Je kunt de klok er op gelijkzetten; ieder jaar verschijnt er rond de feestdagen nieuwe editie van de FIFA gameserie. De belangrijkste vraag is dus ook nu weer: wat heeft Electronic Arts ditmaal toegevoegd om een eventuele aanschaf van versie '09 te rechtvaardigen?

Muiscontrole

Het levert altijd weer interessante discussies onder gamers op. Kun je met een beetje fatsoen voetballen op de pc of heb je daar toch echt een PlayStation of Xbox voor nodig? Toch is het antwoord simpel. Zolang je één of meerdere controllers/gamepads aan de pc hebt gekoppeld, maakt het eigenlijk niet zoveel uit en is het vooral een kwestie van smaak. Een soepel potje voetballen met het toetsenbord en de muis lijkt daarentegen uitgesloten. Zelfs als een nieuwe versie een verbeterde muiscontrole claimt. Toch is de beschikbaarheid van muis en toetsen een bijkomend voordeel bij FIFA en al helemaal bij de meest recente release. Want dat het bij dit spel alleen om voetbalactie gaat, is een illusie. Er verschijnen steeds meer 'toeters en bellen' waarbij het draait om tactiek, managementskills en wetenswaardige club- en spelersinfo. Om daar snel en soepel gebruik van te maken, is de beschikbaarheid van muis en toetsen natuurlijk een pre.

Adidas Live

Ook FIFA 09 bevat veel nieuwe extra's op dat vlak. Zo is er een aanpasbaar widgetmenu dat je online verbindt met de FIFA-community en je op de hoogte op houdt van het laatste nieuws over je favoriete club. Deze, door Adidas gesponsorde Live-seizoenwidget levert wekelijks bijgewerkte vormgegevens van voetballers op basis van hun prestaties in echte wedstrijden. Dit onderdeel geldt in eerste instantie voor enkele buitenlandse (o.a. Engeland, Duitsland, Italie en, ehhh Mexico) competities en natuurlijk niet– we hadden niet anders verwacht – voor de Eredivisie. Overigens zul je de portemonnee open moeten trekken als je de Live-updates van meer dan één land wilt ontvangen.

Knokken om de bal

Op het gebied van de gameplay zijn er geen al te schokkende veranderingen te bespeuren. Wat wel opvalt, is dat er op het veld harder wordt gewerkt en 'geknokt'. Bijvoorbeeld als een bal dreigt uit te gaan of in 1-tegen-1 duels. Dat vergt nog meer van het tactisch inzicht en gevoel voor timing. Dit vernieuwde fysieke bots- en afschermsysteem met snelle vrije trappen en verrassende inworpen is dus een absolute aanwinst. De kunstmatige intelligentie van de tegenstanders is wederom op niveau, al lijkt het er wel op dat door een verbeterd realisme in AI-tactiek de speelbaarheid er in grote lijnen iets makkelijker op is geworden.

Kruip in huid

Met meer dan 500 officiële teams, 30 competities, 61 toernooien, waaronder 42 officiële in licentie gegeven toernooien, zul je je niet snel vervelen. Uiteraard kun je desgewenst een eigen team creëren en zelf een toernooi organiseren. Gelukkig is ook de 'Be A Pro-modus' weer helemaal terug in FIFA 09. Hierbij kruip je in de huid van één enkele voetballer en laat je de rest van de teambesturing aan de AI over . Door goed positiespel, fraaie passes , geslaagde tackles en het maken van (wereld)goals, verdien je – hopelijk - een hoge(re) waardering in het team.

Derde generatie

Met de grafische presentatie van FIFA 09 zit het – ook de pc – helemaal snor. Het spel wordt aangedreven door de derde generatie EA SPORTS-voetbalengine. Dankzij het nieuwe physicsmodel is het soort acties afhankelijk van de snelheid en het gewicht van de speler. Hiervoor zijn er meer dan 350 nieuwe animaties toegevoegd. Het realisme bij de weergave van de spelers en het speelveld (gras in 3D) is sterk verbeterd en ook de snelheid van spelen blijft in deze hogere resoluties op prima niveau.

