ID.nl logo
Review Sony KD-55XF9005 - Een echt 4K-koopje
© Reshift Digital
Huis

Review Sony KD-55XF9005 - Een echt 4K-koopje

De Sony KD-55XF9005 is een relatief betaalbare 4K-tv mét ondersteuning voor HDR, en een schermformaat van 55 inch. Is goedkoop in dit geval duurkoop? Daar kom we achter in deze Sony KD-55XF9005 review.

Uitstekend
Conclusie

Deze Sony-tv heeft voor iedereen wat te bieden. Hij is helder maar heeft een erg goed contrast en natuurlijke kleurweergave, zodat hij prima is voor films. Sport en games? Geen probleem, dankzij X-motion Clarity heb je haarscherpe beelden ook als razendsnel over het scherm scheert. De KD-55XF9005 gebruikt een gesegmenteerde achtergrondverlichting waarmee hij prima zwartwaardes en contrast levert. De beperkte kijkhoek van het VA-paneel moet je er bij nemen, je blijft best zo centraal mogelijk voor het scherm zitten. De hoge helderheid is dan weer een troef als je bij veel omgevingslicht kijkt. Android TV heeft heel wat te bieden, al hadden we liever een iets sterkere chipset gezien voor een wat vlottere interface. Maar gezien de huidige prijs is deze Sony een koopje.

Plus- en minpunten
  • Zwartweergave en contrast
  • Rijke kleuren
  • Vier hdmi-aansluitingen
  • Android-tv met Chromecast
  • Beperkte kijkhoek
  • Geen HDR10+
  • Beperkte audioprestaties

Sony’s ‘Soft Minimalism’ design is bijzonder mooi. Het toestel heeft een donker metalen kader, en licht goudkleurige voeten. De XF90 is voorzien van vier HDMI-aansluitingen, waarvan een aan de zijkant, en drie aan de achterzijde. Ze zijn allemaal klaar voor Ultra HD, maar gebruik HDMI 2-3 voor Ultra HD HDR signalen, en stel ze via de menu’s in voor ‘Verbeterde instelling’ zodat je van optimale HDR beeldkwaliteit geniet.

Twee USB-aansluitingen staan aan de zijkant, eentje achteraan. De aansluitingen achteraan wijzen naar onder, dat is handig bij wandmontage. Kabels kan je netjes via de voeten laten weglopen, voor een mooi opgeruimde opstelling. Voor een draadloze hoofdtelefoon kan je Bluetooth gebruiken.

Beeldkwaliteit

Het LCD-paneel is van het VA-type en levert dus een goede zwartweergave, maar eerder beperkte kijkhoek. Sony combineert dit met een Full Array achtergrondverlichting die onderverdeeld is in 40 segmenten voor local dimming. Daarmee wordt het contrast verbeterd door de achtergrondverlichting te dimmen in donkere delen van het beeld.

Dat beperkt aantal zones maakt het mogelijk dat je af en toe halo’s ziet, al doet de tv er alles aan om dat zo veel mogelijk te beperken. In extreme gevallen, zoals ondertitels op een donkere achtergrond, is een licht zichtbaar effect niet te vermijden.

©PXimport

De X1 Extreme processor levert bijzonder knappe beeldverwerking. Ruis en hinderlijke kleurbanden worden netjes weggewerkt, en de upscaling van alle bronnen bewaart uitstekend alle detail. Om snel bewegende beelden met zoveel mogelijk detail weer te geven maakt Sony ook gebruik van zijn gesegmenteerde achtergrondverlichting. Door die kort uit te schakelen enkel op plaatsen in het beeld waar veel beweegt (X-motion Clarity), krijg je een scherp actiebeeld, zonder dat het donkerder wordt zoals op andere modellen.

De Bioscoop Pro mode is zeer goed gekalibreerd, en levert erg knappe kleuren en een neutrale grijsschaal. Doe er het prima contrast bij en je merkt al snel dat de beelden erg levendig en natuurlijk zijn.

