ID.nl logo
Dit is hét moment: vallende sterren fotograferen doe je zo
© kanpisut - stock.adobe.com
Huis

Dit is hét moment: vallende sterren fotograferen doe je zo

Als je de komende nachten naar de hemel kijkt, heb je een goede kans om meerdere vallende sterren te spotten. De Perseïdenzwerm bereikt namelijk zijn hoogtepunt, met wel vijftig vallende sterren per uur die vanuit Nederland te zien zijn. Een prachtig schouwspel om te bewonderen, en nog spannender om vast te leggen op foto! Maar hoe doe je dat?

We gaan je uitleggen hoe je vallende sterren kunt fotograferen tijdens de meteorenzwerm de Perseïden, die in augustus plaatsvindt.

Liever een ander weerfenomeen fotograferen? Lees dan: Flitsende foto's: zo fotografeer je onweer

Elk jaar in augustus kun je de meteorenzwerm genaamd de Perseïden zien. Deze meteorenzwerm staat bekend als een van de meest prominente en actieve, waarbij er tijdens de piek tussen de 60 en 100 meteoren per uur te zien zijn... mits de omstandigheden optimaal zijn. Dit jaar is de activiteit van de Perseïden nog waar te nemen van tot ongeveer 17 augustus. Vooral afgelopen nacht en vannacht heb je veel kans om vallende sterren te kunnen fotograferen!

©milangucic

Op het hoogtepunt van de Perseïden-zwerm kun je elk uur meerdere vallende sterren spotten.

Donker

Voor het fotograferen van vallende sterren zoek je een zo donker mogelijke plek op. Die vind je als volgt:

💫 Zoek een plek die het liefst een eindje van de stad af is, zodat er weinig lichtvervuiling is. Bekijk hier een lijst van een aantal donkere locaties in Nederland. Zorg dat je zicht hebt op op de hemel aan het (oost)noordoosten, want daar bevindt zich het radiant (middelpunt) van de Perseïdenzwerm.

💫 Check de weersvoorspellingen voor jouw locatie om te zien of er bewolking voorspeld wordt. Je hebt natuurlijk een (vrijwel) onbewolkte nacht nodig.

💫 De maan kan 's nachts een felle lichtbron zijn, maar dit jaar valt het hoogtepunt van de Perseïdenregen redelijk mooi samen met de nieuwe maan (op 16 augustus).

Wat is een vallende ster? Een 'vallende ster' is een meteoroïde die op ongeveer 100 kilometer hoogte met hoge snelheid onze atmosfeer in komt. Door de atmosfeer wordt de meteoroïde afgeremd, waardoor deze enorm heet wordt en verdampt. Deze enorme hitte zorgt ervoor dat de atmosfeer om de meteoroïde oplicht, wat voor een zichtbare streep of lichtflits in de lucht zorgt.

Spullen in je fototas

Weet je op welke plek je gaat fotograferen? Verzamel dan je camera-apparatuur. Zorg dat je in elk geval een statief meeneemt. Je moet namelijk straks een lange sluitertijd gebruiken. Zonder statief zou de kleinste beweging van je hand of de camera de foto verpesten.

Zet het liefst een groothoeklens (korte brandpuntsafstand) op je camera. Met een groothoeklens heb je namelijk meer kans om de vallende sterren in beeld te vangen omdat je meer van de hemel op de foto zet. Een afstandsbediening meenemen kan ook handig zijn.

Zo fotografeer je vallende sterren

Heb je al je spullen ingepakt en ben je op locatie aangekomen? Gebruik dan een app zoals PhotoPills, StarWalk of SkyTonight om door middel van augmented reality te zoeken waar het middelpunt (radiant) van de meteorenregen zich aan de hemel bevindt.

Plaats je camera op het statief en richt hem ongeveer op de juiste plek met behulp van een van de genoemde apps. Schakel de beeldstabilisatie van de lens/body uit. Bepaal vervolgens je compositie. Het zou leuk zijn om naast de vallende sterren ook nog iets van de omgeving in beeld te nemen, als die omgeving zich daartoe leent.

Zet je camera op statief en richt hem op de meteorenregen.

