De Teufel Motiv Voice is een compacte draagbare luidspreker met ondersteuning voor bluetooth en wifi. De speaker heeft een flinke adviesprijs van 300 euro en moet derhalve van goeden huize komen. Overtuigt het apparaat in z’n audioweergave? En hoe zit het met overige functies?

In 2020 bracht Teufel een gloednieuwe bluetoothspeaker uit in de vorm van de Teufel Motiv Go. Dat is een zeer compacte speaker met een overtuigend geluid, waar je bijvoorbeeld je smartphone of tablet aan kunt koppelen. Omdat dat niet altijd ideaal is en omdat mensen hun speakers tegenwoordig ook als bedieningsapparaat gebruiken om producten in hun smarthome mee aan te sturen, komt Teufel nu met de Teufel Motiv Voice. Dat is in essentie precies dezelfde speaker als bijna drie jaar geleden, met deze keer de toevoeging van Google Cast en Google Assistent.

Teufel Motiv Voice is zeer uitgebreid

Ondanks het compacte formaat is de Teufel Motiv Voice bijzonder uitgebreid. Je kunt apparaten via bluetooth en wifi verbinden (via het Google Cast-protocol), maar ook via de audio-aansluiting. Aan de rechterkant van de speaker zit daar een opening voor. Zo kun je dus ook apparaten via de kabel aansluiten, mocht je dat willen. De aanwezige bluetooth is met versie 5.0 wel enigszins achterhaald. Inmiddels is versie 5.3 gangbaar, en die biedt voornamelijk voor draadloze audioproducten voordelen. Denk dan aan een lagere energieconsumptie en een stabielere verbinding.

En vooral dat laatste had de Teufel Motiv Voice goed kunnen gebruiken. Tijdens het gebruik valt de bluetoothverbinding namelijk geregeld weg – soms wel een paar keer per uur, en dat is ontzettend irritant. Zeker als je in een omgeving bent waar je geen wifi tot je beschikking hebt. Al kan het ook gebeuren dat die verbinding soms wat moeite heeft, maar ondanks dat is die verbinding wel betrouwbaar. Als wifi-speaker slaagt de Motiv Voice dus, maar als bluetoothspeaker wat minder. Daarvoor hebben we te vaak de verbinding moeten checken.

Teufel heeft de Motiv Voice voorzien van een riante accu, wat een beloofde accuduur oplevert van ruim zestien uur. Om die speelduur te halen, moet je het geluid niet te hard zetten; dan verbruikt de speaker uiteraard meer energie. Daarnaast is niet helemaal duidelijk in hoeverre de standby-stand invloed uitoefent op de gebruikersduur. De speaker heeft de beloofde zestien uur in elk geval niet gehaald. Als kantoorkompaan stoppen we er toch liever gewoon de stekker in, zodat Google Assistent altijd beschikbaar is.

Intieme audio-ervaring

Net als voorganger Go heeft ook de Voice twee fullrange drivers en twee passieve bass drivers aan boord. Met een totaalvermogen van 20 watt kan het apparaatje geen hele kamer vullen met geluid, maar daar is-ie ook niet voor bedoeld. Je zet deze speaker naast je op het bureau of neemt hem mee de badkamer in, zodat je altijd en overal naar je muziek of podcasts kunt luisteren. Zolang je dat doet, levert de Teufel Motiv Voice een opmerkelijk intieme audio-ervaring af, terwijl het apparaat nergens inlevert op kwaliteit en zowel de hoge als lage tonen alle ruimte krijgen.

Het is opvallend hoe helder de Teufel Motiv Voice klinkt. Artiesten krijgen daardoor de ruimte die ze nodig hebben: je hoort altijd duidelijk wat ze zingen. En omdat de stemmen zo helder worden weergegeven, is de speaker uitermate geschikt voor het beluisteren van podcasts. Hoewel de baslaag eveneens goed vertegenwoordigd is, kan die soms wel wat warmte tekortkomen. Afhankelijk van de muziek die je luistert, klinken dreunen daardoor ietwat dof, terwijl ze op andere momenten juist overaanwezig zijn. Op zo’n moment zou een equalizer fijn zijn, dan kun je die problemen ondervangen.