HDR

De X90 ondersteunt HDR10, HLG en Dolby Vision. De maximale helderheid flirt met 1000 nits grens, en het kleurbereik is net voldoende groot om een verschil te maken. Alle witdetail is zichtbaar, en dankzij een uitstekende kalibratie zijn de HDR-beelden erg sterk met flink wat contrast en een rijk kleurpalet.

Smart tv

Sony maakt gebruik van Google’s Android TV. Het levert een goede gebruikservaring maar moet op dat vlak wel de oplossingen van LG en Samsung laten voorgaan die een betere en overzichtelijker structuur gebruiken. Door de Android tv-menu’s bladeren mocht iets vlotter gaan, zeker bij een high end model zoals dit. De ingebouwde Chromecast laat je eenvoudig video of muziek van je smartphone op tv afspelen.

©PXimport

De ‘Discover’ feature toont een kleine balk onderaan het scherm met een zelf te creëren lijst met favoriete apps, de mediaspeler, live tv en aanbevelingen uit YouTube en Netflix. Ideaal als je snel wil overschakelen zonder langs het Android menu te passeren. Helaas heeft Sony die functie nu gekoppeld aan de ‘TV’-toets waardoor het enkel bruikbaar is wanneer je naar de ingebouwde tv-tuners kijkt.

Remote

De bijgeleverde remote is prima, met een handige layout, rubberachtige bovenzijde en toetsen met een zeer laag profiel die makkelijk in te drukken zijn. Enkel de toets voor externe bronnen mocht iets meer centraal staan. Hij is uitgerust met een microfoon, zodat je zoekopdrachten kunt inspreken, en centraal op de remote staan aparte toetsen voor Netflix en Google Play.

Geluidskwaliteit

Knallende geluidsprestaties moet je van de XF90 niet verwachten. Zoals heel wat subtoppers levert hij een prima resultaat voor doordeweeks kijken, met heldere dialogen. Maar voor een goede filmsoundtrack of een stevige portie muziek zit er te weinig kracht in de basweergave en zijn de hoge tonen niet zuiver genoeg.

Conclusie

Deze Sony-tv heeft voor iedereen wat te bieden. Hij is helder maar heeft een erg goed contrast en natuurlijke kleurweergave, zodat hij prima is voor films. Sport en games? Geen probleem, dankzij X-motion Clarity heb je haarscherpe beelden ook als razendsnel over het scherm scheert. De KD-55XF9005 gebruikt een gesegmenteerde achtergrondverlichting waarmee hij prima zwartwaardes en contrast levert. De beperkte kijkhoek van het VA-paneel moet je er bij nemen, je blijft best zo centraal mogelijk voor het scherm zitten. De hoge helderheid is dan weer een troef als je bij veel omgevingslicht kijkt. Android TV heeft heel wat te bieden, al hadden we liever een iets sterkere chipset gezien voor een wat vlottere interface. Maar gezien de huidige prijs is deze Sony een koopje.

▼ Volgende artikel
AI-functies in Edge uitgelegd: editor, voorlezen en tabbladen organiseren
© Microsoft
Huis

AI-functies in Edge uitgelegd: editor, voorlezen en tabbladen organiseren

Het is logisch dat Microsoft Copilot verankerd zit in Edge. Hierbij gaat de browser steeds verder en verschijnen er steeds meer AI-functies op. Ze zijn minder prominent aanwezig dan bij sommige concurrenten, maar maken alledaagse taken net een tikje slimmer en makkelijker.

In dit artikel

Je maakt kennis met een aantal AI-functies in Microsoft Edge. Je leest hoe hardop voorlezen werkt (ook vanaf een gekozen stukje), hoe je tekst of complete pagina's laat vertalen en hoe de ingebouwde editor je spelling, grammatica en formuleringen aanscherpt. Ook ontdek je de Ai-themagenerator, waarmee je op basis van een korte prompt een nieuw uiterlijk maakt, en je ziet hoe tabbladen organiseren openstaande tabs automatisch groepeert voor meer overzicht.

