ID.nl logo
16 wifi-mesh-systemen vergeleken
© PXimport
Huis

16 wifi-mesh-systemen vergeleken

Mesh-wifi is niet meer weg te denken. We testen zestien verschillende wifi-mesh-systemen van acht verschillende fabrikanten (alweer zes producten meer dan een jaar geleden). Het strijdtoneel is een modern betonnen gebouw uit de 21e eeuw, bestaande uit drie verdiepingen en 1200 keiharde vierkante meters. Geen sinecure om dat van wifi te voorzien en zo konden we het kaf van het koren eenvoudig scheiden.

Gigantisch veel lijkt de markt voor wifi-mesh-systemen op het eerste gezicht niet te zijn veranderd, we zien voornamelijk dezelfde fabrikanten hun productcatalogi uitbreiden. Netgear, TP-Link, Linksys en ASUS voegen onder dezelfde serienamen als vorig jaar extra modellen toe, met primair iets andere antenne-opstellingen.

D-Link is een grote naam in netwerkland, maar was vorig jaar afwezig: hun Covr-systemen waren tijdens onze vorige test nog niet klaar. Zij doen dit jaar wel mee met zowel een dualband- als triband-oplossing, net als zo’n beetje elke concurrent.

Zowel AVM (vooral bekend van de Fritz!Box) als ASUS bewandelen ook een ander pad, namelijk het toevoegen van mesh-functionaliteit aan hun bestaande routers. Daarmee zit elke grote netwerkfabrikant feitelijk op één of andere manier in op het mesh-wifi-concept waarbij je meerdere draadloze accesspoints in je huis hebt en bekabeling overbodig is.

Ondanks de grote overlap in producten tussen onze vorige test en deze, is het opnieuw testen van die producten wel degelijk cruciaal, want via firmware-updates hebben de meeste fabrikanten significante veranderingen in hun systemen aangebracht. Primair op gebied van mogelijkheden of het installatiegemak, maar in sommige gevallen zijn zelfs de prestaties noemenswaardig verbeterd. Mocht je vorig jaar een specifiek model van je wenslijstje hebben geschrapt vanwege een ontbrekende eigenschap, zoals bedrade backhaul of accesspoint-modus, dan loont het de tabel opnieuw door te nemen.

AC-klasse

We splitsen de systemen in twee categorieën: dualband- en triband-oplossingen. De laatste kenmerkt zich door een extra ingebouwd draadloos netwerk specifiek voor het versturen van data tussen de satellieten (of accesspoints). Dualband-oplossingen, te herkennen aan de AC1200-, AC1300- of AC1750-classificering, dienen vooral om het bereik van je netwerk te vergroten, maar hebben een beperkte capaciteit. Meerdere intensieve gebruikers op de verschillende toegangspunten is vragen om problemen. Daarmee zijn ze primair geschikt als betaalbare oplossingen voor huishoudens met weinig (gelijktijdige) gebruikers.

Wil je bijvoorbeeld met z’n vieren gelijktijdig op de verschillende punten werken, kijk dan naar minimaal een AC2200-systeem. De extra capaciteit tussen de verschillende punten voorkomt dat een actieve downloader in de huiskamer een Netflix-stream in 4K op zolder platlegt.

Testprocedure

Voor deze test gaan we er wederom van uit dat mensen die geïnteresseerd zijn in wifi-mesh-systemen als belangrijkste doel hebben om op elke plek in huis een goed genoeg bereik te hebben. Sets die dat niet bieden, straffen we in de individuele bespreking af.

De daadwerkelijke resultaten zijn natuurlijk ook belangrijk en maken het verschil tussen een uitstekende en een goede set. Wel letten we vooral op de prestaties op de satellieten. Rond het eerste bedraad aangesloten punt presteert elke set minimaal goed. Vooral de resultaten met één hop zijn belangrijk, want onze ervaring leert dat je bij voorkeur niet meer dan één hop maakt tussen je aangesloten telefoon of laptop en de hoofdrouter.

Onze opstelling is een exacte kopie van vorig jaar. We testen met de router op de benedenverdieping, een tweede accesspoint op de verdieping daarboven en het derde punt op de bovenste verdieping. Let op dat de meeste systemen in verschillende hoeveelheden geleverd worden. Systemen met twee accesspoints worden waar mogelijk ook getest met een optionele derde unit, systemen met drie worden ook getest in een opstelling met twee punten. De zolder-1-hop-test simuleert dus de prestaties op de bovenste verdieping zonder dat daar ook een accesspoint wordt geplaatst. Zo kunnen we duidelijk het prestatieverschil zien tussen twee en drie accesspoints.

Hoewel onze resultaten na uitvoerig testen en hertesten tot stand zijn gekomen, blijft het slechts een enkel pand. Draadloze prestaties blijven sterk situatieafhankelijk en het is dus goed mogelijk dat de prestaties hier anders zijn dan een andere test, een onvermijdelijk kwaad. Zelfs onze voorzichtig gewogen test kan geen garanties bieden dat een product ook in jouw omgeving goed gaat werken. Alleen een fysieke netwerkkabel staat garant voor zekerheid.

©PXimport

Positionering

De losstaande mesh-apparaten staan vrij op een kastje. Als je goede wifi-prestaties wilt, moet je deze satellieten juist niet wegmoffelen. Ze presteren in de regel het best wanneer je ze een klein stukje van de muur plaatst, vrij van mogelijke stoorzenders (andere draadloze apparatuur bijvoorbeeld). Stopcontactmodellen worden uiteraard als zodanig gebruikt.