Met een druk op de knop activeer je de Dynamore-modus. De speaker levert dan zijn intieme (en ietwat beperkte) audioweergave voor een veel bredere geluidspresentatie. De muziek klinkt daardoor rijker, waardoor je er tijdens een feestje wel een kamer mee zou kunnen vullen. Helaas is deze modus niet geschikt voor alle soorten muziek, want het kan een kakofonie aan achtergrondklanken opleveren waar je echt geen chocola van kunt maken. De artiest verdwijnt meer naar het midden, terwijl de klanken elders uitschieten naar de zijkanten. Wel komt de bas hier beter tot z’n recht.

Bediening via knoppen en via apps

Je kunt de Dynamore-functie activeren met het knoppencentrum boven op de speaker. Je kunt die knoppen lekker indrukken, waardoor ze voldoende feedback geven (iets wat bij het vorige model nagenoeg ontbrak). Het nadeel is dat je ze niet helemaal blind kunt bedienen. Ook al hebben de knoppen de vorm van de functie (zoals een plusknop voor meer volume), die voel je niet. Mettertijd wen je uiteraard aan de locatie van de functie, maar aanvankelijk druk je dus makkelijk op de verkeerde knop. Ze zijn in elk geval genoeg van elkaar verwijderd om fouten in de toekomst te voorkomen.

Je bedient de Teufel Motiv Voice met een muziekstreamingdienst naar keuze, mits die Google Cast ondersteunt. Bij Spotify kun je de speaker bijvoorbeeld uit het lijstje met beschikbare apparaten selecteren. Soms heeft dat programma nog weleens moeite met het detecteren van de speaker, en dan moet je de app opnieuw opstarten om de speaker te zien staan. En dat is opnieuw zo’n klein irritant aspect waarmee je te maken krijgt. Vooral op het gebied van verbindingen laat het product dus wat te wensen over. Maar als het eenmaal werkt, dan draaft de Motiv Voice lekker door.

Google Home en Google Assistent

Dankzij de ondersteuning voor Google Assistent kun je de Teufel-speaker ook opnemen binnen de Google Home-app. Door in de app op de speaker te tikken, kun je het volume bedienen. En in de nieuwe versie van Google Home zie je een mooie weergave van het nummer dat je luistert. Hiermee kun je bijvoorbeeld van nummer wisselen en de boel pauzerend. Helaas is ook hier geen equalizer aanwezig. Dat moeten we Google aanrekenen en niet Teufel, maar duidelijk is wel dat de speaker hier om vraagt. De audiokwaliteit is van hoog niveau, maar moet een beetje getweakt kunnen worden.

Tot slot kijken we nog even naar de Google Assistent-integratie. De Teufel Motiv Go is zonder omweg als slimme speaker te gebruiken. Je kunt het apparaat commando’s geven, die de stemassistent vervolgens uitvoert binnen je smarthome. Ideaal voor op kantoor of in de woonkamer. Mocht je liever niet willen dat de Assistent continu meeluistert – een sentiment dat we goed begrijpen – weet dan dat je de microfoon altijd kunt uitschakelen. Rechts zit een klein schuifje waarmee je dat hardwarematig regelt. Dan luistert de Assistent niet langer mee – toch een geruststellend idee.

Teufel Motiv Voice: conclusie

Onderaan de streep zijn we positief te spreken over de Teufel Motiv Voice. Voor een bedrag van nét geen 300 euro mag je wel betere kwaliteit qua verbinding verwachten. Op het gebied van audio is het echter bijzonder te noemen wat de Duitse audiofabrikant uit de aluminium behuizing perst. De toevoeging van Google Cast en Google Assistent maken de speaker toekomstbestendig, al voelt het tegelijkertijd wat beperkt aan. Waarom zou je andere integraties achterwege laten? Daardoor is de speaker op dit prijspunt lastig te verantwoorden – maar laat hem niet liggen met wat korting.