De beste camera-instellingen voor het fotograferen van de Perseïden

Qua camera-instellingen start je met de sluitertijd. Kies een lange sluitertijd, zodat je meer kans hebt om een lichtspoor van een vallende ster te vangen. De sluitertijd moet niet ál te lang worden, want je wilt alleen de vallende sterren in beeld, en niet alle andere sterren. Doordat de aarde draait, zullen de sterren bewogen op je foto komen als je een te lange sluitertijd kiest. Hoelang die sluitertijd maximaal kan zijn, kun je uitrekenen door de 500-regel te gebruiken. Hierbij deel je 500 door de fullframe-brandpuntsafstand van je lens. Gebruik je 24mm op een aps-c-camera, dan kom je op ongeveer 13,8 seconden. Berekening: 500 delen door (24 (brandpuntsafstand) * 1,5 (cropfactor)).

Stel nu het diafragma zo groot mogelijk in (lage F-waarde) om zo veel mogelijk licht te vangen tijdens de gekozen sluitertijd. Stel daarna de benodigde iso-waarde in om op een goede belichting uit te komen. Tegenwoordig leveren camera's prima resultaten bij een wat hogere iso-waarde, dus wees niet bang die een stukje te verhogen.

Veel foto's maken

Voor meteoren maak je het best een heleboel foto's. Het best laat je de camera een reeks foto's op de intervalstand. Je kunt niet wachten tot je een vallende ster ziet en dan afdrukken: dan ben je te laat. Heeft je camera niet zo'n intervalstand, dan kun je ook en intervalometer gebruiken. Stel bijvoorbeeld in dat je camera elke 20 seconden een foto maakt (het interval moet natuurlijk wel langer zijn dan je belichtingstijd).

Nu is het afwachten of je in één (of meer) van je foto's het geluk hebt om een vallende ster te vangen! Heb je meerdere foto's waarin je vallende sterren ziet? Dan kun je die nog in de nabewerking proberen over elkaar heen te leggen, om zo één beeld met meerdere vallende sterren te krijgen.

Dit artikel is geschreven door onze collega's van Zoom Academy. Wil je meer leren over het fotograferen van vallende sterren of bijvoorbeeld de maan? Volg dan de cursus Sterren fotograferen.

Lees ook: 12 goede camera's voor op vakantie

▼ Volgende artikel
Column: De PlayStation 6 mag nog jaren op zich laten wachten
Huis

Column: De PlayStation 6 mag nog jaren op zich laten wachten

De PlayStation 6 zou wel eens pas ergens na 2028 uit kunnen komen, zo claimde een analist onlangs. Dat betekent dat we minstens acht jaar met de PlayStation 5 opgescheept zitten. Maar niet getreurd: dat is juist goed nieuws voor de gemiddelde gameliefhebber.

Dat de PlayStation 6 in ontwikkeling is bij Sony, mag voor zich spreken. Nadat een nieuwe spelcomputer is uitgekomen, beginnen consolebedrijven vaak al snel met de research voor diens opvolger. Onderzoek naar de juiste specificaties en features van consoles beslaat vaak meerdere jaren, om nog maar te zwijgen over het maken van afspraken met bedrijven die de componenten daadwerkelijk leveren, en natuurlijk het produceren ervan.

Het is dan ook waarschijnlijk dat de specificaties van de PlayStation 6 al geruime tijd vastliggen, en dat Sony intern ook een schatting heeft gemaakt voor een releaseperiode voor de langverwachte console. Misschien was het bedrijf er zelfs van overtuigd dat het de console volgend jaar uit zou kunnen brengen.

Watch on YouTube

Verlengde levenscyclus

Onlangs meldde MST Financial-analist David Gibson dat Sony nu echter overweegt om de PS6 pas ergens na 2028 te leveren. “Sony verwacht dat de levenscyclus van de PlayStation 5 wordt verlengd, en dat de PlayStation 6-release langer op zich laat wachten dan de meesten voorspellen.” Dat zou betekenen dat de PS6 misschien pas ergens in 2029 of zelfs later in de winkels ligt.

De eerdere voorspellingen van ingewijden mikten voorheen vooral op eind 2027 of in de loop van 2028, op basis van wanneer de productie oorspronkelijk zou beginnen. De PlayStation 5 kwam in het najaar van 2020 uit, dus dat zou de console al een levenscyclus van ruim zeven jaar geven voordat de opvolger op de markt komt. Dat is in principe een zeer ruime levensloop voor een spelcomputer, en een release in 2027 of 2028 zou dan ook volkomen logisch zijn.