 Lees ook: AI zonder programmeren: Zo bouw je je eigen chatbot

AI-gestuurde taalhulpmiddelen

Lezen, luisteren, vertalen of schrijven: Edge schuift steeds meer slimme taalhulpen naar voren. Met een druk op Ctrl+Shift+U laat je een webpagina hardop voorlezen. Een smalle werkbalk verschijnt bovenaan, waarin je niet alleen kunt starten of pauzeren, maar ook de stem en het leestempo naar smaak aanpast. Je hoeft niet de hele pagina voor te laten lezen. Selecteer een passage, klik met de rechtermuisknop en kies Doorgaan met hardop voorlezen vanaf hier. Ook voor vreemde talen hoef je geen externe tools meer aan te spreken. Je laat ofwel een stukje tekst, ofwel de volledige pagina meteen in het Nederlands vertalen. Nog praktischer wordt het wanneer je zelf iets schrijft. Onder Instellingen / Talen kun je Hulp bij schrijven activeren. Vanaf dat moment houdt Edge je spelling en grammatica in de gaten en zie je suggesties direct oplichten in de tekst. Dankzij de ingebouwde Editor, die AI op de achtergrond inzet, worden je zinnen niet alleen foutvrij, maar vaak ook net wat scherper.

Boven de webpagina zie je de afspeelknoppen en kun je de stem en voorleessnelheid regelen.

AI-themagenerator

Via de Instellingen onder Uiterlijk vind je nu een AI-themagenerator die op basis van een eenvoudige prompt een volledig nieuw thema creëert. Typ bijvoorbeeld een beschrijving van een sfeer, een kleurpalet of zelfs een fantasiebeeld, en binnen een paar minuten staat er een verrassend ontwerp klaar. Heb je geen inspiratie? Dan doet de knop Verras me het werk voor jou en zal de AI iets geheel onverwachts bedenken. Met één klik op Thema toepassen geef je de browser meteen een frisse, persoonlijke uitstraling.

Je krijgt een voorvertoning van het nieuwe thema en een kleurenschema.

Automatisch tabbladen organiseren

Wie vaak tientallen webpagina's tegelijk open heeft staan, weet hoe onoverzichtelijk die tabs kunnen worden. Met de functie Tabbladen organiseren breng je weer structuur in die chaos. Helemaal linksboven, onder de knop Tabblad actiemenu, vind je de nodige opties. Zo kun je bijvoorbeeld overschakelen naar verticale tabbladen of eerder gesloten tabbladen opnieuw oproepen. In hetzelfde menu duikt ook de functie Tabbladen organiseren op. Als je hierop klikt, verschijnt er een pop-upvenster dat aangeeft welke tabbladen gegroepeerd zullen worden, zodat je browserscherm meteen een stuk overzichtelijker oogt.

De AI toont eerst hoe hij de tabbladen zal organiseren.

Drie lekkere Copilot+-laptops


Werk je veel met foto- en videobewerking of andere zware klussen, dan zit je goed met deze ASUS ProArt P16 OLED Copilot+PC H7606WP-RJ129X. Door de combinatie van een AMD Ryzen AI 9-chip en 32 GB werkgeheugen blijf je vlot werken, ook als je tegelijk exporteert, rendert en meerdere programma's open hebt. Het OLED-scherm laat diepe zwarttinten en veel detail in schaduwen zien, en met het touchscreen maak je snel aantekeningen of sleep je makkelijker door je tijdlijn.

De Acer Aspire 14 AI A14-52M-56CK is gemaakt voor dagelijks werk onderweg: compact, 1,4 kg en groot genoeg om comfortabel te typen en te multitasken. De Intel Core Ultra 5-processor en 16 GB geheugen houden Office, veel tabbladen en videobellen soepel, terwijl 512 GB opslag ruimte geeft voor documenten en mediabestanden. Handig is dat Acer het simpel houdt: geen touchscreen, dus je leunt op toetsenbord en touchpad. Met HDMI sluit je snel een extra scherm aan en via de 3,5mm-poort kun je bedraad luisteren of vergaderen zonder gedoe met koppelen.