Microsoft Gaming-ceo Phil Spencer en Xbox-directeur Sarah Bond vertrekken bij het Amerikaanse bedrijf.

Dat hebben verschillende media vernomen, en Spencer zelf heeft het inmiddels ook bevestigd via social media. Daarbij publiceerde IGN ook interne e-mails van Microsoft's ceo Satya Nadella, de te vertrekken Spencer en de nieuwe Microsoft Gaming-ceo Asha Sharma en Matt Booty.

Naar verwachting vertrekt Spencer, die bijna veertig jaar bij Microsoft werkzaam was, aanstaande maandag. Xbox-president Sarah Bond - waarvan voorheen werd gedacht dat ze Spencer uiteindelijk zou vervangen - gaat ook weg. Asha Sharma is op dit moment nog de president van Microsofts CoreAI en gaat dus Microsoft Gaming bestieren. Matt Booty, het hoofd van Xbox Game Studios, wordt gepromoot naar chief content officer en zal nauw samenwerken met Sharma.

"Afgelopen najaar deelde ik met Satya dat ik nadacht over mijn vertrek en het beginnen aan het volgende hoofdstuk van mijn leven", zo stelt Spencer in zijn e-mail. "Vanaf dat moment gingen we aan de slag met onze aanpak, met het oog op het behoud van stabiliteit en het versterken van de fundering die we hebben gebouwd. Xbox is altijd meer dan een bedrijf geweest. Het is een levendige gemeenschap bestaande uit spelers, makers en teams die erg veel geven om wat we bouwen en hoe we dat doen. Het verdient een goed doordacht plan voor de toekomst."

"Ik wil Phil bedanken voor zijn uitzonderlijke leiderschap en samenwerking", aldus Nadella in zijn e-mail naar werknemers. "In meer dan 38 jaar bij Microsoft, waaronder 12 jaar aan het hoofd van de gamedivisie, heeft Phil geholpen met het transformeren van wat we doen en hoe we dat doen."

De nieuwe Microsoft Gaming-ceo aan het woord

Sharma, de nieuwe ceo van Microsoft Gaming, meldt in haar e-mail: "Mijn eerste taak is simpel: begrijpen hoe dit werkt en het vervolgens beschermen. Dat begint bij drie verplichtingen. Ten eerste geweldige games - daar begint alles mee. We moeten geweldige games hebben die door onze spelers geliefd worden." Vervolgens vertelt Sharma over het belang van onvergetelijke personages, de macht geven aan ontwikkelstudio's en iconische franchises.

"Ten tweede: de terugkeer van Xbox. We verbinden ons opnieuw aan onze trouwe Xbox-fans en -spelers, die de afgelopen 25 jaar in ons hebben geïnvesteerd, en de ontwikkelaars waar we de uitgebreide universa en ervaringen die onze spelers wereldwijd omarmen mee hebben gebouwd. We zullen onze afkomst eren met een vernieuwde inzet voor Xbox, te beginnen bij de console, die heeft gevormd wie we zijn." Sharma benadrukt daarbij dat games tegenwoordig op meerdere apparaten te vinden zijn, en spreekt uit dat Microsoft zich niet wil limiteren aan één apparaat. "Terwijl we uitbreiden op pc, mobiel en cloud, moet Xbox naadloos, onmiddellijk en waardig voor de gemeenschappen die we serveren voelen."

Het derde punt van Sharma is "de toekomst van spelen. We nemen de heruitvinding van spelen waar. Daarom zullen we investeren in nieuwe zakenmodellen en nieuwe manieren om te spelen door gebruik te maken van wat we al hebben: iconische teams, personages en werelden waar mensen van houden. Maar we zullen die werelden niet behandelen als statische IP om uit te melken en geld uit te onttrekken. We bouwen een gedeeld platform en gereedschappen die ontwikkelaars en spelers de macht geven om hun eigen verhalen te creëren en delen."

