ID.nl logo
Zo kun je besparen op het tv-kijken!
Huis

Zo kun je besparen op het tv-kijken!

Van de meeste televisiezenders die je in Nederland via je tv-provider ontvangt, zijn ook streamingdiensten beschikbaar. Daarmee kun je live-televisie kijken, maar ook on-demand oudere programma’s terugzien. Als je je op al die streamingdiensten zou abonneren, kun je dan van je tv-abonnement af? En wat bespaar je daarmee? ID.nl zocht het voor je uit.

Televisiekijken is allang niet meer wat het ooit was. Er wordt steeds minder zogeheten lineaire televisie gekeken, oftewel kijken naar een programma dat op dat moment wordt uitgezonden. Sinds de komst van het digitaal opnemen van programma’s kijken mensen steeds vaker op een later tijdstip een bepaald item terug. En nu de streamingdiensten van televisieproviders als KPN en Ziggo, maar ook die van omroepen als RTL en NPO zelf steeds meer content aanbieden, lijkt ook die route de meest vanzelfsprekende om tv-programma’s (terug) te zien. Voordeel van die apps is dat je overal televisie kunt kijken, mits de voorwaarden van je abonnement dat toestaan.

Besparen of niet? In dit artikel kijken we naar de gemiddelde kosten van een tv-abonnement van internetproviders en de prijzen van on-demand televisiestreamingdiensten die in Nederland beschikbaar zijn. Voor apps die Nederlandse of Europese tv-programma’s aanbieden moet je – als je toegang tot de gehele catalogus wilt – een betaald abonnement nemen.

Let wel: we hebben het in dit artikel alleen over tv-streamingdiensten die Nederlandse of Europese televisieprogramma’s aanbieden en dus niet over de algemene streaming-apps zoals Netflix, HBO Max en Prime Video.

Besparen op je tv-abonnement

Als je bij je internetprovider ook een standaard televisieabonnement afneemt, is het niet mogelijk om dat abonnement te ‘downsizen’. Je kunt je televisiepakket vaak alleen maar uitbreiden met extra zenders, zoals sport, erotiek of filmzenders. Er zijn geen providers die een à la carte-abonnement aanbieden, waarbij de consument zelf losse tv-zenders kan aan- of uitzetten. Bij alle tv-providers zitten sowieso standaard alle Nederlandse publieke en commerciële zenders in het pakket, maar verschilt bijvoorbeeld wel het aantal regionale tv-zenders dat je krijgt. We bekeken de tv-abonnementen bij alle grote internetproviders en zien daarbij weinig verschil in het aanbod van zenders en de abonnementskosten.

Zou je een televisie-abonnement lostrekken van een alles-in-één-abonnement (internet, tv en vaste telefonie), dan betaal je bij de meeste providers gemiddeld 12,50 euro per maand voor een los televisie-abonnement. Uitzondering is de glasvezelprovider Jonaz. Deze provider (die nog niet overal opereert) biedt van alle bekeken providers het goedkoopste tv-abonnement aan (4,95 euro per maand). Grote verschil met de andere providers is het beperktere tv-aanbod: Duitse en Vlaamse zenders zitten niet in het standaardpakket en verder ontbreken ook Discovery, TLC, BBC One en BBC Two.

We bekeken de prijs die je betaalt voor een televisieabonnement als onderdeel van een alles-in-één-pakket bij een internetprovider en de prijzen van losse internetabonnementen, waarbij we het goedkoopste en duurste internetabonnement hebben opgevraagd. Ga je via je internetabonnement streamen, dan is een minimale internetverbinding van 100 Mbit/s up en down aan te raden, afhankelijk van de grootte van je huishouden en het aantal personen dat tegelijkertijd streamt.

Tv-abonnementen bij internetproviders

Tarieven tv-abonnementen en losse internetabonnementen: check het in onze tabel!

Waar vind je tv-apps? Beschik je over een smart-tv en ben je benieuwd welke apps er voor jouw televisie beschikbaar zijn? Hieronder vind je de links naar een aantal fabrikantenpagina’s met het overzicht van apps voor jouw televisie of streaming-apparaat:

LG WebOS: https://us.lgappstv.com/main/tvapp Samsung Tizen: https://www.samsung.com/nl/explore/entertainment/smart-tv-apps/ Google TV: https://play.google.com/store/apps?device=tv&hl=nl&gl=NL

Opgenomen tv-programma's

Bij vrijwel alle internetaanbieders waar je ook een tv-abonnement kunt afnemen, is het mogelijk om tv-programma’s op te nemen. Tot enkele jaren geleden nam je programma’s bij de kabelproviders nog op via de digitale decoder en werden die programma’s op de ingebouwde harde schijf opgeslagen. Tegenwoordig gebeurt dat opslaan niet meer fysiek op je eigen apparatuur, maar worden je opgenomen programma’s in de cloud opgeslagen.