Helaas online

Helaas kun je maar met maximaal twee spelers online tegen elkaar spelen. Dat is in vergelijking met de consolevariant (10-tegen-10) een redelijke teleurstelling. Wil je met meer dan twee spelers in FIFA 09 aan de slag dan kan dat slechts op één pc of via een netwerk.PluspuntenMinpuntenConclusie

Ja! Helaas! De ware voetballiefhebber met een pc zal opnieuw naar de winkel moeten om ook dit jaar EA's FIFA aan te schaffen. Alle verbeteringen en uitbreidingen in versie '09 zorgen voor een grote stap vooruit en leveren opnieuw het bewijs dat je voor de beste sport niet per se achter de tv hoeft te zitten.

Benieuwd hoeveel geld je maandelijks aan boodschappen, abonnementen en verzekeringen spendeert? Een digitaal huishoudboekje komt dan goed van pas. Importeer je banktransacties, koppel je bankrekening(en) of voer alle betalingen handmatig in. Vervolgens zie je in één klap aan welke zaken je je geld uitgeeft. Zo krijg je meer grip op je financiën. We zetten de beste Nederlandstalige hulpjes op een rij.

Hoewel veel banken in hun apps alle uitgaven specificeren, zijn digitale huishoudboekjes nog altijd de moeite waard. Afhankelijk van welke toepassing je kiest, kun je namelijk meerdere rekeningen koppelen. Zo krijg je dus een compleet beeld van alle inkomsten en uitgaven. Veel online tooltjes zijn gratis, maar de functionaliteit is vaak beperkt. Voor de volledige versie dien je een maand- of jaarabonnement af te sluiten. Aangezien we met een digitaal huishoudboekje de uitgaven juist willen inperken, passeren in dit artikel alleen gratis oplossingen de revue.

BankTrans

Hoewel de Nederlandse eigenaar begin 2024 met de ontwikkeling van BankTrans stopte, blijft het programma nog wel bestaan. Download een versie voor Windows, macOS of Linux en importeer vervolgens banktransacties van verschillende rekeningen. Dat kan via diverse bestandsformaten, zoals csv, txt en MT940. Bij vrijwel iedere Nederlandse bank kun je een geschikt transactiebestand ophalen.

De oubollige gebruikersomgeving is even wennen. Zodra de transactiegegevens zijn ingelezen, verschijnen alle inkomsten en uitgaven in een lange waslijst. Bekijk onder meer of iets via een incasso, betaalautomaat of iDEAL is betaald. Je dient handmatig categorieën aan transacties toe te wijzen. Sleep hiervoor geselecteerde transacties naar een categorie aan de linkerkant. Wanneer deze klus eenmaal is geklaard, zie je precies hoeveel geld je maandelijks of jaarlijks aan pakweg kleding, cadeaus en brandstof uitgeeft. Gebruik hiervoor de filteropties.

Budgetbeheerder, Geld tracker

Zoek je een digitaal huishoudboekje voor je smartphone of tablet, dan is Budgetbeheerder, Geld tracker een goede keuze. Deze breed gewaardeerde app is zowel voor Android als iOS beschikbaar. Je kunt de toepassing gratis gebruiken, al komen er dan wel regelmatig advertenties en reclamevideo’s tevoorschijn.

Dit huishoudboekje is simpel in gebruik. Selecteer eerst de gewenste datum en tik daarna op het plusteken om inkomen of een kostenpost toe te voegen. Kies hierbij ook een van de beschikbare categorieën. Is deze lijst niet compleet? Geen probleem, want je maakt in de instellingen zo nodig een nieuwe categorie aan. Handig is dat je (een foto van) een kassabon, factuur of loonstrook kunt bijsluiten.

Helaas is het importeren van een transactiebestand niet mogelijk. Hierdoor kost het veel tijd om alles handmatig in te voeren. Wie alle transacties zorgvuldig toevoegt, kan een balans van een week, maand, jaar of aangepaste periode opvragen. Stel optioneel herinneringen in, zodat je het huishoudboekje op gezette tijden kunt bijwerken.

De Huishoudkist

Net als BankTrans heeft ook De Huishoudkist een gedateerde vormgeving. Bovendien vraagt de softwareontwikkelaar voor het analyseren van banktransacties een klein bedrag. Plaats een transactiebestand van jouw bankrekening in de downloadmap van Windows. Via Invoer / Import bank plukt De Huishoudkist alle transacties uit het bankbestand. Werkt het goed en wil je grafieken van de ingelezen banktransacties tonen, dan kost deze module eenmalig 7,60 euro. Als alternatief kun je de boel ook handmatig invoeren.