Over Spencer en de staat van Xbox

Phil Spencer werd in 2014 hoofd van Xbox, toen hij de opdracht had Xbox One van een gebrekkige release het jaar ervoor te redden. Tijdens die consolegeneratie werd onder andere het populaire Xbox Game Pass gelanceerd. Dankzij onder andere die service en zijn veelvuldige interviews werd hij al snel populair onder gamers.

Na de Xbox Series X en S-release in 2020 begon de mening over Spencer om te slaan, vooral gevoed door de veranderingen rondom Xbox als merk. Sinds enkele jaren komen de spellen van Xbox-ontwikkelaar zelfs vaak ook op andere platforms uit - bijvoorbeeld op PlayStation 5 en Nintendo Switch. Tegelijkertijd loopt de verkoop van de huidige Xbox Series X en S-consoles flink terug. Spencer zelf verscheen de afgelopen jaren steeds minder vaak in interviews, en ook de vele ontslagrondes en studiosluitingen binnen de Xbox-divisie zorgden voor reputatieschade.

Tegelijkertijd werden onder Spencers leiding grote aankopen als Bethesda en Activision Blizzard gedaan, bekend van gamefranchises als The Elder Scrolls, Fallout en Call of Duty.

Microsoft heeft eerder laten weten aan een nieuwe console te werken, die de grenzen tussen consoles en pc moet vervagen. Voor zover bekend wordt dit een apparaat die in feite pc-games af gaat spelen, alsmede Xbox-games, en waarop verschillende digitale pc-winkels bereikbaar zullen zijn - en dus niet alleen die van Microsoft zelf.

Het vertrek van twee belangrijke kopstukken binnen Microsofts gamedivisie is opvallend, zeker in combinatie met het feit dat de gametak van het bedrijf schijnbaar in een transitieperiode zit. Ook het feit dat de nieuwe ceo van Microsoft Gaming van CoreAI afkomt, houdt de gemoederen onder gamers bezig. Microsoft zet groots in op kunstmatige intelligentie, maar onder gamers heerst vooral onvrede over de invloed die AI tegenwoordig heeft op hun hobby. Sharma benadrukte in haar interne e-mail echter dat Xbox zich niet gaat richten op "zielloze AI-slop".

Toen je je laptop kocht, keek je waarschijnlijk vooral naar de processor, de grafische chip en hoeveel GB werkgeheugen erin zit. Of dat werkgeheugen DDR4 of DDR5 is, is voor de meeste mensen geen doorslaggevende factor. Toch is het wel handig om te weten wat de verschillen zijn tussen DDR4, dat je vooral in oudere laptops tegenkomt, en DDR5, dat bij nieuwe modellen meestal de standaard is. DDR5 kan per seconde meer data verwerken dan DDR4. Wat dat verschil betekent en wanneer extra gigabytes meer opleveren dan de stap naar DDR5, lees je in dit artikel.

De techniek achter DDR4 en DDR5

Het grootste verschil tussen DDR4 en DDR5 zit in de datasnelheid en bandbreedte. Zie het als een digitale weg: DDR4 is een prima route waar het verkeer netjes doorrijdt, DDR5 is een bredere snelweg waar per seconde meer data overheen kan. Daardoor hoeft de processor bij zware taken waarbij veel data heen en weer gaat (denk bijvoorbeeld aan videobewerking) minder vaak te wachten op nieuwe informatie. Let wel: die extra 'rijstroken' leveren pas winst op als je processor, grafische chip en software er ook echt gebruik van maken. Bij lichte taken, zoals browsen en tekstverwerken, is werkgeheugenbandbreedte zelden de bottleneck. Gaat dat langzaam, dan heeft dat eerder te maken met de processor, opslag, of de browser.

DDR5 kan ook helpen met het energieverbruik, omdat het op een lagere spanning werkt: 1,1 volt in plaats van 1,2 volt bij DDR4. In een laptop kan dat iets schelen, al hangt het effect af van wat je doet en hoe de rest van het systeem is opgebouwd. Daarnaast zit bij DDR5 een deel van de stroomregeling op de geheugenmodule zelf. Dat kan de stroomvoorziening stabieler maken, maar het maakt de module ook wat complexer om te produceren.