Een nadeel ten opzichte van het lokaal opslaan is dat je nu minder makkelijk door je programma vooruit of terug kunt spoelen. Daar zit nu vertraging in omdat al die videodata steeds vanuit de cloud naar je apparaat worden gestuurd. Bovendien zijn de opnames niet meer van jezelf en kun je ze – in tegenstelling tot wat op een fysieke digitale recorder wel mogelijk was – niet ergens anders opslaan of de videobestanden permanent bewaren. Bovendien betaal je nu bij je tv-provider in vrijwel alle gevallen ook extra voor het kunnen opnemen van tv-programma’s. Dat bedrag ligt bij alle providers rond de 5 euro per maand. Soms is dat bedrag al inbegrepen in de prijs van het tv-abonnement en kun je de opnamefunctionaliteit niet uitzetten.

Televisieabonnement alleen in combinatie met internetabonnement Wanneer je op zoek gaat naar een los televisieabonnement bij een internetprovider, dan kom je van een koude kermis thuis. Je kunt namelijk geen los tv-abonnement nemen via een internetprovider. Dat komt omdat het digitale tv-signaal via het iptv-protocol wordt verstuurd, en dat werkt alleen via een internetverbinding.

Daarnaast is het ook niet mogelijk om bijvoorbeeld van de ene internetprovider een tv-abonnement te nemen en bij een ander een internetabonnement: je kunt alleen maar een tv-abonnement afnemen als je bij diezelfde provider ook een internetabonnement afneemt. Je komt in al die gevallen dan uit bij een alles-in-één-pakket.

Het is overigens nog wel mogelijk om bij kabelaar Ziggo een los televisie-abonnement af te sluiten, want die mogelijkheid wordt nog steeds geboden. Dat signaal loopt dan via de 'ouderwetse' coaxkabel. Kies je hiervoor, dan heb je geen internetverbinding nodig, of kun je alsnog besluiten een aparte glasvezel- of adsl-aansluiting te nemen. Let wel: het losse Ziggo-tv-abonnement is met 20,95 wel aardig aan de prijs.

Een ander nadeel van het opslaan van je tv-programma’s in de cloud is dat je – wanneer je overstapt naar een andere tv-aanbieder of tv-streamingdienst – je de opnames kwijt bent. Dat is wel iets om rekening mee te houden.

Heb je nog een reeks niet bekeken opgenomen programma's? Als je overstapt naar een andere provider of tv-streamingdienst, ben je ze kwijt.

Geld besparen met losse tv-apps

Sommige providers bieden een losse tv-app, waarmee je bijvoorbeeld op een smartphone of tablet naar je favoriete tv-programma’s kunt kijken en een elektronische gids kunt raadplegen. Die app kun je echter alleen maar gebruiken als je ook een tv-abonnement afneemt.

Bij twee providers die we hebben bekeken, kun je in plaats van een volwaardig televisie-abonnement een iets goedkoper app-only-abonnement afnemen. Hierdoor kun je dan alleen televisie kijken via de app of een webbrowser. Ten tijde van schrijven werd deze vorm van abonnement aangeboden door Online.nl en T-Mobile, en betaal je respectievelijk 9,50 en 10 euro per maand. Dat is voor beide providers 2,50 euro goedkoper dan hun goedkoopste tv-abonnement.

Bij T-Mobile en Online.nl (hier afgebeeld) kun je ook een app-only tv-abonnement afsluiten

Welke on-demand tv-diensten zijn er? In Nederland bieden de publieke en commerciële omroepen apps waarmee je tv-programma’s kunt terugkijken en live-televisie kunt zien. Voor de publieke omroepen is er NPO Start. Voor de zenders van RTL was tot eind 2022 RTL XL de aangewezen keuze. Sinds 2023 is RTL XL echter opgegaan in de streamingdienst van Videoland, waarbij je naast alle RTL-programma’s ook toegang hebt tot series en films die onder de Videoland-vlag zijn uitgebracht.