Wil je een licht en flexibel systeem dat ook als tablet werkt, dan past de Microsoft Surface Pro 11 (wifi 7, 512 GB) echt wat voor jou. Het 13-inch touchscreen en het 2-in-1 ontwerp maken hem handig voor notities, schetsen en werken onderweg, zeker als je een Surface Slim Pen erbij neemt. De Snapdragon X Plus met 45 TOPS is gericht op AI-taken: Copilot kan je helpen met tekst, samenvattingen en het omzetten van een Word-bestand naar een PowerPoint, terwijl de chip tijdens gebruik leert en taken soepeler laat aanvoelen. Reken voor onderweg op een lange adem met een opgegeven accuduur tot 14 uur, en met wifi 7 heb je een snelle draadloze basis als je netwerk dat ondersteunt.

▼ Volgende artikel
Wifi wel snel op je telefoon, maar traag op je laptop? Hier ligt dat aan!
© A Stockphoto
Huis

Wifi wel snel op je telefoon, maar traag op je laptop? Hier ligt dat aan!

Je zit op de bank en streamt probleemloos een 4K-video op je telefoon, maar zodra je je laptop openklapt om een webpagina te laden, lijkt het alsof de verbinding vastloopt. Ligt het aan de router of aan je computer? In dit artikel leggen we uit waarom wifi-snelheden zo sterk kunnen verschillen per apparaat en wat je eraan kunt doen.

Je betaalt voor een snelle internetverbinding, dus is de verwachting dat elk apparaat in huis die snelheid ook daadwerkelijk haalt. Toch voelt het surfen op je computer soms stroperig aan, terwijl je smartphone ernaast nergens last van heeft. Vaak wordt er direct naar de internetprovider gewezen, maar het probleem zit meestal in de apparatuur zelf. Het verschil in hardware, leeftijd en software tussen mobiele apparaten en computers is namelijk groter dan je denkt. Na het lezen van dit stuk weet je precies waar die vertraging vandaan komt.

Generatiekloof: waarom je laptop vaak achterloopt

Het snelheidsverschil tussen je telefoon en je computer komt vaak neer op een simpele generatiekloof. We vervangen onze telefoons gemiddeld elke twee tot drie jaar, waardoor ze vaak uitgerust zijn met de nieuwste wifi-chips (zoals wifi 6 of 6E). Een laptop gaat vaak veel langer mee, soms wel vijf tot zeven jaar. Hierdoor probeert een verouderde netwerkkaart in je laptop te communiceren met een moderne router, wat resulteert in een lagere maximumsnelheid.

Daarnaast speelt de manier waarop data wordt verwerkt een grote rol. Een telefoon is geoptimaliseerd voor directe consumptie: apps op de achtergrond worden gepauzeerd om de app die je nú gebruikt voorrang te geven. Een computer werkt anders. Terwijl jij probeert te surfen, kan Windows of macOS op de achtergrond bezig zijn met zware updates, het synchroniseren van clouddiensten of het maken van back-ups. Je laptop snoept dus al bandbreedte weg zonder dat jij het doorhebt, waardoor er voor je browser minder overblijft.

Wanneer je laptop de strijd wél wint

De laptop wint het van de telefoon wanneer de omstandigheden optimaal zijn voor stabiliteit in plaats van pure mobiliteit. Als je beschikt over een moderne laptop met een recente netwerkkaart en je bevindt je in dezelfde ruimte als de router, kan de laptop vaak stabieler grote bestanden binnenhalen.