De positionering van de producten is belangrijk, waarbij elk product profiteert van een net iets andere positie. Omdat het redelijkerwijs te verwachten is dat je als gebruiker een gunstige positie wilt zoeken, hebben wij dat ook gedaan. Elk staand model is op meerdere posities en oriëntaties getest, wel binnen het oppervlak van de door ons gebruikte kast (ca. 150 cm breed) waarbij de beste positie mocht tellen. Stopcontactmodellen kregen twee stopcontacten als mogelijkheid aangeboden waarbij we de resultaten van de beste plek gebruikten. Het is onvermijdelijk dat je als gebruiker in jouw specifieke ervaring even zult moeten experimenteren op welke plekken het systeem het best functioneert.

Verder is er duidelijk correlatie tussen prestaties en afmetingen. Zo zijn de snelle Netgear Orbi RBK50’s echt enorme torens (23 cm) die in het zicht staan, terwijl de (langzamere) dualband-alternatieven de afmetingen duidelijk beperkter houden.

Wil je mesh-wifi combineren met een donker interieur, dan lijk je vooralsnog pech te hebben, elke fabrikant brengt vooralsnog uitsluitend witte modellen op de markt.

Alternatieve backhaul

De backhaul is een soort communicatiesnelweg voor het versturen van data tussen de satellieten van het mesh-netwerk. Bij de triband-mesh-systemen is dit een aparte draadloze verbinding. De backhaul is dus een cruciaal element van elk mesh-systeem. Daarom verdienen modellen met een alternatieve backhaul wat extra aandacht, zoals modellen die eventueel reeds in huis aanwezige kabels als backhaul in kunnen zetten. In deels bekabelde, deels niet-bekabelde huizen heeft dat een grote meerwaarde, omdat zelfs een deels bekabelde overbrugging in de praktijk gunstiger is dan een hogere draadloze snelheid. De TP-Link Deco P7 is opvallend, omdat deze ook een powerline-verbinding via het elektriciteitsnetwerk kan inzetten. Hoe meer de draadloze backhaul kan worden ontzien hoe beter, al is het functioneren van powerline wel sterk situatie-afhankelijk.

Accesspoint-modus

Sommige mesh-systemen bieden een accesspoint-modus (ook wel ap-modus genoemd). Het voordeel van deze ap-modus is dat je het eerste accesspoint meestal op een betere positie kunt zetten én dat je de mogelijkheden van je originele router tot je beschikking houdt. Veel mesh-systemen bieden immers niet de uitgebreide semiprofessionele eigenschappen die sommige luxe routers bieden. Daarnaast zijn eventueel op je originele router aangesloten netwerkapparaten ook te benaderen voor de apparaten die verbonden zijn met je wifi-mesh-systeem. Houd er wel rekening mee dat mesh-systemen in de ap-modus hun eigen specifieke router-functies verliezen, denk bijvoorbeeld aan de antivirus- of firewallopties.

TP-Link Deco M5 en M9 Plus

Vorig jaar ging de TP-Link Deco M5 er met het keurmerk Redactie-tip vandoor. We gaven dit systeem complimenten voor een gebruiksvriendelijke installatie, goede dekking, goede prestaties, maar merkten wel op dat het als AC1300-systeem niet extreem veel capaciteit had voor meerdere gelijktijdige gebruikers. Daar stond echter een haarscherpe prijs tegenover. Inmiddels staat de prijs op 219 euro voor een set van drie, wat het alsnog de goedkoopste maakt in deze vergelijking. Daarmee behoudt TP-Link dit jaar het keurmerk Redactie-tip.

Wilde je meer capaciteit, dan kwam je vorig jaar toch echt bij een concurrent uit. Met de onlangs gelanceerde TP-Link Deco M9 Plus, een triband-oplossing, probeert TP-Link ook de intensievere gebruiker naar zich toe te trekken. En met succes, want dit is gemiddeld het snelste AC2200-mesh-systeem. Enkel de AC3000-oplossingen zijn sneller. TP-Link heeft er ook voor gekozen een Zigbee-mesh-netwerk toe te voegen aan het product. Dat is leuk voor de liefhebber, terwijl het voor beginners juist makkelijker maakt om te beginnen met producten voor een ‘slim huis’. Maar we vragen ons ook af of de resulterende meerprijs voor het grotere publiek niet te hoog is. Aangezien de goedkopere Orbi RBK23 qua prestaties maar een fractie langzamer is dan de M9 Plus, is het cruciaal dat TP-Link de prijs van de Deco M9 Plus scherp houdt.

Voor zowel de Deco M5 als de Deco M9 Plus geldt dat de installatie kinderlijk eenvoudig en vlot is, en de applicatie soepel werkt. De software is gelijk, met uitzondering van de Zigbee-functie die enkel in de M9 Plus aanwezig is. Beide systemen hebben een accesspoint-modus, een bedrade backhaul, uitgebreide beveiligingsopties (antivirus, firewall), gastnetwerk en ook iets meer geavanceerde als portforwarding ontbreken ook niet. De instellingen gaan via een app; een webinterface ontbreekt, al zullen hooguit echte prosumers die missen. De doorsnee consument zal de uitgebreide opties voor ouders en de extra beveiligingslaag met onder meer de antivirus en firewall zeker waarderen.