De NLZiet-app is een omroep- en zenderonafhankelijke app. Het voordeel van NLZiet is dat je hierin zowel programma’s van de publieke als commerciële zenders kunt terugkijken. En met een iets duurder abonnement heb je zelfs toegang tot een aantal buitenlandse zenders. Tot welke zenders je met de tv-streaming-apps toegang hebt, zie je terug in de tabel bij dit artikel.

Tv-streamingdiensten

Afhankelijk van je behoefte kan het qua maandbedrag lonen als je bij een internetprovider alléén kiest voor internet en daar bovenop gebruikmaakt van extra apps om televisie te kijken. De prijs die je uiteindelijk betaalt, is vooral afhankelijk van welke zenders je precies wilt kunnen zien en welke app of dienst je daarvoor gebruikt.

Ook speelt mee of je reclamevrij wilt kunnen kijken en toegang wilt tot alle programma’s en series. Niet elke dienst biedt namelijk dezelfde kijk- en afspeelvoorwaarden, en ook dat laatste is afhankelijk van welke zender je een programma wil (terug)kijken.

Via NPO Start kun je bijvoorbeeld – zonder betaling – alle NPO-zenders live kijken of terugkijken, maar heb je geen toegang tot sommige series en krijg je bij de start van en soms tijdens een programma reclame te zien die je niet kunt doorspoelen. Ga je voor NPO Plus, dan kun je meer zien, voor een langere periode terugkijken en heb je géén reclameonderbrekingen. NPO Start of Plus bieden – zoals de naam al zegt – alleen NPO-programma’s en geen commerciële zenders. Wel kun je met NPO Start of Plus een aantal buitenlandse series kijken die ook eerder al op een van de NPO-zenders zijn uitgezonden, bijvoorbeeld detectiveseries.

Heb je niks met de publieke omroep, dan kun je bij Videoland terecht voor alle programma’s en zenders van de commerciële zender RTL en hun zelfgemaakte series. Je kunt daar live kijken, tv-programma’s terugzien (tot één jaar terug) en programma’s downloaden, zodat je ze kunt kijken zonder dat je online hoeft te zijn. Videoland is alleen maar af te nemen als een betaald abonnement, maar je kunt het wel 14 dagen gratis uitproberen.

KIJK is de streamingdienst van Talpa en is net als NPO Start gratis te gebruiken, maar kent geen betaalde versie zonder reclame. Je kunt je wel registreren, zodat je bijvoorbeeld favorieten kunt maken van programma’s die je graag (terug)kijkt, maar reclames krijg je altijd te zien, ook tussen de programma’s door. Leuke bijkomstigheid is dat KIJK ook een aantal vrij recente films in de catalogus heeft staan, die je zonder te betalen kunt kijken – maar dan wel met regelmatige intervallen met commercials die je niet kunt overslaan.

NLZiet is veel completer en bevat naast de publieke en commerciële  zenders ook de Vlaamse zenders Canvas, Eén en Ketnet. Bovendien heb je met het 2 euro duurdere NLZiet Extra-abonnement toegang tot onder meer het Britse BBC, History Channel, E! Entertainment en Euronews.

Britse zenders in Nederland Wanneer je je in Nederland of België bevindt is het al een stuk lastiger om naar streamingdiensten van buitenlandse zenders te kijken. Zo werkt de streamingdienst iPlayer van BBC niet zonder allerlei trucjes te moeten uithalen en zijn ook de diensten van andere Britse commerciële zenders niet zomaar te gebruiken.

Wel kun je (semi-legaal) via TV Mucho (vanaf 5,99 euro per maand bij een jaarabonnement) naar alle Britse free-to-air-zenders kijken en is het (tegen extra betaling) ook mogelijk om programma’s op te nemen en langer te bewaren. Leuk extraatje is dat de TV Mucho-app ook werkt op een Android- en Google TV, waardoor je op groot formaat van alles van BBC, ITV, Channel 4 en alle Britse themazenders kunt kijken.

Tabel tv-streamingdiensten

Tv-programma's streamen zonder tv-abonnement? Download dit overzicht van alle tv-streamingdiensten voor alle mogelijkheden!

Documentaires

Kijk je graag naar informatieve zenders en documentaires, dan kun je terecht bij de streamingdiensten van bijvoorbeeld Discovery Plus en Disney +, waarin bij die laatste ook National Geographic is inbegrepen. Deze apps kosten respectievelijk 3,99 en 9,99 euro per maand voor het goedkoopste abonnement. Om voor 9,99 euro per maand Disney + alleen maar te nemen vanwege National Geographic, is misschien wat te veel van het goede. In dat geval zou je dan beter de streamingdienst van Canal Digitaal kunnen nemen, waar National Geographic ook bij is inbegrepen.