Je dient eigenhandig de juiste categorieën aan betalingen en inkomsten toe te voegen. De Huishoudkist heeft hiervoor een uitgebreide lijst. Een pluspunt is dat je een heleboel grafieken kunt opvragen, zoals de gemiddelde inkomsten en uitgaven per maand of het jaarbudget van jouw gezin. Daarnaast kun je een grafiek met uitgaven van alle geselecteerde categorieën opvragen. Wil je liever niet dat andere gezinsleden De Huishoudkist gebruiken, dan beveilig je het programma met een wachtwoord.

Dyme Basic

Dyme is een modern vormgegeven app voor Android en iOS. We bespreken in dit artikel de gratis basisversie. Maak na de installatie eerst een account aan. Overigens kun je ook met een profiel van Apple, Google of Facebook inloggen. Vervolgens ga je je bankrekening koppelen, waarna Dyme automatisch alle transacties ophaalt. Soms werkt deze koppeling niet meteen, maar blijf het in dat geval gewoon proberen. Ben je ietwat huiverig om zomaar bankgegevens met een app te delen? Weet dan dat Dyme voldoet aan de voorwaarden van De Nederlandsche Bank. Al jouw gegevens worden gecodeerd opgeslagen.

Je kunt optioneel pushberichten aanzetten. Zo weet je een dag van tevoren bijvoorbeeld wanneer de woonstichting huur afschrijft of jouw werkgever salaris stort. Fijn is dat Dyme Basic op eigen houtje inkomsten, vaste lasten en uitgaven categoriseert. Dat scheelt vergeleken met andere huishoudboekjes een heleboel tijd! Je kunt hierbij naar onderliggende subcategorieën doortikken.

De app checkt ook of er voor bepaalde verzekeringen, energieleveranciers en providers goedkopere alternatieven zijn. Misschien kun je zelfs rechtstreeks overstappen. Dit is trouwens een belangrijk verdienmodel van Dyme, want het Amsterdamse bedrijf strijkt op die manier commissies op. Met de betaalde versie (Silver of Gold) kun je onder andere ongewenste contracten opzeggen, eigen categorieën toevoegen en transacties naar Excel exporteren.

MijnGeldzaken.nl - Brons

In 2019 nam MijnGeldzaken.nl het populaire online huishoudboekje AFAS Personal over. Deze dienst is nog altijd gratis beschikbaar, al is het zogenoemde Brons-account wel beperkt. Zo koppel je in tegenstelling tot Dyme Basic slechts één rekeningnummer. Verder kun je niet budgetteren en geen eigen categorieën aanmaken. Wie niet op deze beperkingen zit te wachten, betaalt voor een Koper-abonnement zo’n 27 euro per jaar.

Nadat je een account hebt aangemaakt, log je op de website of in een app (Android en iOS) in. MijnGeldzaken.nl kan zo nodig gegevens van een oud AFAS Personal-account importeren. Het dashboard is behoorlijk uitgebreid. Neem dus even de tijd om alle functies te verkennen. Je kunt een bankrekening koppelen óf handmatig banktransacties importeren via een csv-bestand. Helaas is voor gratis leden het koppelen van een bankrekening slechts een beperkte periode beschikbaar. MijnGeldzaken.nl voldoet aan de voorwaarden van De Nederlandsche Bank.

Het huishoudboekje toont in het hoofdscherm hoeveel geld je volgens historische data deze maand nog ontvangt en nog dient te betalen. Verder wijst MijnGeldzaken.nl zelfstandig categorieën aan inkomsten en uitgaven toe. Een cirkeldiagram toont hoeveel geld je aan wonen, huishouden, vervoer, verzekeringen, vrije tijd en kleding spendeert. Jammer genoeg maakt deze webdienst nauwelijks gebruik van kleuren, waardoor de gebruiksomgeving nogal saai oogt.

Bankkoppeling intrekken

Je kunt de zogeheten PSD2-koppeling naar jouw bank op ieder moment weer stopzetten. Nuttig voor het geval je Dyme of MijnGeldzaken.nl niet meer gebruikt. Duik hiervoor in de instellingen van de gebruikte tool en navigeer naar je bankgegevens. Vervolgens kun je de PSD2-koppeling intrekken.

Conclusie

Hoewel de mogelijkheden van MijnGeldzaken.nl Brons en Dyme Basic in grote lijnen overeenkomen, geven we toch de voorkeur aan laatstgenoemde aanbieder. Je kunt hiermee in de gratis versie namelijk meerdere rekeningnummers koppelen, waarna deze app alle transacties automatisch categoriseert. Bovendien blijft de bankkoppeling in stand, terwijl die bij MijnGeldzaken.nl Brons na de proefperiode vervalt. Wellicht wil je liever niet dat het digitale huishoudboekje banktransacties rechtstreeks bij jouw bank ophaalt. In dat geval zijn BankTrans (desktopprogramma) en Budgetbeheerder, Geldtracker (app) bruikbare alternatieven.