©PXimport

TP-Link Deco M5

Prijs
€ 229,- (voor 3 nodes)
Website
www.tp-link.com9Score90

  • Pluspunten

  • Prijs

  • Goede dekking en prestaties

  • Gebruiksvriendelijk

  • Minpunten

  • Beperkte capaciteit

TP-Link Deco M9 Plus

Prijs
€ 369,- (voor 3 nodes)
Website
www.tp-link.com9Score90

  • Pluspunten

  • Goede dekking, capaciteit en prestaties

  • Gebruiksvriendelijk

  • Minpunten

  • Huidige prijsstelling

TP-Link Deco P7

TP-Link heeft inmiddels ook de Deco P7 op de markt gebracht. Het is een model dat in de basis vergelijkbaar is met de M5, maar daarnaast een powerline-backhaul heeft. Hoewel de powerline-techniek meestal betrouwbaar is en de meerwaarde in menig huis niet ter discussie staat, is het ook een techniek die soms domweg niet werkt (zoals in onze kantooromgeving met complexe stroomvoorziening).

Google Wifi

Toen Google Wifi eindelijk naar Nederland kwam, had het product al concurrenten die het gras een beetje onder de voeten van Google wegmaaiden, zeker gezien de redelijk forse prijsstelling en de op een aantal punten gesloten software. Op zich hebben we geen bezwaar tegen een gesloten product als daarmee gebruikersfouten voorkomen worden, echter is geen van de hier geteste systemen lastig in gebruik, zelfs niet voor een leek.

Aangezien de Google Wifi in tegenstelling tot de concurrentie nauwelijks in prijs is gedaald, staat dit product prijstechnisch nog meer onder druk, zeker omdat er inhoudelijk weinig veranderd is. Er is niet zozeer iets mis met de Google Wifi, het werkt allemaal prima, maar tenzij je een echte Google-fan bent, kunnen we simpelweg geen argumenten bedenken om circa 80 euro meer te betalen dan bijvoorbeeld voor de TP-Link Deco M5 of de D-Link Covr-1203. En als je een ruimer budget zou hebben, kies dan een gelijk geprijsd, maar snellere AC2200-oplossing.

©PXimport

Google Wifi

Prijs
€ 349,- (voor 3 nodes)
Website
https://store.google.com/6Score60

  • Pluspunten

  • Gebruiksvriendelijk

  • Zeer redelijke prestaties

  • Minpunten

  • Veel te duur voor een AC1200-systeem

  • Geen ap-modus

Linksys Velop tri-band

Linksys heeft niet stil gezeten: er zijn weinig systemen zo veel verbeterd als de Velop tri-band. Vorig jaar presteerde dat systeem redelijk, maar het liet ook duidelijk punten liggen. De tergend trage installatieprocedure is inmiddels goed te doen. Het is nog niet zo vlot als de meest vlot installerende concurrenten, maar wel minimaal net zo soepel. Functioneel gezien is het nu ook een praktisch complete prosumer-router geworden en in de test van dit jaar waren de prestaties nog wat beter dan vorig jaar. Ons kritiekpunt vorig jaar was dat de satellieten wat gevoelig zijn in de positionering. Maar dat is niet langer het geval, waardoor we de Velop nu een in de praktijk goed bruikbaar systeem vinden, dat qua prestaties prima met de concurrentie mee kan.

De bedrade backhaul die de Velop tri-band heeft is fijn, maar het is inmiddels geen echt onderscheidende factor meer. De ingebouwde Zigbee-functie is nog altijd onbenut, terwijl TP-Link met zijn Deco M9 Plus met een werkende functie dus een primeur heeft.

De prijs van de Velop tri-band is wel gezakt, maar dat geldt ook voor de concurrentie. Het gat van honderd euro met de Orbi RBK23 (op moment van schrijven) is toch lastig te verantwoorden. De Velop tri-band scoort dit jaar hoger doordat het totaalplaatje sterk verbeterd is, maar voor één van onze keurmerken schiet het product net tekort. Dan moet Linksys op prijs meer gaan concurreren met de andere AC2200-producten.

©PXimport

Linksys Velop tri-band

Prijs
€ 385,- (voor 3 nodes)
Website
www.linksys.com/nl8Score80

  • Pluspunten

  • Goede prestaties

  • Goede softwarefuncties

  • Grote stappen gemaakt met updates

  • Minpunten

  • Concurreert nog niet op prijs

Linksys Velop dual-band

Nieuw in het Velop assortiment is de compactere Velop dual-band, maar daar gaan we niet al te veel woorden aan vuil maken. Als router doet hij het prima, maar de mesh-prestatie valt tegen. We moesten de set diverse keren anders neerzetten om een stabiele verbinding op te zetten, deze kit is bovengemiddeld gevoelig voor de positionering. Eenmaal goed afgesteld kon hij zich nog steeds niet meten met het bereik en de prestaties van onder meer de D-Link Covr-1203 of TP-Link M5 (sets die respectievelijk hetzelfde en iets minder kosten). Hopelijk maakt dit product in de toekomst dezelfde verbetering door als de Velop tri-band.

Linksys Velop dual-band

Prijs
€ 239,- (voor 3 nodes)
Website
www.linksys.com/nl5Score50

  • Pluspunten

  • Software qua functionaliteit in orde

  • Minpunten

  • Bovengemiddeld gevoelig voor positie satelliet

  • Concurreert niet wat betreft bereik, snelheid noch prijs

©PXimport

Ubiquiti AmpliFi HD

De AmpliFi-kit van het merk Ubiquiti maakte vorig jaar grote indruk met zijn tot in de puntjes verzorgde verpakking, productpresentatie en app-ervaring. En dat is nog steeds zo. De router met display en touchscreen maakt indruk, de installatie is een peulenschil, en Ubiquiti weet een grote hoeveelheid nuttige informatie over te brengen zonder dat het ten koste gaat van het gebruiksgemak voor de leek (zo zien we het graag!). Het is een prachtig systeem om mee te werken.