Tot slot

Het kan de moeite lonen om je televisie-abonnement op te zeggen en alleen tv te kijken via streaming-apps. Maar dat geldt voornamelijk als je alleen Nederlandse zenders kijkt. Wil je ook buitenlandse zenders en tv-programma’s streamen, dan kom je al snel boven het gemiddelde tv-abonnementsbedrag van 12,50 euro per maand uit. Voordeel is dan wel dat je televisieabonnement is losgekoppeld van je internetabonnement en je makkelijker kunt rondshoppen voor een goedkopere internetaanbieder.

Lastig wordt het wel wanneer je je eerder opgenomen (buitenlandse) tv-programma’s wilt kunnen blijven kijken. Als je daar waarde aan hecht, ben je ze bij een overstap of downgrade van een alles-in-één-pakket wel voorgoed kwijt, want legaal downloaden van je opnames om ze veilig te stellen is niet mogelijk.

Twee streamingdiensten delen wat ons betreft de eerste plaats: Canal Digitaal en NLZiet Extra. Canal Digitaal heeft met ruim 65 zenders het meest complete aanbod, maar BBC One en BBC Two ontbreken. Ook is het met 14,95 euro per maand het duurst van alle tv-streamingdiensten en is daarmee ook gemiddeld duurder dan een de prijs van een televisie-abonnement bij een internetprovider. Voor 5 euro per maand minder (9,95 euro per maand) is NLZiet Extra een goede keuze voor wie niet alle buitenlandse zender wil hebben, maar wel BBC wil kunnen behouden.

▼ Volgende artikel
Review Apple Watch Series 11 – Kleine verbeteringen
© Jeroen Boer - ID.nl
Gezond leven

Review Apple Watch Series 11 – Kleine verbeteringen

Je kunt er bijna de klok op gelijkzetten: elk jaar komt er een nieuwe generatie Apple Watch op de markt. Vergelijk je de nieuwe Apple Watch Series 11 met zijn voorganger, dan zul je aan de buitenkant geen verschil zien. Wat is er dit jaar dan wel nieuw?

Uitstekend
Conclusie

De Apple Watch Series 11 is een prima smartwatch, maar brengt weinig vernieuwing. Heb je een Apple Watch Series 9 of 10, dan kun je deze nieuwe variant daarom rustig overslaan. Ben je wel toe aan een nieuwe Apple Watch, dan krijg je met de Series 11 een goede smartwatch om je pols, al heeft de goedkopere SE met iets minder functies nu ook dezelfde chip.

Plus- en minpunten
  • Goed scherm
  • Goede activiteitentracking
  • Goede slaaptracking
  • Batterijduur
  • Zelfde chip als voorganger
  • Weinig vernieuwing

De Apple Watch Series 11 heeft een identiek ontwerp als de Series 10 en is nog steeds beschikbaar in een titanium- of aluminiumvariant als 42- of 46mm-uitvoering. De enige kleine in het oog springende vernieuwing is dat de aluminiumvariant nu ook in de kleur spacegrijs beschikbaar is. Dat is de kleur waarin wij het horloge hebben getest. Bedienen doe je afhankelijk van de functie met het aanraakscherm, de draaikop of een drukknop.

©Jeroen Boer - ID.nl

Uiterlijk is er geen verschil met de vorige Apple Watch.

Zelfde chip

De buitenkant is dus weinig vernieuwend en ook binnenin heeft Apple geen heel spannende wijzigingen doorgevoerd. De gebruikte chip is dezelfde S10 die ook in de voorganger te vinden was. Opmerkelijk is dat ook de tegelijkertijd verschenen duurdere Apple Watch Ultra 3 en goedkopere Apple Watch SE 3 voorzien zijn van dezelfde S10-chip. De flink goedkopere instapper is dus net zo snel als de duurdere modellen. Apple is bij de GPS + Cellular-variant wel overgestapt naar een 5G-modem in plaats van een 4G-modem, maar daar zul je in de praktijk niks van merken.

©Jeroen Boer - ID.nl

Op de achterkant vind je de sensors die onder andere je hartslag detecteren.