©PXimport

Stijgende RAM-prijzen

Maar de wereld houdt geen rekening met consolereleases, en gezien de huidige ontwikkelingen is de komst van een PlayStation 6 in 2027 of 2028 helemaal niet zo logisch meer. Dat heeft voor een groot deel te maken met de prijzen van RAM (Random Access Memory), die steeds hoger oplopen. RAM is namelijk in grote getale nodig om de alsmaar populairder wordende AI-assistenten als ChatGPT en Gemini draaiende te houden.

Als gevolg daarvan wordt RAM steeds schaarser en dus duurder, en laten spelcomputers nu ook net RAM nodig hebben. In deze periode een nieuwe spelcomputer uitbrengen zou dan ook betekenen dat de prijs van de console mogelijk erg hoog komt te liggen, wat de verkoop niet bepaalt stimuleert. Een dergelijke ‘valse’ start van de levenscyclus van een spelcomputer is iets dat veel bedrijven willen vermijden.

Ook de importheffingen die de Amerikaanse president Donald Trump op producten die buiten de Verenigde Staten worden gemaakt doorvoert, zorgen voor veel onzekerheid. Eerder moesten de prijzen van diverse spelcomputers, waaronder de PlayStation 5, al stijgen om dit op te vangen. Trump is – unieke politieke ontwikkelingen buiten beschouwing gelaten – de komende jaren nog aan de macht, dus ook dat maakt het uitbrengen van een nieuwe console bepaald geen veilige onderneming. De komende jaren een console lanceren is kortom dus een gigantisch risico, dat Sony volgensgeruchten zo klein mogelijk wil houden.

Trage consolegeneratie

Sony hoopt wellicht dat de economie eind dit decennium kalmeert. Dat zou echter wel betekenen dat we nog meerdere jaren op de komst van de PlayStation 6 moeten wachten. Wat mij betreft is dat niet iets om over te treuren, maar juist goed nieuws. Het geeft ontwikkelaars namelijk de kans om echt alles uit de PlayStation 5 te halen. Een kans die ze hopelijk met beide handen aangrijpen.

Hoewel de PS5 in november van 2020 uitkwam – ruim vijf jaar geleden – heb ik nog altijd het gevoel dat deze consolegeneratie nog maar net is begonnen. De generatie kwam sowieso vrij traag op gang, omdat deze middenin de coronapandemie viel. Dat was ook voor spelontwikkelaars een ingewikkelde tijd waarin halsoverkop naar thuiswerkmogelijkheden gekeken moest worden, waardoor veel games die in ontwikkeling waren vertraging op liepen.

Sony’s eigen game-line-up is de afgelopen vijf jaar ook wat karig geweest. Dat heeft deels te maken met een focus op liveservicegames, waarbij diverse projecten die bij Sony’s meest prominente studio’s in ontwikkeling waren uiteindelijk werden geannuleerd. Denk bijvoorbeeld aan de The Last of Us-multiplayergame die na jaren productie in de prullenbak werd gegooid.

Daarbij is de ‘cross-generation’-periode van deze generatie uitzonderlijk lang. Nog altijd komen diverse games niet alleen op PlayStation 5, maar ook op PlayStation 4 uit. Nu is dat iets wat in de toekomst alleen maar vaker voor zal komen – de grenzen tussen consolegeneraties vervagen en daarmee is het ook makkelijker om de prestaties van games terug of juist op te schalen.

Toch zorgt het er ook voor dat er onder gamers een gevoel groeit dat nog lang niet het uiterste uit de PS5 is gehaald. Er is méér met dat apparaat mogelijk, vooral met de bestaande PS5 Pro in het achterhoofd. Een verlengde levenscyclus voor de console geeft ontwikkelaars de kans om een aantal schitterende spellen af te leveren in de laatste jaren van de spelcomputer – de ontwikkeltijd van games wordt immers ook steeds langer. Met toppers als Grand Theft Auto 6, The Witcher 4 en Intergalactic: The Heretic Prophet nog in het verschiet, is er meer dan genoeg potentie om het de komende jaren uit te zingen met de PS5.

Niet zonder risico’s

Natuurlijk brengt het uitstellen van een consolelancering ook risico’s met zich mee, zowel voor Sony als voor de consument. Het is namelijk helemaal niet zeker dat de wereldeconomie er eind dit decennium beter voor staat. Daarnaast zet het Sony voor een moeilijke keuze: gooit het jaren aan research voor de PS6 weg om de console eind dit decennium met moderne specificaties uit te kunnen brengen, of behoudt het simpelweg de huidige specs zodat deze op release mogelijk al deels zijn verouderd?