Dat geldt vooral als je laptop verbonden is met de 5GHz-frequentieband. Deze frequentie is veel sneller dan de oude 2.4GHz-band, maar heeft een korter bereik. Als je dicht bij het toegangspunt zit, profiteert je laptop van zijn krachtigere processor om complexe webpagina's sneller op te bouwen dan een telefoon dat kan, mits de verbinding zelf niet de bottleneck is.

Waarom je telefoon soepeler aanvoelt

Het verschil wordt pijnlijk duidelijk zodra je verder van de wifi-bron af gaat zitten, bijvoorbeeld op zolder of in de tuin. Smartphones zijn vaak agressiever geprogrammeerd om het sterkste signaal te pakken of snel tussen frequenties te schakelen. Veel laptops blijven daarentegen te lang plakken op een zwak 5GHz-signaal of vallen onnodig terug op de trage en vaak overvolle 2.4GHz-band (het zogeheten 'sticky client'-probleem).

Daarnaast hebben smartphones een trucje dat laptops helaas moeten missen: wifi-assist (of een vergelijkbare term). Als de wifi even hapert, gebruikt de telefoon ongemerkt een beetje 4G- of 5G-data om de stroom stabiel te houden. Je laptop heeft die optie meestal niet en laat direct een laadicoontje zien. Hierdoor voelt de telefoon sneller aan, terwijl hij eigenlijk een beetje vals speelt door mobiele data bij te schakelen.

Harde grenzen: wanneer traagheid onvermijdelijk is

Er zijn situaties waarin je laptop de strijd sowieso verliest, ongeacht hoe dicht je bij de router zit. Dit zijn de harde grenzen:

  • Verouderde standaarden: Als je laptop alleen wifi 4 (802.11n) ondersteunt, zul je nooit de snelheden halen van een telefoon met wifi 6 (802.11ax). De hardware kan het simpelweg niet aan.

  • Actieve VPN-verbinding: Veel werklaptops hebben een actieve VPN-verbinding voor beveiliging. Dit vertraagt de internetsnelheid aanzienlijk vergeleken met een 'open' telefoonverbinding.

  • De 2,4GHz-valkuil: In dichtbevolkte wijken is de 2,4GHz-band zo vervuild door signalen van de buren, dat een laptop die hierop vastzit nauwelijks vooruitkomt.

  • Batterijbesparing: Als je laptop niet aan de lader ligt en in Eco-modus staat, wordt de stroom naar de wifi-kaart vaak geknepen, wat direct ten koste gaat van het bereik en de snelheid.

Zo check je of jouw hardware het probleem is

Om te bepalen of je laptop de boosdoener is, moet je eerst kijken naar de verbinding. Klik op het wifi-icoon op je laptop en controleer of je verbonden bent met een 5GHz-netwerk (vaak te zien bij Eigenschappen of netwerkinformatie). Is dat niet het geval en sta je wel dicht bij de router? Dan is je netwerkkaart waarschijnlijk verouderd of staan de instellingen niet goed.

Kijk ook eens kritisch naar je gebruik. Heb je toevallig nog applicaties openstaan zoals Steam, OneDrive of Dropbox? Deze programma's kunnen de verbinding volledig dichttrekken. Op een telefoon gebeurt dit zelden automatisch op de achtergrond. Als je laptop ouder is dan vijf jaar, kan een simpele upgrade met een moderne wifi-usb-dongle het probleem vaak al verhelpen, zonder dat je een hele nieuwe computer hoeft aan te schaffen.

Kortom: leeftijd en software maken het verschil

Dat je telefoon sneller is op wifi dan je laptop, komt meestal doordat telefoons nieuwere netwerkchips hebben en slimmer omgaan met datastromen. Laptops hebben vaak last van zware achtergrondprocessen of blijven hangen op een tragere frequentieband. Daarnaast schakelen telefoons bij zwak wifi soms ongemerkt over op 4G/5G, wat de ervaring vloeiender maakt. Controleer of je laptop op de 5GHz-band zit en sluit zware achtergrondprogramma's af om snelheid te winnen.