Prima scherm

De Apple Watch 11 heeft een oledscherm met afhankelijk van de gekozen variant een diameter van 1,77 of 1,96 inch. De beeldkwaliteit van het scherm is uitstekend en ook buiten is de Apple Watch dankzij de hoge helderheid goed af te lezen. Het scherm is afgewerkt met gehard glas. Vrijwel krasongevoelig saffierglas krijg je bij de Apple Watch 11 alleen op de duurdere titaniumvariant. De door mij geteste aluminiumvariant is voorzien van gehard glas dat Apple net als op de voorganger 'Ion-X' noemt. Dat geharde glas is volgens Apple dankzij een keramische coating deze generatie wel twee keer zo krasbestendig geworden. Tijdens het testen van de aluminiumvariant zijn er geen krassen op het scherm gekomen.

Twee apps

Op je iPhone gebruik je twee in iOS standaard geïntegreerde apps om het horloge te beheren. De instellingen vind je in de app Watch, waarmee je bijvoorbeeld de meldingen kunt instellen en de wijzerplaat kunt veranderen. De gegevens rondom je activiteiten vind je in de app Gezondheid, waarin je allerlei tegels met informatie rondom je stappen, activiteiten en slaap vindt. De Gezondheid-app bevat veel gegevens, maar zou wat overzichtelijker kunnen. Er staan wel erg veel losse tegels onder elkaar als je op Alle gegevens tikt. Gelukkig kun je de voor jou belangrijke gegevens vastmaken op het dashboard, want waarschijnlijk vind je lang niet alle data belangrijk.

Je vindt alle gegevens in de Watch- en Gezondheid-apps.

Goede activiteittracking

De Apple Watch is een uitgebreide activiteitstracker die uitstekend werkt. Het enige dat we een beetje irritant vonden, is dat de Apple Watch wel automatisch activiteiten als fietsen of wandelen kan detecteren, maar dat er een handmatige actie nodig is om deze activiteit echt als work-out op te slaan. Zie je de melding over het hoofd, dan is de activiteit als losse work-out verdwenen.

De automatische detectie is verder wat ons betreft nauwkeurig genoeg. Bij het tracken van bewuste sportactiviteiten speelt dat minder omdat je dan via het horloge een work-out voor de gewenste activiteit kunt starten. Daarnaast wordt je slaapgedrag bijgehouden en word je gewaarschuwd bij afwijkingen rondom je hartslag, slaap(apneu) en bloeddruk. Dat is overigens niet nieuw; de vorige Apple Watch kan dat ook allemaal.

©Jeroen Boer - ID.nl

De Apple Watch vraagt je om een herkende activiteit te bevestigen om deze daadwerkelijk als work-out op te slaan.

Accuduur

De accucapaciteit is niet bekend, maar volgens Apple gaat het horloge de hele dag mee en dat wordt probleemloos gehaald. Een keertje de Apple Watch vergeten op te laden en dan toch naar je werk gaan is geen probleem. Leg je hem aan de lader als je bijvoorbeeld gaat douchen of even als je thuis komt, dan heb je altijd genoeg energie.

De Apple Watch klikt trefzeker op de meeleverde magnetische laadpuck. Die laadpuck zelf blijft ook magnetisch plakken op metalen meubels zoals een nachtkastje. Heb je een metalen kastje, dan is dat extra handig omdat de lader dan zelf ook niet verschuift. Het laden gaat best vlot; het duurt ongeveer een uur om een volledig lege accu weer helemaal op te laden.

Conclusie

De Apple Watch Series 11 is een prima smartwatch, maar brengt weinig vernieuwing. Heb je een Apple Watch Series 9 of 10, dan kun je deze nieuwe variant daarom rustig overslaan. Ben je wel toe aan een nieuwe Apple Watch, dan krijg je met de Series 11 een goede smartwatch om je pols, al heeft de goedkopere SE met iets minder functies nu ook dezelfde chip.

▼ Volgende artikel
Handige tweaks: zo maak je Windows 11 sneller
© ID.nl
Huis

Handige tweaks: zo maak je Windows 11 sneller

Windows 11 is ontworpen om je pc beter te laten presteren dan zijn voorganger Windows 10. Toch geldt ook hier dat het systeem gaandeweg steeds trager wordt. Gelukkig zijn er eenvoudige trucs om je computer weer vleugels te geven.

Zelfs een modern besturingssysteem kan na verloop van tijd trager aanvoelen. Met de onderstaande tips kun je Windows 11 opnieuw optimaliseren. Uiteindelijk draait het vooral om keuzes. Het systeem zit boordevol functies en opties, maar niet alles heb je echt nodig. Schakel overbodige onderdelen uit, dan win je meestal direct aan snelheid. 