De eventuele keuze om de PlayStation 6 uit te stellen zal dan ook niet over één nacht ijs gaan. Het is aan de goedbetaalde mensen in topposities binnen het bedrijf om die knoop door te hakken. Maar puur vanuit mijn eigen, egoïstische liefde voor games gezien, heb ik er totaal geen moeite mee om nog een jaar of drie, vier op de PlayStation 5 te spelen. Laat maar eens zien wat die console nog kan, en blaas ons in 2029 of 2030 weg met een nieuwe consolegeneratie die écht een flinke technologische stap zet!

▼ Volgende artikel
Code geel en oranje wegens ijzel: zo check je of jouw route al gestrooid is
© Rijkswaterstaat
Huis

Code geel en oranje wegens ijzel: zo check je of jouw route al gestrooid is

Het is weer #codegeel en #codeoranje wegens gladheid door ijzel. Moet je toch de weg nog op? Via een online kaart van Rijkswaterstaat zie je live waar strooiwagens rijden en op welke wegen net is gestrooid.

Ga je naar Rijkswaterstaatstrooit.nl, dan krijg je een interactieve kaart van Nederland te zien. Op die kaart bewegen kleine icoontjes die de actieve strooiwagens voorstellen. De gegevens worden voortdurend bijgewerkt, waardoor je vrijwel live ziet waar op dat moment wordt gestrooid.

Naast de voertuigen vallen de gekleurde lijnen op de wegen op. Een paarse lijn betekent dat er in de afgelopen zes uur zout is gestrooid. Zo kun je zelf een inschatting maken of jouw route redelijk begaanbaar zal zijn of dat je éxtra moet opletten.

©Rijkswaterstaat

Zo lees je de strooikaart

De kaart laat zien wat er nu en in de afgelopen zes uur op de weg is gebeurd, inclusief strooiacties, wegdektemperaturen en radarbeelden. Kijk je vooruit, dan toont de kaart een verwachting tot twee uur met de voorspelde verwachte radarbeelden en wegdektemperaturen. Goed om te weten: je kunt niet vooruitkijken om te zien waar de strooiwagens gaan rijden.

Wegtemperatuur

De kaart laat meer zien dan alleen strooiwagens. Op veel plekken vind je ook de actuele wegdektemperatuur. Die metingen komen van 330 meetpunten verspreid over het hele land. Dat is relevant, omdat het asfalt vaak al onder nul kan zijn terwijl de buitentemperatuur dat nog niet is. Gaat het sneeuwen of regenen op wegdek dat al beneden nul is, dan neemt de kans op gladheid toe. Is de temperatuur nu nog boven het vriespunt? Kijk dan zeker even vlak voordat je vertrekt. Vanaf een uur of drie 's middags daalt de temperatuur namelijk meestal. En een wegdek dat nu net boven nul is, kan dan ineens zomaar weer kouder zijn. Als het dan gaat regenen, moet je echt uitkijken.

©Rijkswaterstaat

Dinsdag 3 februari, 14:30 uur: in het noordoosten van Groningen duikt de temperatuur van het wegdek al onder het vriespunt.

Neerslag

Links op de kaart zie je ook nog een icoontje van een regenwolk met een zonnetje erachter. Klik je daar op, dan krijg je actuele beelden te zien van de neerslagradar van het KNMI. Je ziet niet alleen waar de neerslag valt, maar ook of er veel of weinig valt. Dit neerslagbeeld wordt elke vijf minuten opnieuw samengesteld.

De weg op? Doe het veilig!

Door voor vertrek de strooikaart te checken, vergroot je de veiligheid onderweg. Of, anders gezegd, je verkleint het risico. Wat je zelf nog kunt doen? Controleer de bandenspanning. Bij kou daalt de luchtdruk, niet alleen buiten maar ook in je banden, wat invloed heeft op de grip. Kijk daarnaast of je voldoende ruitensproeiervloeistof hebt en of die bestand is tegen vorst; daar bestaan verschillende gradaties in. Leg voor de zekerheid ook een zaklamp en een warme deken in de auto. Een powerbank is eveneens handig. Mocht je vast komen te staan, dan blijf je in ieder geval warm en heb je genoeg stroom om je smartphone een paar uur te gebruiken.