Maar toch Ubiquiti heeft het lastig in de bredere vergelijking. Hoewel de routerprestaties (en functies) uitstekend zijn, blijft het een set zonder aparte backhaul (noch draadloos, noch bedraad) en dat zie je terug in de capaciteit en de prestaties. Daarbij geven de vaste positie van de satellieten in het stopcontact niet de flexibiliteit om eruit te halen wat er potentieel in zit. De ervaring klopt weliswaar en de prestaties zijn iets hoger dan vorig jaar, maar de prijs van dit AC1750-product is vergelijkbaar met producten uit de AC2200-klasse. Daarmee ligt een topscore buiten bereik.

©PXimport

Ubiquiti AmpliFi HD

Prijs
€ 329,- (voor 3 nodes)
Website
www.amplifi.com7Score70

  • Pluspunten

  • Zeer gebruiksvriendelijk

  • Zeer goede router

  • Uitgebreide app

  • Minpunten

  • Mesh-bereik en -capaciteit blijven achter

  • Kost evenveel als AC2200-plossingen

EnGenius EnMesh

EnGenius heeft een goede stap gemaakt en na de nodige firmware-updates zien we inmiddels toch een werkbaar mesh-systeem, iets wat vooral bestaande eigenaren positief in de oren zal klinken. Ook de installatieprocedure is prima nu in orde. Voor potentiele nieuwe kopers is de prijsdaling fijn, want de EnMesh-set concurreert nu aan de onderzijde van de markt.

Helaas lukt het de EnMesh-kit (drie satellieten) wederom niet om ons echt te overtuigen. Waarom zouden voor dit model kiezen en niet voor bijvoorbeeld de TP-Link Deco M5 of D-Link Covr-1203. Het EnMesh-product is oké, maar we zien simpelweg beter voor hetzelfde geld. EnGenius heeft wel een uniek aspect met netwerkopslag via de usb-poort, al vragen we ons af of die meerwaarde voldoende is. Optioneel biedt het merk ook losse accesspoints met ingebouwde camera; een leuk concept, maar prijstechnisch niet interessant genoeg vergeleken met een losse camera. Een ander aanvullend product is de EnMesh WiFi Dot: het lijkt de kleinste satelliet op de markt, ter grootte van een klein nachtlampje. Ook al vragen we of zo’n klein accesspoint goede prestatie kan neerzetten (we moeten hem nog testen), vinden we het uiterlijk wel heel leuk.

©PXimport

EnGenius EnMesh

Prijs
€ 219,- (voor 3 nodes)
Website
www.engeniustech.com6Score60

  • Pluspunten

  • Uitbreidbaar met camera- en mini-ap’s

  • Usb-opslag

  • Minpunten

  • Prestaties niet onderscheidend

Netgear Orbi RBK50 en Orbi Pro SRK60

De Netgear Orbi RBK50 was de testkampioen van vorig jaar. Inmiddels is de RBK50 het oudste product in deze test, maar Netgear toont aan dat ervaring loont, want ook dit jaar verdient de RBK50 het keurmerk Best Getest. Dat de prestaties zo goed zijn, komt wellicht deels omdat de RBK50 en de Orbi Pro nog altijd de enige AC3000-systemen in de test zijn. Het bereik is goed en de prestaties zijn top. En omdat de satellieten erg groot zijn, is het positieve gevolg dat ze niet zo gevoelig zijn wat betreft de positie in huis.

Doordat de RBK50 en SRK60 AC3000-systemen zijn, met bijbehorende extra antennes, hebben ze per node gerekend de hoogste prijzen in de test. Verpakt als set van twee kost de RBK50 ongeveer evenveel als een AC2200-set met drie satellieten. Maar wie simpelweg het snelste product wil, kiest de RBK50. We vragen ons af waarom niet meer concurrenten inzetten op AC3000-systemen. Voor klanten die niet op een paar tientjes hoeven te kijken, is de prestatiewinst overduidelijk.

Als zakelijke gebruiker kun je de Orbi Pro SRK60 nog overwegen. Qua prestaties is het grofweg hetzelfde als de RBK50, maar dan met extra ssid voor intern gebruik en optionele muur- en plafondinstallatie … tegen een meerprijs welteverstaan.

©PXimport

Netgear Orbi RBK50

Prijs
€ 359,- (voor 2 nodes)
Website
www.netgear.nl10Score100

  • Pluspunten

  • Gebruiksvriendelijk

  • Uitstekende prestaties

  • Uitstekend bereik

  • Minpunten

  • Extra nodes duur

  • Geen bedrade backhaul optie

  • Fysiek erg groot

Netgear Orbi Pro SRK60

Prijs
€ 435,- (voor 2 nodes)
Website
www.netgear.nl9Score90

  • Pluspunten

  • Gebruiksvriendelijk

  • Uitstekende prestaties en bereik

  • Enkele handige zakelijke eigenschappen

  • Minpunten

  • Forse meerprijs t.o.v. de Orbi RBK50

  • Extra nodes duur

Netgear Orbi RBK23, RBK30 en RBK40

Ook in de AC2200-klasse doet Netgear mee en niet onverdienstelijk. Vorig jaar waren er de sets RBK30 en RBK40, die dezelfde hoofdunit deelden, maar waarbij de RBK30 stopcontact-satellieten had. Dit jaar voegt Netgear de nieuwe RBK23 toe. Deze set bestaat uit drie losse torentjes, maar dan één maatje kleiner, met als enig gevolg dat de satellieten nu twee in plaats van vier lan-poorten hebben. Onder type RBK20 is deze set ook met een router en één satelliet verkrijgbaar.