Zet Widgets uit

Veel klassieke trucs om Windows sneller te maken, werken ook in Windows 11. Maar er zijn ook enkele optimalisaties die specifiek voor dit besturingssysteem gelden en echt merkbaar verschil maken. Zo introduceert Windows 11 Widgets: interactieve kaarten die dynamisch informatie tonen over het weer, nieuws, aandelen of sport… Handig, maar ze verbruiken geheugen en bandbreedte. Vind je dit te veel van het goede, dan kun je ze beter uitschakelen. Dat doe je eenvoudig via de taakbalk: klik met de rechtermuisknop op een lege plek. Kies Taakbalkinstellingen en zet Widgets uit.

Geen fan van Widgets? Vergeet ze dan niet uit te zetten.

Visuele effecten en animaties uitschakelen

Windows 11 bevat heel wat grafische tierlantijntjes die er fraai uitzien, maar wel extra rekenkracht vragen. Denk aan animaties bij het minimaliseren of maximaliseren van vensters, transparante achtergronden en schaduwen. Vooral op systemen met weinig RAM of een oudere grafische kaart kan dit merkbare vertraging opleveren. Kies je liever voor prestaties dan voor cosmetica, dan schakel je deze visuele effecten uit. Druk op Win+I om de Instellingen te openen en ga naar Toegankelijkheid / Visuele effecten. Zet daar de schakelaars bij Transparantie-effecten en Animatie-effecten uit. Omdat Windows 11 hierdoor minder grafische elementen hoeft te renderen, merk je direct een vlottere werking, vooral bij het openen en sluiten van vensters.

Hoe minder grafische effecten, hoe sneller Windows Verkenner zal aanvoelen.
Instellingen voor prestaties

Er bestaat ook een snelle manier om in één keer alle visuele effecten te beheren. Typ in de zoekfunctie van Start: De weergave en prestaties van Windows aanpassen. Standaard staat dit ingesteld op Automatisch selecteren. Ga naar het tabblad Visuele effecten en je leest precies welke opties voor de vormgeving actief zijn. Wil je alle grafische franje in één klap uitschakelen, kies dan voor Beste prestaties. Klik vervolgens op Toepassen en bevestig met OK.

In de instelling Beste prestaties worden alle visuele effecten uitgeschakeld.

Kritisch voor opstartprogramma’s

Telkens wanneer je Windows opstart, worden automatisch programma’s in de achtergrond geladen. Veel software installeert zo’n opstartprogramma zonder dat je het beseft. Applicaties die je zelden gebruikt, verbruiken daardoor onnodig geheugen en processorkracht en vertragen bovendien de opstartprocedure. Hoe meer programma’s mee opstarten, hoe langer het duurt voor je pc gebruiksklaar is. Controleer dit via Instellingen / Apps / Opstarten. Daar vind je een overzicht van alle apps die samen met Windows starten. Bekijk de lijst kritisch en zet de schakelaar uit bij programma’s die je niet meteen nodig hebt. Zo start je pc merkbaar sneller op.

Snoei in de lijst opstartprogramma’s.

Dubbelchecken in Taakbeheer

Daarna kun je ook nog een keer via Taakbeheer snoeien in de programma’s die op de achtergrond draaien. Open deze app door met de rechtermuisknop op een lege plek in de taakbalk te klikken en Taakbeheer te kiezen. Deze handige tool toont alle actieve programma’s en services. Klik in de linkerbalk op het vijfde pictogram van boven om de lijst met opstart-apps te openen. Sorteer vervolgens op Status, zodat de ingeschakelde apps bovenaan verschijnen. In de kolom Invloed op opstarten zie je meteen of een app geen, weinig of juist veel invloed heeft op de systeemprestaties. Wil je voorkomen dat een programma automatisch meedraait, klik er dan met de rechtermuisknop op en kies Uitschakelen. Hiermee verwijder je de toepassingen niet. Je voorkomt alleen dat ze bij het opstarten worden geladen. Je kunt de apps dus nog altijd handmatig starten. Besluit je later dat een programma tóch automatisch mee moet opstarten, dan schakel je het op dezelfde manier weer in.