Wat biedt DDR5 in de praktijk?

DDR5 komt vooral tot zijn recht bij taken die veel werkgeheugenbandbreedte vragen, zoals 8K videobewerking of complexe simulaties. Daarbij blijft de processor (en soms de GPU) meestal de doorslaggevende factor: die bepaalt of je systeem zo'n klus überhaupt vlot aankan. DDR5 kan helpen om wachttijd te verminderen, maar het maakt een trage CPU niet ineens snel. Een ander voordeel is dat je per module hoge capaciteiten kunt halen. Voor zware desktop-werkstations zijn systemen met 256 GB aan werkgeheugen inmiddels realiteit. Bij laptops ligt die grens doorgaans lager, vaak rond de 128 GB, omdat ze meestal minder geheugenslots hebben. Bovendien is het werkgeheugen bij veel modellen vastgesoldeerd, waardoor je later niet kunt uitbreiden.

©Batorskaya Larisa

DDR5 voor gamers: nodig of niet?

Voor gamers blijft het voordeel van DDR5 vaak beperkt. In veel games gaat het om een klein verschil, en op 1440p of 4K zie je dat meestal nog minder terug omdat je dan eerder tegen de grens van de videokaart aanloopt dan tegen die van het werkgeheugen. Ook hier geldt: de keuze voor CPU en vooral GPU bepaalt je gameprestaties veel sterker dan de stap van DDR4 naar DDR5. Dat verschil tussen DDR4 en DDR5 is onderzocht in een vergelijkingstest van de gezaghebbende site Tom's Hardware. Daarbij ging het bijvoorbeeld om 3% verschil in gameprestaties in Assassin's Creed Valhalla, 2% in Far Cry 6, Tom Clancy's Ghost Recon Breakpoint, Watch Dogs: Legion en Borderlands 3, en 1% in Shadow of the Tomb Raider en Wolfenstein: Youngblood.

©Crystal Dynamics

Is een laptop met DDR4 nog goed genoeg?

Ja, voor de meeste Nederlanders is een laptop met DDR4 nog steeds goed genoeg. Gebruik je hem vooral voor internetten, Netflix kijken, Microsoft Office en af en toe een simpele fotobewerking, dan merk je in de praktijk nauwelijks verschil tussen DDR4 en DDR5. Bij laptops is DDR4 of DDR5 bovendien vaak geen losse keuze: het hangt samen met de generatie processor die in het model zit.

DDR5 kan wel voordeel geven bij zwaardere taken waarbij de computer grote hoeveelheden data tegelijk moet verwerken, maar dat wordt pas echt interessant als je met zware programma's werkt, of als je games zo soepel mogelijk wilt laten lopen - ervan uitgaande dat je CPU en GPU die werklast ook aankunnen. Denk aan situaties waarin je merkt dat je laptop moeite heeft om alles bij te houden, ook al staat de beeldkwaliteit niet eens extreem hoog. In veel situaties blijft het verschil klein. Belangrijker is vaak de hoeveelheid werkgeheugen: 16 GB voelt meestal merkbaar fijner dan 8 GB, ongeacht of het DDR4 of DDR5 is.

DDR4 is niet meer vanzelfsprekend goedkoop

Lange tijd was DDR4 de slimme, goedkope keuze als je vooral op de prijs lette: het verschil met DDR5 was groot. Door de huidige tekorten klopt dat beeld minder. DDR4-geheugen is flink duurder geworden; in sommige gevallen is de prijs zelfs meer dan verdubbeld. DDR5 is ook duurder geworden, maar omdat de productie van DDR4 wordt afgebouwd, kan DDR4 relatief harder in prijs oplopen. Daardoor ligt DDR4 in veel gevallen dichter tegen DDR5 aan dan je zou verwachten. Wie nu een nieuw systeem koopt, is met DDR4 vaak nog steeds het minst kwijt, alleen is 'goedkoop' bij werkgeheugen momenteel een rekbaar begrip.