Voor alle Orbi-sets geldt dat de installatie van een leien dakje gaat en dat de systemen gewoon goed werken. Inmiddels heeft Orbi ook een accesspoint-modus en is het ook écht een mesh-systeem: in het begin communiceerde elke satelliet enkel direct met de hoofdrouter, nu ook met elkaar. De prestaties van de RBK23, RBK30 en RBK40 ontlopen elkaar weinig, toch gaat onze voorkeur uit naar de RBK23: hij presteert het beste en een set met drie satellieten is ongeveer even duur als de andere per twee. In de AC2200-klasse is de TP-Link Deco M9 Plus overigens sneller dan alle Orbi’s, maar de M9 kost wel zeventig euro meer.

©PXimport

Netgear Orbi RBK23

Prijs
€ 299,- (voor 3 nodes)
Website
www.netgear.nl9Score90

  • Pluspunten

  • Gebruiksvriendelijk

  • Uitstekende prestaties en bereik

  • Scherpe prijsstelling

  • Minpunten

  • Moet prijsvoordeel t.o.v. de Deco M9 behouden

Netgear Orbi RBK30/RBK40

Prijs
RBK30: € 249,- (voor 2 nodes)
RBK40: € 299,- (voor 2 nodes)
Website
www.netgear.nl8Score80

  • Pluspunten

  • Gebruiksvriendelijk

  • Goede prestaties

  • Goed bereik

  • Minpunten

  • Op alle fronten verslagen door de RBK23

D-Link Covr-1203 en Covr-2202

Nieuw in onze test zijn de D-Link Covr-1203 (AC1200/1300) en Covr-2202 (AC2200), respectievelijk een dualband- en triband-oplossing. De 1203 onderscheidt zich met een compact formaat en rosé-gouden details (daar houd je van of niet). De 2202 is een aantrekkelijk alternatief voor de Velop- en Orbi-torentjes.

D-Link heeft de soepelste installatie in deze test. Een paar korte stappen zoals het opzetten van je eigen wifi-netwerk is bij alle producten nodig, maar waar je bij praktisch elke set na de eerste installatie de satellieten zelf moet koppelen, doen de D-Link Covr’s dat automatisch. Wij zijn aangenaam verrast door dat installatiegemak en de daarna gemeten snelheid. Beide Covr-sets werken goed, ze hebben een uitstekende dekking en stabiele verbindingen. Toch zijn ze net niet de snelste in hun respectievelijke AC-klasse. De TP-Link Deco M5 is wat sneller dan Covr-1203 (voor nagenoeg dezelfde prijs) en het kleine verschil in installatiegemak weegt daar vermoedelijk niet tegen op.

In een meerpersoons huishouden gaat onze voorkeur sowieso uit naar AC2200-modellen vanwege de grotere capaciteit. En de D-Link Covr-2202 kan in die klasse qua prestaties zeker meekomen. De prijs van de Covr-2202 is echter te hoog: voor een set van twee betaal je momenteel meer dan de Orbi RBK23 (drie stuks) en bijna evenveel als voor de RBK50 (AC3000). Dat is gewoon niet te verdedigen. Als het D-Link lukt deze verder mooi uitgewerkte Covr-2202 in prijs te verlagen, dan concurreren ze met de AC2200-modellen van TP-Link en Netgear en hebben gebruikers echt wat te kiezen.

©PXimport

D-Link Covr-1203

Prijs
€ 229,- (voor 3 nodes)
Website
http://www.d-link.com/8Score80

  • Pluspunten

  • De eenvoudigste installatie

  • Keurige prestaties en bereik

  • Minpunten

  • Concurrentie is wat sneller voor hetzelfde geld

D-Link Covr-2202

Prijs
€ 325,- (voor 2 nodes)
Website
http://www.d-link.com/8Score80

  • Pluspunten

  • De eenvoudigste installatie

  • Keurige prestaties en bereik

  • Minpunten

  • Huidige prijs niet te verdedigen

Twee of toch drie?

Een lastige vraag is of je een set van twee of van drie wilt kopen. Een extra satelliet wordt bij voorkeur gebruikt om een ándere kant op te versterken vanaf je router, niet om een eindeloos lange ketting van satellieten te maken. Bij elke stap verlies je nu eenmaal capaciteit en stabiliteit. Gebruik je één satelliet om het bereik op de bovenverdiepingen te versterken en een andere om richting de achterzijde van het huis de tuin mee te pakken, dan is het verstandig om voor drie stuks te kiezen. In een appartement waarbij je simpelweg wat meer bereik wilt hebben in één richting, dan zijn twee stuks veelal voldoende.

ASUS Lyra

In de AC200-klasse deed ASUS vorig jaar mee met de ASUS Lyra. Deze set presteerde redelijk presteerde, maar wist zich niet wist te onderscheiden van de concurrentie. Ook de installatie verliep wat rommelig. Een jaar later is de installatie duidelijk verbeterd en als je dit systeem vandaag de dag nieuw koopt, dan loopt de installatie direct uit de doos wel soepel. Het voordeel van ASUS is nog altijd dat het systeem een prosumer-webinterface biedt, met functies die zeldzaam zijn bij de mesh-systemen (zoals een vpn).

Qua prestatie is er niet heel veel veranderd: we zien een bescheiden toename ten opzichte van vorig jaar en op zich hebben we overal dekking, maar andere AC2200-modellen laten zien dat het echt veel sneller kan. Neem de Orbi RBK23 bijvoorbeeld, die is nog een stuk goedkoper en levert gemiddeld genomen flink betere prestaties. Waarom zou iemand dan specifiek voor deze set kiezen?