In Taakbeheer zie je ook de invloed die de opstartprogramma’s en -processen hebben.
Zuiniger in plaats van sneller

In Taakbeheer zit een handige functie om het energieverbruik van Windows 11 te verbeteren: de Efficiëntiemodus. Deze modus verlaagt de prioriteit van achtergrondapplicaties, waardoor je pc sneller werkt en de batterijduur wordt verlengd. Daarom heeft deze modus een eco-pictogram in de vorm van twee blaadjes. Een belangrijke kanttekening: niet alle processen en apps ondersteunen deze modus. Bij sommige zul je het pictogram dus niet zien. Start Taakbeheer en ga naar de weergave Processen (het derde pictogram van boven in de linkerbalk, bestaande uit drie vierkantjes). Hier zie je de lijst van actieve apps en processen. Selecteer de app of het proces dat je in de efficiëntiemodus wilt zetten en klik op het Efficiëntiemodus-pictogram rechtsboven in het scherm. Bevestig je keuze. Je kunt dezelfde optie ook bereiken door met de rechtermuisknop op een app of proces te klikken. Sommige apps, zoals Microsoft Edge, staan standaard al in de efficiëntiemodus. Bij deze apps kun je de modus niet uitschakelen.

Sommige applicaties ondersteunen de efficiëntiemodus.

Sta automatisch Windows-onderhoud toe

Windows 11 voert voortdurend onderhoud uit om te controleren of alles naar behoren functioneert. Dit omvat systeemdiagnoses en beveiligingsscans. Het lost bovendien automatisch gevonden problemen op. Dit automatisch onderhoud vindt plaats op een vastgesteld tijdstip wanneer het apparaat in slaapstand staat en is aangesloten op een stroombron. Het is mogelijk dat je deze functie per ongeluk hebt uitgeschakeld, of dat het een tijd niet actief was. Bijvoorbeeld als je de laptop ’s nachts hebt uitgeschakeld in plaats van in slaapstand te zetten, of als hij tijdelijk niet op het lichtnet was aangesloten. Zorg er daarom voor dat de functie dagelijks actief is. Typ in het zoekvak van de taakbalk Configuratiescherm en selecteer in deze app Systeem en beveiliging. In het gedeelte Onderhoud klik je onder Automatisch onderhoud op Onderhoud starten als je het direct wilt uitvoeren. Om ervoor te zorgen dat dit dagelijks gebeurt, klik je op Onderhoudsinstellingen wijzigen. Kies het gewenste tijdstip en vink het vakje aan: Gepland onderhoud toestaan om mijn computer aan te zetten.

Standaard wordt dit Windows-onderhoud om 2 uur ’s nachts uitgevoerd.

Verwijder bloatware

Bij de installatie van Windows 11 worden automatisch programma’s meegeleverd waar je niet om hebt gevraagd. Sommige zijn logisch en nuttig, veel andere worden niet eens door Microsoft zelf ontwikkeld, maar door externe leveranciers. Soms gebeurt het ook dat bij de installatie van een programma een andere applicatie ongemerkt mee op je pc wordt gezet. Deze adware en bloatware zijn verraderlijk, omdat ze vaak automatisch starten zonder dat je het merkt. Je zult merken hoeveel beter je pc presteert wanneer je er vanaf bent. Je kunt Taakbeheer gebruiken om adware en bloatware te herkennen, maar gemakkelijker is het gebruik van een externe tool. Een handige optie is O&O AppBuster: volledig gratis en zonder installatie. Download de tool via https://www.oo-software.com/en/ooappbuster en start het exe-bestand. De tool scant het systeem en maakt het verwijderen eenvoudig. Je ziet telkens de uitgever van elke app en een aanbeveling. Een rode stip met het label Remove betekent dat je moet overwegen of je deze software echt nodig hebt. Is dat niet het geval, selecteer dan de titel en klik op Remove. Je kunt O&O AppBuster ook gebruiken om reguliere software te verwijderen die via de standaardmethode moeilijk te de-installeren is.

AppBuster geeft zelf aan welke bloatware het graag zou verwijderen, maar jij beslist.

Zoekindexering uitschakelen

De zoekfunctie van Windows 11 maakt gebruik van indexering op je harde schijf. Dit gebeurt op de achtergrond, waardoor je pc sneller doorzocht kan worden dan zonder indexering. Zonder index moet Windows elk bestand en elke map bij iedere zoekopdracht opnieuw doorzoeken, wat langer duurt. Bovendien zorgt de indexering ervoor dat je bestanden kunt vinden op basis van de tekst die ze bevatten. Dit is handig, maar op tragere pc’s kan de indexering de prestaties verminderen. Je kunt de snelheid van een trage computer verbeteren door de indexering uit te schakelen. Zelfs op een pc met een ssd kan dit de prestaties ten goede komen. Open de app Services door in het zoekvak van de taakbalk services.msc te typen. Scroll naar Indexeringsservice of Windows Search in de lijst met services. Dubbelklik erop en klik in het venster dat verschijnt op Stoppen. Herstart daarna de pc. Je zoekopdrachten kunnen iets trager zijn, maar het verschil merk je mogelijk niet. Wel zul je waarschijnlijk een algemene snelheidsverbetering ervaren.