©ronstik

Upgraden: wat wel en niet kan

DDR4 en DDR5 zijn nooit onderling uitwisselbaar, ook niet in een desktop. De inkeping zit op een andere plek en het platform moet het juiste type werkgeheugen ondersteunen. Je kunt dus geen DDR5 plaatsen in een systeem dat voor DDR4 is gemaakt, en andersom ook niet.

Bij laptops betekent dit meestal dat als je wilt overstappen op DDR5 je een nieuwe laptop zult moeten kopen. Veel laptops hebben namelijk geen uitbreidbaar werkgeheugen meer: de geheugenchips zitten voor ruimte- en kostenbesparing op het moederbord gesoldeerd, en bij sommige ontwerpen zelfs in hetzelfde pakket als de processor. Dan kun je later niets meer bijprikken. Dat is ook precies waarom DDR4 vs DDR5 bij laptops zelden de hoofdvraag is: je kiest een model, en daar hoort dit type geheugen bij.

Bij een desktop heb je vaak meer speelruimte, maar ook daar is het geen kwestie van alleen de geheugenmodules wisselen. Wil je van DDR4 naar DDR5, dan heb je een moederbord nodig dat DDR5 ondersteunt, en vaak ook een processor die bij dat moederbord past. Heb je vooral te weinig werkgeheugen (bijvoorbeeld 8 of 16 GB) en merk je dat je pc daardoor traag wordt, dan is extra DDR4 bijplaatsen meestal de goedkoopste verbetering. Pas als je toch al toe bent aan een grotere upgrade van je pc, wordt de stap naar DDR5 logisch.

Wanneer moet je echt upgraden?

Echt upgraden is pas zinvol als je merkt dat je huidige machine niet meer probleemloos werkt bij zware klussen zoals grote fotobestanden bewerken, video's monteren of veel dingen tegelijk doen. Heb je nu een laptop met 16 GB of 32 GB DDR4 die nog vlot werkt? Blijf die dan vooral gebruiken zolang de prijzen zo hoog liggen. Twijfel je, kijk dan eerst wat de oorzaak van de mindere prestaties is: zit je werkgeheugen tegen zijn limiet, of zijn het vooral je processor of GPU die de klus niet bijbenen?

Zo controleer je of je extra RAM nodig hebt

Voordat je besluit om een flinke investering te doen in een nieuw systeem of extra geheugen, is het slim om te kijken hoe je huidige computer presteert onder druk. Je kunt dit eenvoudig zelf testen op zowel Windows als Mac.

Windows

Open eerst de programma's die je normaal gesproken tegelijk gebruikt, zoals je browser met veel tabbladen, Word en een videocall. Druk daarna op Ctrl + Shift + Esc om Taakbeheer te openen. Ga naar het tabblad Prestaties en klik op Geheugen. Kijk vervolgens naar de grafiek en het percentage dat in gebruik is: blijft dat langere tijd rond de 80 tot 90 procent hangen terwijl je gewoon je dagelijkse werk doet, dan zit je tegen de grens van je werkgeheugen aan. Dat merk je vaak aan kleine haperingen, zoals tabbladen die trager laden of apps die later reageren. Zie je tegelijk dat je pc veel met de schijf bezig is, bijvoorbeeld omdat programma's ineens langzamer worden terwijl je opslaglampje blijft knipperen, dan is de kans groot dat Windows tijdelijk data op de SSD parkeert omdat het werkgeheugen volloopt.

Apple

Open je gebruikelijke programma's en druk daarna op Command + Spatiebalk. Typ Activiteitenweergave en druk op enter. Klik bovenin op het tabblad Geheugen en kijk onderaan naar de grafiek bij Geheugendruk. Is die groen, dan is er niets aan de hand. Wordt de grafiek geel of rood, dan heeft je Mac meer geheugen nodig om alles vlot te blijven draaien. Let ook op Gebruikte swap: als dat oploopt tot meerdere gigabytes, dan is je werkgeheugen in de praktijk te krap.