©PXimport

ASUS Lyra

Prijs
€ 349,- (voor 3 nodes)
Website
www.asus.nl6Score60

  • Pluspunten

  • Uitgebreide softwarefuncties router

  • Zeer redelijke prestaties

  • Minpunten

  • Erg duur gezien de mesh-prestaties

ASUS Lyra Trio

Nieuw is de ASUS Lyra Trio, een set van mesh-units die eruit zien als kleine schattige strijkijzertjes. Ze zien er erg goed uit en we waarderen het dat ASUS een andere richting kiest door drie streams in elke satelliet mogelijk te maken. Mocht je bijvoorbeeld met je recente MacBook Pro (die voorzien zijn van 3x3 5 GHz) op de hoofdrouter werken, dan zullen de maximale snelheden aanmerkelijk hoger liggen.

De installatie verloopt soepel. Maar bij het testen lopen we tegen het ontbreken van een aparte draadloze backhaul aan. De Lyra Trio mag dan wel drie streams per satelliet hebben, maar als hij die moet delen tussen de client en de router, dan winnen we daar netto niet mee. Met een 2,4GHz-client zien we goede resultaten aangezien de backhaul dan 3x3 5GHz kan benutten (deze gegevens staan overigens niet in de tabel), maar met een snellere 5GHz-client zien we resultaten die zich hooguit kunnen meten met de AC1200-klasse. Net als bij de Ubiquiti AmpliFi HD vinden we een AC1750-product van meer dan driehonderd euro lastig te verantwoorden, zelfs met de goede routerfuncties in het achterhoofd.

©PXimport

ASUS Lyra Trio

Prijs
€ 314,- (voor 3 nodes)
Website
www.asus.nl7Score70

  • Pluspunten

  • Uitgebreide softwarefuncties router

  • 3x3 stream voor hoge snelheden router

  • Minpunten

  • Erg duur gezien de mesh-prestaties

Conclusie

We hebben dit jaar zes systemen méér getest en daarmee staat het totaal op zestien systemen. Een positief punt voor de consument is dat de paar afraders van vorig jaar inmiddels voldoende zijn verbeterd om dit jaar minimaal een voldoende te halen. Daarbij zien we ook dat de meeste merken werk van hun mesh-systemen hebben gemaakt. Het gros van de modellen hebben updates gehad en hebben daardoor nu betere eigenschappen.

De maken van de juiste keuze is er niet makkelijker op geworden. De Netgear Orbi RBK50 (AC3000) blijft het krachtigste, maar als je voor drie stuks gaat, dan is hij samen met zijn Pro-broertje ook met afstand de duurste. Maar voor het keurmerk Best Getest speelt geld geen rol en dus is de RBK50 wederom de terechte winnaar.

Maar voor de meeste gebruikers is de AC2200-klasse het interessantst. De extra capaciteit boven de AC1200- tot AC1750-klasse is onmisbaar in een druk huishouden. De TP-Link Deco M9 Plus doet het gemiddeld genomen het beste, maar is zo kort na zijn introductie nog prijzig en beperkt verkrijgbaar. Daarentegen is de Netgear Orbi RBK23 scherp geprijsd en doet deze niet veel onder voor de Deco M9 Plus. Beide verdienen het keurmerk Redactie-tip en we bevelen ze van harte aan. Jouw exacte budget of behoefte aan Zigbee-ondersteuning kunnen meespelen in de uiteindelijke keuze.

Eervolle vermeldingen in de AC2200-klasse zijn er voor zowel de D-Link Covr-2202 en Linksys Velop tri-band, maar die moeten echt zakken in prijs.

Ben je alleen of woon je samen, zoek je extra dekking, maar niet per se extra capaciteit voor veeleisende gelijktijdige gebruikers én dat alles voor een leuke prijs, zoek dan een product uit de AC1200-klasse. Daar vallen de TP-Link Deco M5 en de D-Link Covr-1203 het meest positief op. De laatste met de eenvoudigste installatie van allemaal en het charmante uiterlijk. Toch is het de TP-Link Deco M5 net als vorig jaar het keurmerk Redactie-tip verdient, met de scherpste prijs en gemiddeld genomen de beste prestaties in die klasse.

Hieronder vind je alle testresultaten op een rij:

©PXimport

Conclusie

Plus- en minpunten
      ▼ Volgende artikel
      Review Samsung Galaxy A56 – Weer een hit
      © Rens Blom
      Huis

      Review Samsung Galaxy A56 – Weer een hit

      De Galaxy A-serie levert Samsung al jaren verkoopknallers op, en grote kans dat ook de nieuwe Galaxy A56 een hit wordt. Dit toestel biedt namelijk een uitstekende prijs-kwaliteitverhouding en krijgt zes jaar updates. Lees alles over de smartphone in onze uitgebreide Samsung Galaxy A56 review.

      Uitstekend
      Conclusie

      De Samsung Galaxy A56 is een typische smartphone voor het grote publiek. Hij laat geen steken vallen en blinkt eigenlijk ook nergens echt in uit. Het is gewoon een fijne smartphone met een goed scherm, lange accuduur en zes jaar updategarantie. Gelet op de straatprijs van circa 380 euro is de Galaxy A56 daarom een toestel met een uitstekende prijs-kwaliteitverhouding.