Sony lanceert met de PS-LX3BT en PS-LX5BT twee nieuwe draadloze draaitafels. Met een prijsverschil van precies 100 euro (349 vs 449 euro) rijst bij veel consumenten direct de vraag: heb je die extra kwaliteit van het duurdere model eigenlijk wel nodig als je toch via bluetooth luistert?

Veel mensen denken onterecht dat de kwaliteit van een platenspeler er niet toe doet zodra je het signaal draadloos verstuurt. 'Bluetooth comprimeert het geluid toch, dus waarom zou ik betalen voor betere hardware?' is een veelgehoorde aanname. In dit artikel leggen we uit waarom de mechanische basis zelfs bij draadloos luisteren van belang is, en wanneer je die 100 euro beter in je zak kunt houden.

De strijd tegen trillingen

De belangrijkste technische reden om voor een duurder model zoals de PS-LX5BT te kiezen, zit 'm puur in de fysica: massa en materiaal. Een platenspeler is in feite een seismograaf; hij moet minuscule trillingen in de groef van een plaat registreren, maar mag geen enkele andere trilling oppikken.

Bij instapmodellen is de behuizing vaak lichter en de toonarm eenvoudiger. Hierdoor dringen trillingen van de motor, je voetstappen of zelfs de luidsprekers makkelijker door tot de naald. Dit resulteert in een rommelig geluidsbeeld. De PS-LX5BT onderscheidt zich hier met een zwaardere, uit één stuk opgebouwde behuizing en een aluminium toonarm.

Een bluetooth-chip verstuurt uiteindelijk exact wat hij binnenkrijgt. Als de naald door een lichtere constructie trillingen oppikt of de groef niet stabiel volgt, wordt die vervorming óók digitaal verstuurd. Geen enkele dure codec (zoals aptX Adaptive) kan een slecht bronsignaal repareren. Een betere mechanische basis zorgt in dit geval dus voor een schoner signaal vóórdat de bluetooth-compressie plaatsvindt.

©Sony

Gemak boven audiofiel genot

Wanneer is het instapmodel (de PS-LX3BT) dan wél de slimste keuze? Als je vinyl vooral ziet als een sfeervolle toevoeging aan je interieur en je luistersessies vaak op de achtergrond plaatsvinden. Deze goedkopere speler is ontworpen voor gebruiksgemak (met één druk op de knop speel je een plaatje af) en voelt zich prima thuis in elk interieur.

Sluit je de speler aan op een compacte soundbar of een draagbare speaker in de keuken? Dan vallen de subtiele details die een duurdere speler wel oppikt vaak weg in de beperkingen van je luidspreker. Voor het draaien van een plaatje tijdens het koken of borrelen biedt het duurdere model in deze context nauwelijks hoorbare meerwaarde.

©Sony

Wanneer details verloren gaan in de mix

De beperkingen van een lichtere, goedkopere platenspeler merk je pas zodra je écht gaat luisteren. Zet je een hoofdtelefoon met goede noise-cancelling op, dan hoor je bij een instapper sneller bijgeluiden, zoals een lichte brom van de motor of een minder strakke baslijn omdat de naald het moeilijk heeft bij complexe muziekstukken.

De PS-LX5BT met zijn zwaardere rubber mat en stabiele arm zorgt voor rust in het geluid. Vooral bij dynamische muziek (met harde en zachte stukken) of oudere platen die niet meer perfect vlak zijn, moet het betere mechaniek de naald stabieler in de groef houden. Daardoor hoor je meer muziek en minder 'apparaat'.

Prijs versus prestatie

Het idee dat hardware er niet toe doet bij bluetooth-audio is een fabel. De mechanische kwaliteit van de platenspeler bepaalt de kwaliteit van het bronmateriaal. Voor achtergrondmuziek en sfeer is de Sony PS-LX3BT een prima stijlvolle keuze. Echter, wie de stabiliteit en rust in zijn muziek zoekt die vinyl zo uniek maakt, vindt in de PS-LX5BT een duidelijk hoorbare upgrade. Die 100 euro betaal je niet voor extra functies, maar voor een stabielere basis van je geluid.