Op tragere systemen schakel je de zoekindexering beter uit.

Opslaginzicht

Een harde schijf vol overbodige bestanden kan de pc vertragen. Door deze op te schonen, kun je vaak een snelheidsboost krijgen. Windows 11 biedt hiervoor een ingebouwde tool: Opslaginzicht. Open Instellingen en ga naar Systeem in de linkerbalk, zodat je rechts Opslag kunt openen. Schakel hier de optie Opslaginzicht in.

Vanaf dat moment controleert Windows voortdurend de opslag op je pc en verwijdert oude of overbodige bestanden die je waarschijnlijk niet meer nodig hebt. Denk aan tijdelijke bestanden, bestanden in de map Downloads en oude bestanden in de Prullenbak. Standaard komt Opslaginzicht pas in actie wanneer er weinig vrije schijfruimte overblijft. In dat geval verwijdert het systeem bestanden die al langer dan 30 dagen in de Prullenbak of Downloads staan. Je kunt dit ook instellen op dagelijks, elke 14 dagen of elke 60 dagen.

Deze opties zijn vooral handig voor wie vergeet deze mappen regelmatig handmatig leeg te maken. 

Stop de synchronisatie via OneDrive

De Microsoft-cloudopslagtool OneDrive zorgt ervoor dat de bestanden op je pc perfect gesynchroniseerd worden met de cloud. Het is een efficiënte back-uptool voor het geval je pc te maken krijgt met een virusinfectie of hardwareschade. OneDrive is zo diep geïntegreerd in Windows dat veel gebruikers denken dat het niet uit te schakelen is, maar dat klopt niet. De automatische OneDrive-synchronisatie kan je computer aanzienlijk vertragen. Als je ervoor kiest om je back-up op een andere manier te organiseren, kun je de synchronisatie eenvoudig uitschakelen. Klik op het OneDrive-cloudpictogram in het systeemvak en daarna op het tandwielpictogram om de Instellingen te openen. Ga naar het tabblad Account en klik op Deze pc ontkoppelen. Dit betekent niet dat je de bestanden kwijt bent die in de lokale OneDrive-map staan.

Wil je liever van een andere back-up gebruikmaken, dan kun je OneDrive beter uitschakelen.
Geheugenintegriteit uitschakelen

Merk je dat Windows 11 op een oudere computer niet soepel draait? Dit kan te maken hebben met ingebouwde beveiligingsfuncties zoals TPM 2.0 en Geheugenintegriteit. Geheugenintegriteit helpt je pc te beschermen tegen geavanceerde aanvallen, maar kan op oudere of minder krachtige hardware een impact op de prestaties hebben. Als je bereid bent om een klein beetje veiligheid in te ruilen voor betere prestaties, kun je Geheugenintegriteit uitschakelen via Instellingen / Privacy & Beveiliging / Windows-beveiliging / Apparaatbeveiliging / Kernisolatie en Geheugenintegriteit.

Vooral op oudere pc’s heeft de Geheugenintegriteit een negatieve invloed op de snelheid.

Schakel de Gamemodus uit

De Gamemodus van Windows 11 optimaliseert je pc voor het spelen van games. Wanneer Windows merkt dat je een game speelt, geeft het de prioriteit aan de systeembronnen voor gaming door deze tijdelijk weg te nemen bij andere apps en achtergrondprocessen. Dit is interessant voor serieuze gamers, maar wanneer je geen games speelt, kan het systeem juist vertragen omdat het resources reserveert ‘voor het geval dat’ je toch een game zou starten. Het uitschakelen van de Gamemodus kan je pc daarom ook sneller maken. Je kunt de functie altijd opnieuw inschakelen wanneer je een game wilt spelen. Zelfs als je nog nooit een game op je pc hebt gespeeld, staat de Gamemodus standaard ingeschakeld. Om deze uit te schakelen, ga je naar Instellingen / Gaming / Gamemodus. Zet de schakelaar Gamemodus uit.

Je kunt uiteraard de Gamemodus nog handmatig aanzetten als je een game speelt.