      Plus- en minpunten
      • Functioneel, luxe ontwerp
      • Mooi scherm
      • Lange accuduur
      • Zes jaar updates
      • Geen microSD-kaartslot voor uitbreiding opslag
      • Macrocamera voegt weinig toe
      • Te veel nadruk op aanmaken Samsung-account

      De Galaxy A-reeks van 2025 bestaat op moment van schrijven uit de A26, A36 en A56. Hoe hoger het getal, hoe completer en duurder het toestel. De adviesprijs van de A56 bedraagt 480 euro, maar na de release medio maart is de straatprijs van de smartphone eind april al gezakt naar 380 euro. Een veel vriendelijkere prijs. Ook de versie met meer opslagcapaciteit (256 GB in plaats van 128 GB) is al tientallen euro's in prijs gezakt.

      ©Rens Blom

      Premium ontwerp

      Kijk je naar de A56, dan kijk je zonder twijfel naar een moderne Samsung-smartphone. De A56 past precies in Samsungs straatje en dat vinden we helemaal prima, want het ontwerp komt luxe over en de smartphone houdt prettig vast. Ook fijn is dat de A56 waterdicht is en wat minder weegt dan zijn voorganger, de A55. Met 198 gram is het gewicht nu gangbaar voor een toestel met 6,7 inch-scherm. Door zijn afmetingen is de A56 wel lastig met één hand te bedienen. Daar staat tegenover dat het grote scherm zich goed leent voor het bekijken van filmpjes, het typen met twee handen en het spelen van games.

      ©Rens Blom

      Het scherm bevalt ons sowieso erg goed. Het oledscherm heeft een Full-HD-resolutie, soepele 120Hz-verversingssnelheid en kan erg fel. De zomers aanvoelende dagen medio en eind april brachten een krachtig zonnetje met zich mee, maar we konden het scherm van de Galaxy A56 buiten goed aflezen.

      Complete specificaties

      Zoals we gewend zijn van de Galaxy A-serie, biedt ook de A56 een mooi totaalpakket aan functies voor een sympathieke prijs. Dat begint bij de processor. De nieuwe, door Samsung zelf ontwikkelde processor, is lekker snel en werkt samen met 8 GB werkgeheugen. Er zijn wat toestellen die beter omgaan met zware games, maar voor de meeste toepassingen is de A56 goed uitgerust.

      ©Rens Blom

      De A56 heeft daarnaast ondersteuning voor e-sim (een digitale simkaart), lekker duidelijke luidsprekers en keuze uit 128 GB of 256 GB opslagcapaciteit. Omdat het prijsverschil tussen de twee opslagversies slechts enkele tientjes bedraagt, raden wij de meeste mensen aan om de 256GB-variant te kiezen. Waarom? Die heeft veel meer ruimte voor je apps, foto's, filmpjes en andere bestanden en niet te vergeten: updates die jarenlang beschikbaar komen. Omdat de smartphone geen microSD-kaartslot heeft, moet je het doen met de ingebouwde opslagcapaciteit. Als je de A56 jaren wilt gebruiken, lijkt het ons verstandig om eenmalig iets meer te betalen voor veel meer opslagruimte.

      ©Rens Blom

      Snel opladen, voor Samsungs doen

      Dan de accuduur, een punt waarop Galaxy A-smartphones al jaren (meer dan) prima scoren. De A56 zet die traditie voort. Hoewel de accucapaciteit met 5000 mAh zeker niet groter is dan gebruikelijk en het scherm met 6,7 inch van gangbare grootte is, weet de A56 toch een lange accuduur te realiseren. Wij hebben in de testperiode nooit moeite gehad om een lange dag door te komen, ook niet als we het toestel een uur als hotspot gebruikten om op onze laptop te kunnen internetten in de trein. Dat soort zaken trekken de smartphone-accu sneller leeg, maar de A56 is lekker zuinig.

      Het opladen kan helaas niet draadloos, maar dat is een logische bezuiniging in een betaalbare smartphone. Opladen via de usb-c-kabel dus, die in de doos zit. De adapter dien je zelf te regelen. Het loont om een adapter te pakken of kopen die via het juiste protocol 45 watt of meer aan stroom levert. De Galaxy A45 kan namelijk laden met maximaal 45 watt. Dat is veel sneller dan de meeste andere Samsung-smartphones, waardoor de accu sneller vol is. In vergelijking met de concurrentie is 45 watt prima, maar niet bijzonder. Er zijn genoeg smartphones die 65 tot 100 watt aankunnen.

      ©Rens Blom

      Camera's

      Met de Galaxy A56 kun je mooie foto's schieten, vooral met de hoofdcamera van 50 megapixel. Die staat echt zijn mannetje. De groothoekcamera van 12 megapixel is minder goed, maar volstaat ook en legt een lekker wijd deel van de situatie vast. De macrocamera van 5 megapixel voegt naar onze mening weinig toe, maar zit ook niet in de weg. De A56 kan zoomen via de hoofdcamera, maar dan holt de kwaliteit wel achteruit.

      De selfiecamera vinden we opvallend goed, wat een opsteker is voor wie graag selfies neemt of videogesprekken voert met zijn telefoon.

      ©Rens Blom

      Van boven naar beneden: de hoofdcamera, groothoekcamera en een paar keer zoom.

      Zes jaar updates

      Een prettige gedachte bij de Galaxy A56 is dat Samsung zes jaar complete updates belooft. Je krijgt dus de komende jaren verschillende Android-upgrades en kunt ook zes jaar lang beveiligingsupdates verwachten. Erg netjes, gelet op de prijs van de telefoon.

