijfruimte kunt winnen.We doelen hier niet op allerlei ‘optimizer tools’ en ‘registry cleaners’, die zelden extra ruimte of betere systeemprestaties opleveren en soms zelfs schade veroorzaken. Wat wél merkbaar ruimte kan besparen is het uitschakelen van de sluimerstand. Tijdens deze energiemodus wordt de inhoud van het werkgeheugen opgeslagen in het verborgen systeembestand C:\hiberfil.sys voordat de pc wordt afgesloten. Dit bestand kan tot zo’n 75 procent van het totale RAM-geheugen groot zijn. Kun je zonder sluimerstand, open dan de Opdrachtprompt als administrator en voer powercfg -h off uit (h staat voor hibernation). Na bevestiging verdwijnt hiberfil.sys. Met de parameter -on kun je de sluimerstand desgewenst later weer inschakelen.

Ook door systeemherstelpunten te verwijderen kun je tijdelijk veel ruimte vrijmaken. Druk op Windows-toets+R en voer systempropertiesprotection uit. In het venster Systeemeigenschappen open je het tabblad Systeembeveiliging, klik je op Configureren en daarna op Verwijderen en Doorgaan. Zodra het kan, kun je via de knop Maken opnieuw een herstelpunt creëren.

Bij acute schijfnood kun je eventueel ook de gemaakte herstelpunten verwijderen.

Acuut

Bij acute schijfnood kun je overwegen de schijfinhoud te comprimeren. Windows biedt hier standaard tools voor. Open de Verkenner, klik met rechts op de gewenste stationsletter en kies Eigenschappen. Plaats op het tabblad Algemeen een vinkje bij Dit station comprimeren om schijfruimte te besparen. Bevestig met OK en geef aan of je dit ook op alle onderliggende mappen wilt toepassen. De compressie start dan meteen. Je kunt het vinkje later weer weghalen om de data te decomprimeren. Compressie kun je ook via de opdrachtprompt starten, uitgevoerd als administrator. Met:

compact /compactos:always


comprimeer je een aantal Windows-systeembestanden, wat enkele gigabytes ruimte kan opleveren. Met:

/compactos:never

maak je dit ongedaan. .Ook afzonderlijke mappen kun je op deze manier comprimeren met:

compact.exe /c /s:<pad_naar_map>

waarbij /s ook submappen meeneemt. Vervang /c (compress) door /u (uncompress) om bestanden weer te decomprimeren. Houd er rekening mee dat het automatisch decomprimeren van bestanden bij gebruik een licht prestatieverlies kan veroorzaken, vooral op oudere pc’s.

Als de nood het hoogst is, is compressie nabij.
Cloudopslag

Een extra tip voor wie de synchronisatiefunctie van cloudopslagdiensten als Google Drive of Microsoft OneDrive gebruikt: je kunt instellen dat lokale bestanden enkel verwijzingen zijn naar de exemplaren in de cloud. Pas wanneer je zo’n bestand opent, wordt het tijdelijk gedownload en op je systeem beschikbaar. Dit bespaart veel ruimte, maar het betekent wel dat je data fysiek alleen in de cloud staan en dat je een internetverbinding nodig hebt om nog niet gedownloade bestanden te openen.

In Microsoft OneDrive bijvoorbeeld stel je dit als volgt in. Klik op het OneDrive-pictogram in het systeemvak van de taakbalk, klik op het tandwielpictogram en kies Instellingen. Ga onderaan naar Geavanceerde instellingen en klik op Schijfruimte vrijmaken bij Bestanden op aanvraag. Bevestig met Doorgaan. Je herkent de verwijzingen aan een wolkicoontje; een wit bolletje met vinkje betekent tijdelijk offline opgeslagen, een groen bolletje wijst op altijd lokaal beschikbaar.

Proactief

Tot nu toe hebben we ons vooral gericht op tools en technieken om overtollige bestanden gericht op te sporen en te verwijderen, maar je kunt ook proactiever te werk gaan. Een handig hulpmiddel daarvoor vind je in de Instellingen van Windows. Kies Systeem / Opslag en klik bij Opslagbeheer op Opslaginzicht. Plaats een vinkje bij Windows probleemloos laten werken door […], zodat tijdelijke bestanden voortaan automatisch worden opgeschoond. Je kunt ook de optie Gebruikersinhoud automatisch opschonen activeren.

Bij Opslaginzicht uitvoeren bepaal je zelf wanneer deze functie actief wordt. De standaardinstelling Bij weinig vrije schijfruimte lijkt ons prima. Daarnaast kun je instellen dat bestanden in de prullenbak automatisch worden verwijderd zodra ze langer dan een instelbaar aantal dagen (tussen 1 en 60) aanwezig zijn. Voor bestanden in de map ‘Downloads’ geldt hetzelfde: ook die kunnen automatisch verdwijnen na een bepaald aantal dagen ongeopend te zijn gebleven. Tot slot kun je, aanvullend op wat we in het kaderstuk schreven, instellen dat bestanden uit OneDrive alleen nog online beschikbaar blijven als je ze gedurende een instelbaar aantal dagen niet hebt geopend. Klik op Opslaginzicht nu uitvoeren om de ingestelde opruimacties meteen te starten.

Je kunt diverse opschoonoperaties bij een tekort aan schijfruimte automatisch laten uitvoeren.