      ©Rens Blom

      Samsungs OneUI-softwareschil over Android heen is wat druk en wil héél graag dat je een Samsung-account aanmaakt. Dat is echter niet verplicht. OneUI biedt allerlei handigheidjes, waarvan een deel leunt op kunstmatige intelligentie (AI). Er valt veel te proberen.

      Conclusie: Samsung Galaxy A56 kopen?

      De Samsung Galaxy A56 is een typische smartphone voor het grote publiek. Hij laat geen steken vallen en blinkt eigenlijk ook nergens echt in uit. Het is gewoon een fijne smartphone met een goed scherm, lange accuduur en zes jaar updategarantie. Gelet op de straatprijs van circa 380 euro is de Galaxy A56 daarom een toestel met een uitstekende prijs-kwaliteitverhouding.

      ▼ Volgende artikel
      Een vaatwasser die de vaat droogt: hoe doet-ie dat eigenlijk?
      © Davizro Photography
      Huis

      Een vaatwasser die de vaat droogt: hoe doet-ie dat eigenlijk?

      Bij het kiezen van de ideale vaatwasser zijn er heel wat zaken om op te letten. Eén daarvan is de droogtechniek die wordt toegepast. Er zijn grofweg drie methodes: ventilatiedroging, condensdroging en drogen met zeoliet. In dit artikel leggen we uit wat elke techniek precies inhoudt.

      ⏱ In dit artikel leggen we je alles uit over de verschillende droogtechnieken die vaatwasmachines kunnen gebruiken:

      • Drogen met de ventilatiedroogtechniek (verdamping)
      • Drogen met de condensdroogtechniek
      • Drogen met zeoliet

      Ook interessant voor jou: De belangrijkste functies en programma’s van je vaatwasser uitgelegd

      Schoon én droog

      Een vaatwasser moet natuurlijk in de eerste plaats zorgen voor blinkend schone vaat. Maar minstens zo belangrijk is hoe goed hij alles droogt, want niets is zo irritant als bij het uitruimen alsnog de theedoek tevoorschijn moeten halen. Blijft er water achter op borden of in glazen, dan loop je bovendien het risico op schimmelvorming – en dat is allesbehalve fris. Ben je toe aan een nieuwe vaatwasser? Let dan zeker ook op de gebruikte droogtechniek.

      Vaatwassers met ventilatiedroogtechniek

      Een veelgebruikte manier om de vaat te drogen, is door het water te laten verdampen. Dit wordt ook wel de ventilatiedroogtechniek genoemd. Sommige vaatwassers hebben een mechanische arm die de deur automatisch opent zodra het programma is afgelopen. Het warme vocht in de machine kan dan vanzelf ontsnappen. Je kunt de deur natuurlijk ook handmatig openen, maar doe dat dan wel meteen na afloop van het programma. Omdat zowel de vaat als het water dan nog warm zijn, verdampt het vocht sneller dan wanneer je langer wacht.

      Deze methode is het meest milieuvriendelijk, maar heeft ook een nadeel: het kan vrij lang duren voordat alles echt droog is. En soms blijft er toch nog vocht achter, waardoor je alsnog naar die theedoek moet grijpen.

      ©VLADYSLAV LEHIR

      Vaatwassers met condensdroogtechniek

      Een andere mogelijkheid is een vaatwasser met condensdroogtechniek. Deze methode is vooral geschikt als je vaak glaswerk, aardewerk of roestvrij staal reinigt. De warme, vochtige lucht in de machine slaat daarbij neer op de koelere wanden van de binnenruimte. Het gecondenseerde water wordt opgevangen en vervolgens weggepompt.

      Het nadeel van deze techniek is dat de vaat vaak nog niet helemaal droog is wanneer het programma klaar is. Een theedoek blijft dus onmisbaar. Wil je toch profiteren van dit betaalbare systeem? Combineer het dan met handmatige ventilatie: zet de deur na afloop even op een kier zodat de stoom sneller kan ontsnappen en de vaat beter nadroogt.

      Vaatwassers met zeoliet: hoe werkt dat?

      De beste droogtechniek van dit moment? Dat is zonder twijfel zeolietdroging. Zeoliet is een mineraal dat warmte afgeeft zodra het in aanraking komt met water. Gebruikers zijn vaak laaiend enthousiast: volgens velen is hun vaat nog nooit zó goed droog uit de machine gekomen. Of het nu om plastic bakjes, glazen of borden gaat – alles komt er kurkdroog uit, ongeacht waar het staat in de vaatwasser. Niet gek dus dat modellen met deze techniek steeds populairder worden en steeds meer gemeengoed worden. Ze zijn dan ook bij diverse webwinkels te vinden.

      Maar hoe werkt het precies? Onder in de vaatwasser liggen speciale zeolietkorrels. Zodra het programma is afgelopen en het water is afgevoerd, komen de korrels in actie. Ze geven warmte af aan de binnenruimte, waardoor de vaat efficiënt wordt gedroogd. Handig: de korrels regenereren zichzelf na elke wasbeurt. Je hoeft ze dus nooit te vervangen. Bovendien is dit systeem ook nog eens bijzonder energiezuinig.

      Fijn: Vaatwassers met zeoliet zijn niet per se duurder dan de andere varianten. De prijs wordt mede bepaald door het type vaatwasser dat je aanschaft en de manier waarop je hem installeert.

      VentilatieCondensZeoliet
      ✅ Meest eco-vriendelijk✅ Heel geschikt voor glas, aardewerk of staal✅ Vaat echt droog
      ❌ Drogen duurt lang❌ Vaat niet altijd helemaal droog✅ Energie-efficiënt
      ❌ Vaat niet altijd helemaal droog